Oyun Atlyesi - Ariv - Macbeth (2010-2011)
Buradasynyz > Ariv » Oyun » oyun atlyesi » Macbeth (2010-2011)

Macbeth (2010-2011)


Genel  •  Kadro  •  Eletiriler ve Basnda kanlar  •  zleyici Yorumlar  •  Prova Notlar  •  Galeri  •  Bror


Facebook 'ta Macbeth grubuna üye olmak ister misiniz?

 

 “Yarn, yarn, ardndan yarn, ardndan yine yarn. Günden güne böyle sinsice sokulur ite, gelir vakti zaman. Eridi gitti clz mum. Hayat dediin nedir ki: oynayan bir gölge, sahnede çrpnp zamann dolduran zavall bir oyuncu. Oyun bitince duyulmaz artk sesi. Bir aptaln anlatt gürültülü patrtl bir masal. Hiçbir anlam da yok.”

 

Yazan

W. Shakespeare

 

Çeviren

Haluk Bilginer

 

Yöneten

Kemal Aydoan

 

Sahne Tasarm

Bengi Günay

 

Müzik

Tolga Çebi

 

Ik Tasarm

rfan Varl

 

Yönetmen Asistanlar

Zeynep Alkaya

Seda Türkmen

Dilara Akn

 

Sahne Tasarm Asistan

Cansu Aslan

 

Klç Koreografisi

Janbi Ceylan

 

Yoga Eitmenleri

Selime Yavuz

Gökçe Yavuz

 

Oynayanlar

lker Aksum

Esra Kzldoan

Ender Yiit

Murat Tüzün

Bar Yldz

Muharrem Özcan

Gözde Krgz

Pnar Bekarolu

Osman Akça

Saygn Soysal

Sertan Müsellim

Berke Ya

 

Stajerler

Aygül leri

Bahar Akpnar

Burak Safa Çal

Burcu Çelik

Cem Çevikayak

Duygu Ergüven

Eray Pekcan

Halil Köse

pek en

Nilay Gök

Selin Yeninci

Volkan Öztürk

 

Bilet fiyatlar: Tam bilet: 30TL, Örenci bileti: 20TL

Toplu bilet fiyat: Nakit ödemelerde: 22,5TL;

Kredi kart ile ödemelerde: 25TL

(elli kiiden balayan gruplara indirim yaplr.)

 

(2 Perde; 105 dk) 

 

Ekkehart Krippendorf 'un incelemesinden "Katharsis’i olmayan politik tragedya : Macbeth" bölümünü oyun atölyesi için çevirerek deerli katklar salayan Ahmet Cemal'e teekkür ederiz.



Haluk Bilginer

Çeviren

 

 

Kemal Aydoan

Yöneten

 

D.T.C.F. Tiyatro Bölümü’nden 1987 ylnda mezun oldu. 1990 ylnda Tiyatro Stüdyosu’nda yapm yardmcs olarak çalmaya balad. 1994-1998 yllar arasnda ayn tiyatroda yönetici olarak çalt. 1999 ylnda tiyatro yaamna balayan oyun atölyesi’nde, kurulduu günden bu yana tiyatro yöneticilii yapmaktadr.

oyun atölyesi’nin Son Gülen yi Gülermi (2000), Kesmeeker (2002) adl çocuk oyunlar ile Azrail’in Gözyalar (2004), Othello (2004), Jeanne d’Arc’n Öteki Ölümü (2005),Atinal Timon (2006), Hrçn Kz (2006), Evlilikte Ufak Tefek Cinayetler (2007),Testosteron (2008) ve “7”(ekspir Müzikali) (2009) oyunlarn yönetti. 

 

Bengi Günay

Sahne Tasarm

 

Dokuz Eylül Üniversitesi Tiyatro-Sahne Tasarm Bölümü’nden 2006 ylnda mezun oldu.

oyun atölyesi’nin Azrail’in Gözyalar (2004) oyununun kostüm tasarmn, Othello(2004), Jeanne d’Arc’n Öteki Ölümü (2005), Atinal Timon (2006), Hrçn Kz(2006), Evlilikte Ufak Tefek Cinayetler (2007), Testosteron (2008) ve “7”(ekspir Müzikali) (2009) oyunlarnn sahne tasarmlarn yapt.

 

Tolga Çebi

Müzik

 

Hacettepe Üniversitesi Devlet Konservatuar Keman Bölümü’nden 1995 ylnda mezun oldu. Trakya Üniversitesi Devlet Konservatuar’nda 3 yl öretim görevlisi olarak, Yayl Sazlar Bölümü Ana Sanat Dal Bakanl’n yürüttü. htiyaç Molas adl müzik grubunun kurucularndandr.

Çeitli prodüksiyonlarda prodüktörlük ve müzik direktörlüü yapt. Reklam cngllar, film, dizi müzikleri ve çeitli albümlere keman kaytlar, aranjörlük yapt. Özel tiyatrolara ve kurum tiyatrolarna oyun müzikleri besteledi.

oyun atölyesi’nin Azrail’in Gözyalar (2004), Othello (2004), Atinal Timon (2006), Evlilikte Ufak Tefek Cinayetler (2007), Testosteron (2008) ve “7”(ekspir müzikali) (2009) oyunlarnn müziklerini yapt. Halen Bakrköy Belediye Tiyatrolar Müzik Direktörü’dür.

rfan Varl

Ik Tasarm

        

Mimar Sinan Üniversitesi Fotoraf Bölümü’nden 1998 ylnda mezun oldu. 1999 ylnda kurulan oyun atölyesi’nde çalmaya balad.

oyun atölyesi’nin Dolu Düün Bo Konu (1999) ile Ayrl (2000) oyunlarnda k teknisyeni olarak görev ald. Yine oyun atölyesi’nin Ermiler ya da Günahkarlar(2002), Azrail’in Gözyalar (2004), Othello (2004), Cimri (2004), Jeanne d’Arc’n öteki ölümü (2005), Atinal Timon (2006), Hrçn Kz (2006), Evlilikte Ufak Tefek Cinayetler (2007), Testosteron (2008) ve “7”(ekspir müzikali) (2009)oyunlarnn k tasarmn ve uygulamasn üstlendi.

 

Zeynep Alkaya 

Yönetmen Asistan

 

Anadolu Üniversitesi Devlet Konservatuar Tiyatro Bölümü’nden 2003 ylnda mezun oldu. stanbul Devlet Tiyatrosu’nun 2004-2008 yllar arasnda pekçok oyununda oynad.

oyun atölyesi’nin 7”(ekspir müzikali) (2009) oyununda oynad.

Selime Yavuz

Yoga Eitmeni

 

Mimar Sinan Üniversitesi Endüstri Ürünleri Tasarm Bölümü’nden mezun oldu. Tak tasarmcs olarak balad çalma hayatna, kendi tasarm atölyesinde devam etmitir. Reiki ve Taichi ile ilgilenmitir. 2002 ylnda Paramahamsa Yogaçarya Maha Yogi Akif Manaf ve Orijinal Yoga Sistemi ile tanm ve olumlu etkilerini deneyimlemitir. Tüm araylarn sonlandrm ve Orijinal Yoga Sisteminin faydalarn paylamak amacyla 2008 ylnda Yoga Academy Kadköy ubesini hayata geçirmitir. Eitmenlik görevini sürdürmektedir.  www.yogaakademi.com

Gökçe Yavuz

Yoga Eitmeni

 

stanbul Anadolu Güzel Sanatlar Lisesi Resim Bölümü’nden 2004 ylnda, Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Seramik ve Cam Tasarm Bölümü’nden 2010 ylnda mezun oldu. 2002 ylnda Yoga ile tanmtr. 2007 ylndan beri Paramahamsa Yogaçarya Maha Yogi Akif Manaf ile Yoga Academy bünyesinde çalmalarn sürdürmektedir.

www.yogaakademi.com

lker Aksum

Macbeth

 

Hacettepe Üniversitesi Devlet Konservatuar Tiyatro Bölümü’nden 1994 ylnda mezun oldu. Antalya Devlet Tiyatrosu’nda (1994-1996), stanbul Büyükehir Belediyesi ehir Tiyatrolar’nda (1997-1999) ve Levent Krca Tiyatrosu’nda (1999-2001) çalt.

Esra Kzldoan

Lady Macbeth

 

stanbul Üniversitesi Devlet Konservatuar Tiyatro Bölümü’nden 2001 ylnda mezun oldu. Bahçeehir Üniversitesi leri Oyunculuk Bölümü’nde yüksek lisansn 2006 ylnda tamamlad. 1999 ylnda “Kent Oyuncular'na katld. Nükte (1999), Çözüm (2001), Ak Çemberi(2003) oyunlarnda oynad.

oyun atölyesi’nin Othello (2004) ve Jeanne D’arc’n Öteki Ölümü (2006) oyunlarnda oynad.

Ender Yiit

Duncan, Kapc, Hekim

 

stanbul Üniversitesi ktisat Fakültesi ve Çukurova Üniversitesi Türk Dili ve Edebiyat Bölümleri’nde okudu. 1965 ylnda amatör olarak tiyatroyla ilgilenmeye balad. Oyunlar yönetti ve oyunlarda rol ald.

 Hem yönettii hem oynad oyunlar: Duvarlarn ÖtesiKelolan, Derya Gülü,Düün Yada DavulBu Zamanlar Bana KarKurtulu Sava DestanPir Sultan Abdal.

Oynad oyunlar: Kamp 17Özgürlüün BedeliGünete On KiiKeanl Ali DestanTenekeYaar YaamazYeniden Doarz ÖlümlerdeHastane mi Kestane mi?craatn çinden nsan ManzaralarBir Güzel Çirkin KralAcya Bal Eyledik.

Rol ald televizyon dizileri: HastaneGurbet KadnPembe Panjurlu Evaban ile irinBaka stanbul YokMerdoluArka Sokaklar.

 

Murat Tüzün

Banquo

 

D.T.F.C. Tiyatro Bölümü’nden 2000 ylnda mezun oldu. Ankara Devlet Tiyatrosu’nun Ghetto (2001) adl oyununda oynad. Öteki Tiyatro’da çeitli projelerde (2002 -2006) görev ald. Dostlar Tiyatrosu’nun Sivas ‘93 (2007-2010) oyununda oynad.

 

Bar Yldz

Malcolm

 

1996-99 yllar arasnda leri Gözetleme Kültür ve Sanat Evi Tiyatro Manga’da dramaturgi ve oyunculuk eitimi ald. Mimar Sinan Üniversitesi Devlet Konservatuar Tiyatro Bölümü’nden 2003 ylnda mezun oldu. OkulHacivat ve Karagöz Neden Öldürüldü?Made in Europa  filmlerinde ve Aliye dizisinde oynad.

oyun atölyesi’nin Azrail’in Gözyalar (2004), Othello (2004) ve Atinal Timon(2006) oyunlarnda oynad.

Muharrem Özcan

Cad

 

Dokuz Eylül Üniversitesi Sahne Sanatlar Bölümü Oyunculuk Anasanat Dal’ndan 2005 ylnda mezun oldu. zmir Devlet Tiyatrosu’nun Siyah Çorapllar (2002-2003), Hollanda Theatre Rast’n De Kus Van De Roos (2003-2004), Tiyatro Kedi’nin Kamelyal Kadn(2004-2005), Sadri Alk Tiyatrosu’nun Selvi Boylum Al Yazmalm (2005-2006), Tiyatro Siyah Beyaz ve Renkli’nin Ate Yüzlü (2009-2010) adl oyunlarnda oynad.

oyun atölyesi’nin Hrçn Kz (2006) oyununda oynad.

Gözde Krgz

Cad

 

Anadolu Üniversitesi Devlet Konservatuar Tiyatro Bölümü’nden 2006 ylnda mezun oldu.

oyun atölyesi'nin Hrçn Kz (2006) oyununda oynad.

Pnar Bekarolu

Cad

 

Anadolu Üniversitesi Devlet Konservatuar Tiyatro Bölümü’nden 2005 ylnda mezun oldu.

oyun atölyesi’nin Hrçn Kz (2006) oyununda oynad.

Osman Akça

Ross, Seyton

 

Dokuz Eylül Üniversitesi Sahne Sanatlar Bölümü Oyunculuk Anasanat Dal’ndan 2006 ylnda mezun oldu. Pnar Çocuk Tiyatrosu’nda Frtna adl oyunda oynad.

oyun atölyesi’nin Hrçn Kz (2006) oyununda oynad.

Saygn Soysal

Macduff

 

Hacettepe Üniversitesi Devlet Konservatuar’ndan 2005 ylnda mezun oldu. Krk Kanatlar,AsiBu Kalp Seni Unutur Mu?Türkan dizileri ile Kosmos(2009) filminde oynad.

Sertan Müsellim

Çavu, Donalbain, Asker

 

D.T.C.F. Tiyatro Bölümü’nden 2008 ylnda mezun oldu. Gurbet Kular dizisinde oynad. 2009 ylnda Eti Çocuk Tiyatrosu’na katld ve Pinokyo adl oyunda oynad.

Berke Ya

Çocuk

 

7. snfa devam ediyor. oyun atölyesi oyunlarndan Hrçn Kz’ 32, Atinal Timon’u 27, Evlilikte Ufak Tefek Cinayetler’i 19, Testosteron’u 20, “7” (ekspir Müzikali)’ni 15 kez seyretti.

 


Eletiriler ve Basnda kanlar

•  Cansu Frnc, tiyatrohaber.net, 11 Nisan 2011
•  hsan Ata, www.evetbenim.com, 9 Nisan 2011
•  znur Ora, Cumhuriyet, 23 Ocak 2011
•  Yusuf Salam, Sahne Dergisi, Ocak 2011
•  Ayegl Yksel, Cumhuriyet, 4 Ocak 2011
•  Semra elebi, Gazete Kadky, 15 Aralk 2010
•  Ahmet Cemal, Cumhuriyet, 10 Aralk 2010
•  Ahmet Cemal, Cumhuriyet, 2 Aralk 2010
•  Sekin Selvi, Milliyet Sanat Dergisi, Kasm 2010
•  Melike Birglge, www.hurriyet.com.tr, 21 Ekim 2010
•  zde zbay, www.marksist.org, 13 Ekim 2010
•  Mge Saut, http://kultur.sol.org.tr , 13 Ekim 2010
•  Metin Boran, Evrensel, 12 Ekim 2010
•  Yaam Kaya, www.tiyatronline.com, 08 Ekim 2010
•  Ece Saruhan, Habertrk, 07 Ekim 2010
•  Yusuf Eradam, www.t24.com.tr, 07 Ekim 2010
•  Asu Maro, Milliyet, 5 Ekim 2010



 

Cansu Frnc, tiyatrohaber.net, 11 Nisan 2011

 



Gazete kâdndan ekspir Yapmak!

 

Oyun Atölyesi’nin sezon banda sahnelemeye balad Macbeth oyununun reji anlayna dair altnn çizilmesi gereken yerler var.

 

talyan sahnenin üstüne yuvarlak bir platform yerletirilmi, platformun alt insan iskeletleriyle dolu; kafataslar, kavak kemikleri, kaburga parçalar. Sahnenin daha banda yuvarlak platformun hemen iki yannda, üzerleri gazete kâtlaryla kapatlm, yüzükoyun yatan, ayakkablarnn alt delik oyuncular...

 

ktidar olgusunun altna, cinayet, kym, vahet gibi kavramlar yerletirerek Macbeth’e bakan Kemal Aydoan, oyunun hemen balarnda sahneye saplanan klçla Hrant Dink cinayetinin üstünü örtmeye çalanlarn gözlere çekmeye çalt perdeyi yrtmak istediinin de mesajn veriyor daha o anda.

 

Oyunu izleyen gözlerin, gazete ve delik ayakkablardaki anlam süzmeye balamasyla birlikte, sahneye klç henüz saplanmadan, insan vicdann kanrtan bir bçak saplanyor, susan, sinen, kabullenen yanmza.

 

ekspir’e bugünden bakmak, ekspir oyunlar bugünün insanna ne anlatr, tüm dorudan dokusuna karn kör göze parmak dedirtmeden beliriyor bu sorularn cevab.

 

Bu dorudan saylabilecek göndermenin kör göze parmak dedirtmemesi, Kemal Aydoan’n zaten “derdi olan” bir rejisör olmas, hayat ve sanat böyle kavramasyla ilgili sanrm. ekspir’e güncellik enjekte etmeye, eletirel bir yön eklemeye kalkmyor, ekspir’de güncel olan, eletirel olan görünür klyor.

 

Sahnenin hemen arkasna gerilmi olan içgösterir (transparan) perde, oyuncularn her geçiinde herhangi bir dekor deiimine gerek kalmadan kendiliinden sahnenin mekânn da seyircinin kafasnda kurmu oluyor. Ortaoyunundaki yeni dünya güncellenecek olsa sanrm böyle bir perdeye evriltir kendini. Daha önce 7 ekspir Müzikali’nde köy seyirlik ögelerden yararlanm olan Kemal Aydoan’n “gelenek”te böyle bir güncellemeye gittiini söylemekse abartl olur sanrm.

 

çgösterir perdenin hemen ardnda yüksee kurulmu olan bölümden cadlarn kurduklar oyunun sonunu merakl gözlerle izlemesi bu yaananlarn “bir kader” olmad çarmn da douruyor. Her ey deiebilir, kan durabilir, iktidar kym makinesi olarak çalan bir ey olmaktan çkabilir dedirtiyor biraz derinlemesine düününce.

 

Sahnenin yuvarlak bo bir platformdan ibaret olmas, oyuncularn devasa bolukta yalnzca oyunculuklaryla seyirci karsnda kalmalarn salyor. Bu bir oyuncu için hem bir avantaj hem de bir dezavantaj.

 

Dezavantaj çünkü seyirciyi oyunun atmosferine sokacak yardmc araçlardan yoksun kalyor. Dekor olmamas demek, sahnenin geçtii ortam yaatma sorumluluunun da oyuncuya kalyor olmas demek. Bu da ekstra bir performans gerektiriyor.

 

Böylesi bo bir alanda seyirciyle kar karya oynayan oyuncunun, en küçük bir oyunculuk zafiyeti bile görünür hale geliyor.

 

Oyunun kötü tabirle çuvallad yer de buras oluyor. ki ana karakteri canlandran oyuncularn zaman zaman yapmack kalan oyunculuklar, böylesi bir reji ve sahne tasarmn da daha da görünür oluyor.

 

Leydi Macbeth’i canlandran Esra Kzldoan, sahne sempatisi ve fizik yaps itibariyle lker Aksum’un karsnda Leydi Macbeth rolünü karlayabiliyor. Ancak histerik, erkein iktidar arzusunu kamçlayan, hatta iktidarn asl sahibi kadn canlandrrken, pek çok yerde inandrc olmaktan uzak düüyor oyunculuu. nandrcl, doall yakalad yerde ilgiyi canlandrd karaktere çekebilmekle birlikte, bunu baarabildii anlar ne yazk ki snrl kalyor.

 

Macduff karakterini canlandran Saygn Soysal’da, sahicilik, doallk sorunu daha da üst boyutta hissediliyor. ktidar kavgas yüzünden sakland yerde, karsnn ve çocuklarnn katledildii haberini ald anda sergiledii oyunculuu, yaanan büyük trajediyi yanslayabilmekten oldukça uzak düüyor. zleyende hiçbir duygusal med cezire, örselenmeye yol açamyor maalesef. zleyen herkesin o anda boaznn düümlenmesi gerekirken, oyuncuyu yere çökerten ac bize geçmiyor, geçemiyor.

 

Kemal Aydoan’n rejisi ve oyunun sahne düzenlemesi maalesef ve iyi ki hiçbir oyunculuk zafiyetini, yapmack oyunculuk biçimini kaldrmyor. Sahnede yürüyen aktörler deil, insanlar gördüümüz anda bu oyunda baka bir tat alyoruz izlediimiz oyundan, karakterlerden.  

 

Hem Esra Kzldoan hem de Saygn Soysal, doal oynadklar anda, fiziki yaplar ve sahne sempatileriyle seyirciyi kavramay baaryorlar. Ancak tersi geçerli olduu anda da oyuna zarar veriyorlar.

 

Oyunu izledikten sonra Saygn Soysal’n ayan krdn örendim. Çok üzüldüm. Umarm kalc bir sorun yoktur ve Soysal sahnedeki performansyla ksa sürede beni haksz çkartr.

 

lker Aksum oldukça yüksek bir tempoyla sürüklüyor oyunu. Cadlarn performans oyunun bandan sonuna kadar övgüye deer. Ender Yiit’i Oyun Atölyesi’nde görmek de ayrca sevindirici...

 

Eletiri yazmak zor i. Namusluca yazacaksnz yaznca. Bir de oyunculuk ettiiniz için bir kat daha zorlayor eletiri yazs yazmak. Yarn ayn sahneyi paylamak durumunda kalabilirsiniz zira. Ama iyi niyetle, ahkâm kesmeden, eletirdiim insanlarn da yararna yazabildiimi düünüyorum gördüklerimi.

 

Sürç-i lisan ettikse affola.

 

Gazete kâdndan ekspir yapmak, ipekli kumalar germekten, devasa dekorlar kurmaktan daha etkili oluyor görüldüü üzere!

 

hsan Ata, www.evetbenim.com, 9 Nisan 2011

 

Oyun Atölyesi 11 Yanda!

Macbeth, Karanlk Bir Komedi!
 


Haluk Bilginer ve Zuhal Olcay’n, Tiyatro Stüdyosu’ndan ayrldktan sonra birlikte kurduklar Oyun Atölyesi, Zuhal Olcay’n ardndan Kemal Aydoan ve Haluk Bilginer ile 11. yl geri de brakt. Repertuarna ald; Ermiler ya da Günahkârlar, Othello, Jeanne d’Arc’n Öteki Ölümü, Hrçn Kz, Cimri, Macbeth gibi oyunlarla Oyun Atölyesi, 11 ylda bir marka haline geldi.


Oynadklar oyunlarla her geçen gün çtay yükselten Oyun Atölyesi, birçok ödülünde sahibi oldu. Oyun Atölyesi’nin 11 yllk repertuarna baktmz zaman klasik oyunlarn arlkta olduunu görüyoruz. Büyük bütçeler göz önüne alndnda risk almak istemeyen birçok özel tiyatronun yana(a)mad klasik oyunlar, kurulduu günden bu yana repertuarndan eksik etmeyen Oyun Atölyesi’nin cesareti takdire ayan. Oyun Atölyesi’nin sürdürdüü bu istikrarl çizgi aslna bakarsanz sonradan birçok özel tiyatronun da klasik oyunlara olan ilgisini artrd. Özellikle son 5 ylda klasik oyunlarda olan artta Oyun Atölyesi’nin katks, su götürmez bir gerçek. Oyun Atölyesi, 7 ekspir Müzikali ve Macbeth ile Shakespeare oynamaya devam ediyor.


Yeryüzü kurulal beri erkek- kadn ilikileri ve iktidar sava hep var olmutur. Temelde ele alnan her konunun bugün milyonlarca farkl anlatmlarn okur ve izleriz. Asrlar önce yazlan eserlerin ve yazarlarn günümüze kadar gelmesindeki en büyük faktör, getirdii yenilikler, yaad dönemde ele alnan konularn evrensel oluu ve bunu gelecek nesillere aktarrken yaratt hikâye ya da olaylar ele al biçiminde oynatt kaleminin ustalndan kaynaklanr.

Shakespeare a Oyun Atölyesi 11. sezonunu yine bir Shakespeare oyunu ile açt. Shakespeare’in en ksa olmasnn yan sra en etkili tragedyalarndan biri olan Macbeth, erkek egemen toplumda kadnn yerini ve iktidar hrsn konu ediyor. 16. yüzylda yazlmasna karn içerdii konu itibariyle güncelliini her zaman koruyacak bir eser.

Macbeth, kazand kanl sava sonras Banquo ile dönerken cadlarla karlar. Cadlar üç kehanette bulunur. lk kehanet Cowdor beyi olacadr. Macbeth bata kehanetlere kulak asmasa da bir anda Cowdor beyi olduunu örenince iktidar hrs vücudunu sarmaya balar. kinci kehanet ise kral olacadr. Ne var ki krallk makamnn Banqou olu tarafndan devam edileceidir. Lady Macbeth’in etkisiyle evine davet ettii önce kral ardndan nöbetçileri öldüren Macbeth büyük bir çkmaza girer. Kiralk katilleri Banquo’yu öldürseler de olunu öldüremez.


Son kehanet ise Macduff ve Malcolm’un toplad ordular tarafndan orman yürümedikçe yenilemeyeceini duyan Macbeth uzun süre önce kaybettii kendine güveni tekrar yerine gelir. Üstelik bir de insandan domu kimse tarafndan öldürülemeyecei söylenince, çlgnl bambaka bir boyut kazanr. Bu süreçte cadlarn söyledikleri kehanet olmaktan çkp Macbeth’in beyninde yaratt canl kiilere dönüür. Macbeth’in var olmayacak bir gelecei, gidiatn barol oyuncusuna dönütürür.


Macbeth, Banqou’nun hayaletini görmesiyle akl saln kaybettiini yemekte belli eder. Macbeth’in iktidar hrsnn temelinde yatan Lady Macbeth ise vicdan azab nedeniyle cadlarn açt kapdan delirmi bir ekilde kaderini yaamaya devam etmektedir. Özgüvenin kendi sonu olacan düünemeyen Macbeth, kötülüün yaverlik ettiini unutmutur. Kendi sonunu hazrlayan kehanetlere ilk sekteyi, aaçlarn gizlenmi olup düman ordularnn ormann yürüyormu gibi göstermesi vurur. Ve Macduff’un aslnda ana rahminden alnarak dünyaya getirildiini örenmesi onun sonu olacaktr.

 

Shakespeare’in en karanlk tragedyalarndan biri olan Macbeth belli bir tema üzerinden deil birçok konu üzerinden ele alnmtr. Temelde iktidar hrs düünülse de kadnlarn bilinçaltnda yatan ihtiras ve güçlü erkeklerin egemen anlay trajikomik ele alnarak tragedyaya dönümütür. Kader ve kadercilik anlay Oidipus’un hikâyesinde de olduu gibi “nsan kendi kaderini kendisi yazar.” Noktasnda buluuyor. Din anlayna da vurgu yaplan eserde alnyazs komik bir dille ele alnarak aslnda karanlk bir komediye dönüüyor.

Kemal Ayoan’n Oyun Atölyesi’nde sahneye koyduu oyunlarla Türk tiyatrosunda çok önemli bir yer edindiini söyleyebiliriz. Yönettii oyunlar hangi dönemin oyunu olursa olsun günümüze tamasn beceriyor. Asrlar önce yazlan eseri de, günümüz komedyasn da güncel siyasi koutlar göz önüne alarak söyleyeceini sahneden söyleyen sosyalist bir yapya sahip.

Konuan, konutukça insan düündüren, yapmlaryla izleyene yeni ufuklar açmay amaçlayan, tabulardan syrlmamz, tabularn yklabileceini gösteren bir tiyatro adam Kemal Aydoan… Yllardr el demeyen, dokunmaktan hicap duyduumuz olgulara eilerek kutsalmza da dokunan bir yazar. Klasik bir oyunu ablon olmaktan çkarp üzerine düünerek “Neler katabilirim?” “Günümüzle nasl badatrabilirim?” veya “Günümüz sorunlarna nasl deinebilirim?” Fikriyatlaryla devaml yenilik arayan, yenilikçi, çan ritmini yakalamay amaçlam bir yönetmen olarak çkyor karmza. Bunu dier oyunlarnda da görmek mümkün...


Yllardr süre gelen “Yinemi klasik oyunlar?” Anlayna cesurca kar çkp Oyun Atölyesi’nde 11 yldr arlkl olarak klasik oyun yöneten ve oyunlarna getirdii spesifik bak açs, yorum gücü sayesinde izleyicide farkndal salayp bu ön yargy krmay baaryor.


Kemal Aydoan’n Macbeth’i, yine günümüz siyasi koullarna küçük bir gönderme yaparak balyor oyuna. ktidar hrsnn temeline inen Kemal Aydoan, günümüz iktidarn Uur Kaymaz ve Hrant Dink cinayetine Nuri Bilge Ceylan üzerinden sorgulayarak “güzel ve yalnz ülkemde üç maymunu oynayanlara” selam gönderiyor. lerleyen süreçte genel olarak oyunun dokusuna ve dönemine dokunmamay tercih etmi. Böylelikle ego, iktidar hrs, bencillik gibi insani özellikleri günümüze çok net tam.


Metnin satr aralarn kavrayarak, yazarn niyetini açkça ortaya çkarp tiyatroda görmenin duymaktan daha etkin olduunu kantlyor bize. Çünkü Shakespeare’in oyunlarnda beden dili metin dilinin önüne geçmitir. Böylelikle izleyicinin aksiyon plan içerisinde alglama sürecine destek vermitir. Sahne geçilerinin genelde ksa tutulmas konunun anlatmn ve izleyiciye geçi sürecindeki sadeliini de destekleyerek çok doru bir tercih yapm.


Oyunda gördüümüz tüm eylemin Duncan’n ölümüyle balad düünüldüünde Ender Yiit’in doktor rolüyle tekrar sahneye çkmas izleyicinin gözüne batyor. Yan rollerde birden fazla tiple izleyici karsna çkmak çok fark edilmese de Duncan gibi bir kraln bir süre sonra doktor olarak Macbeth’in karsnda el pençe duruu yerine bu ksa ve pasif rolü bir bakas oynayabilir düüncesi dnda saat gibi ileyen bir oyun izleten Kemal Aydoan’ kutluyorum.


Haluk Bilginer onlarca farkl çeviriye ramen Macbeth’te kendi çevirisini tercih etmi. Bu süreç yazarn konuya yaklamn, aksiyon hzn ve izleyici ile olan iletiimini salam. Macbeth hakkndaki kiisel görüünü dile getirmi. Bir saplant haline gelmi iktidar hrsna bak açsn eklemi. “Eskiden de olduu gibi imdi de kan dökülürdü her yerde. Akla hayale gelmeyecek ekilde hem de. Fakat eskiden beyni patlad m, adam ölürdü hikâye biterdi. imdi kafatasna yedii yüzlerce darbeyle bile gelip yolumuza dikiliyor. Bu cinayetten de beter.” Haluk Bilginer, Hrant Dink için broürüne ald Macbeth’ten bu cümleyle aslnda birçok eyi anlatyor.


Oyunun kadrosu, lker Aksum, Esra Kzldoan, Ender Yiit, Murat Tüzün, Bar Yldz, Muharrem Özcan, Gözde Krgz, Pnar Bekarolu, Osman Akça, Saygn Soysal, Sertan Müsellim, Berke Ya isimlerinden oluuyor. Bu genç ve kalabalk kadro Shakespeare’in karanlk komedyasnda güne gibi parlyor. Oyunun geneline bakldnda güçlü bir takm oyunculuu göze çarpyor.


Oyunun büyük yükünü Macbeth karakteriyle lker Aksum srtlam. Bu zor ve amansz rolü sanki sahneye ilk defa çkmçasna heyecanla oynuyor. Amatör ruhunu kaybetmeyen lker Aksum, karakter analizinde çok ama çok baarl... Macbeth’in devaml deien ruh halini sekteye uratmadan canlandryor. Sadakat, korku, Lady Macbeth’in salad cesareti, cadlarn kehanetiyle akl saln kontrol edemeyii gibi birçok temel duyguyu o kadar net veriyor ki aslnda üzülmememiz gereken Macbeth’e üzülmeye balyoruz. nsani özelliklerin da vurumu olan duygularn deiimini saniye saniye gördüümüz lker Aksum, Macbeth karakterinde inanlmaz bir performans sergiliyor. Tüm bu duygu geçilerinde kl pay kurduu dengenin kendisine ödül getireceinden üphem yok.


Esra Kzldoan, Shakespeare’in en ihtirasl kadn olan Lady Macbeth rolünde izleyicinin huzuruna çkyor. Lady Macbeth, zeki, zekâsna ve vicdanna yenik düerek yoldan çkan, sonrasnda deliren, kötü, hrsnn tutsa haline gelen, iktidar için bebeini boabileceini ama babasna benzettii için Duncan’a dokunmayan çelikili bir karakter. Esra Kzldoan bu kadar çelikilerle dolu, obsesif karakteri canl sunumu, baarl anlatm ve dümeyen temposuyla ete kemie bürümeyi baaryor. Lady Macbeth’in karakterindeki ikna gücünü oyunculuk gücüyle harmanlayarak izleyici ikna etmekte hiç zorluk çekmiyor.


Oyun Atölyesi’nin terminolojik uyarsna göre dekor ve giysi tasarm, sahne tasarm balnda toplanm. Sahnede icra edilen her türlü teknik donanm sahne tasarmna girecekse müzik ve nda sahne tasarm balnda toplanmas gerekmez mi? Elbette Oyun Atölyesi’nin neden böyle bir seçime gittiini bilmiyoruz ama bu seçimi onlarn takdirine brakyoruz. Bengi Günay’n dönemi çok net yanstan ve karakterleri ortaya çkaran kostümleri oyuncularn rahat hareket etme koulu gözetilerek sade ve k tasarlanm.


Dekor tasarmnda ise; sahnenin ortasna koyduu platformun etrafn kafataslaryla doldurmu. “Talanm insan ruhunu temsil ediyor. Ayn zamanda çökü içindeki doay, cesedin toprak olacak iskelete dönüümünü simgeliyor. Kafatas insan varlnn kibirliinin ve dünyevi gücün geçiciliinin imgesi olarak düünmüler. Ykntda benzer ekilde insan medeniyetinin beyhudeliinin, geçici görkeminin simgesidir. Bunun içinde tarih durmak bilmez bir çözülme süreci olarak okunur.” Bu satrlar Susan Buck Morss’un “Görmenin Diyalektii” adl kitabndan Oyun Atölyesi broürüne aktarlm. Shakespeare’in gördüü iktidar hrsn dönemsel bir süreçte yanstt ve günümüze tanmasndaki amaz ilkenin evrensellii düünüldüünde kafatasçlara gönderme yapan Oyun Atölyesi’nin haliyle Bengi Günay’n dekor tasarmn çok baarl ve yerinde buldum.


rfan Varl’nn k tasarm özellikle sahne geçilerindeki etkisiyle oyun içerisinde çok önemli bir yere sahip. Sahnede hiçbir obje kullanlmadndan rfan Varl’nn klar ayn zamanda bir dekor görevi üstlendiini söyleyebiliriz.


Tolga Çebi’nin müzikleri ise bata gergin müzikler ve temsili müzikler olmak üzere (kraln gelii, gidii vs. gibi) cadlarn oyun banda kullandklar defin armonisi ve aman ezgileri oyunun demecine uygun olduu kadar özgünde bir çalma olmu.


Oyun Atölyesi 2010 sezonunu “Macbeth” tragedyasyla açt. Oyun Atölyesi, “Üç Maymun”u oynayan “güzel ve yalnz ülkeme” akl dolu bir gönderme yaparak balyor oyuna. Uur Kaymaz, Hrant Dink ve Nuri Bilge Ceylan’n maskeleriyle, Macbeth’in iktidar hrsn günümüze tayor. Ve oyunun sonunda kafatasçlara Macbeth’in sonunu hatrlatyor. Ne var ki, iktidar hrs, iktidarn cazibesine kaplan güç dükünleri, dünya var oldukça devam edecek ama bunun karsnda Macbeth’de sahnelenmeye devam edecek.


Oyun Atölyesi’nin sahneye koyduu “Gerçek” bir tiyatro öleni olan Macbeth’i mutlaka ama mutlaka görün!

 

Öznur Ora, Cumhuriyet, 23 Ocak 2011

 

'MACBETH'E GÜNCEL YORUM

 

Oyun Atölyesi, William  Shakespeare'in  'Macbeth' oyununu  KemalAy doan yorumuyla sahneliyor.

 


William Shakespcare'nin en önemli ve en ksa trajedilerinden "Macbeth", Kemal Aydoan yorumuyla Oyun Atölyesi'nde sahneleniyor.

 

Sahnede, kafataslar ve gazete kâtlarnn yerletirildii daire eklinde bir platform. Üstü gazete sayfasyla örtülmü, ayakkabsnn teki delik biri ve dierleri yatyor yerde. Bu sahne Hrant Dink cinayetini anmsatyor... Sahnedeki daire eklindeki platform iktidar, kafataslar ise öldürülen aydnlarmz temsil ediyor. Aydoan, "Türkiye'de yargsz infazlar yapld. Uur Mumcu'lar, Hrant Dink'ler öldürüldü. Biz sandk ki gizli bir güç var, insanlar ortadan kaldryor. Fakat bir gün anlald ki, devletin altnda çalan bir iktidar mekanizmas, iine gelmeyen herkesi yok ediyor. Türkiye'de asit kuyular da biliniyor artk, politik cinayetlerin hangi kaynaktan hareketle yapld da" diyor.

 

Aydoan 'Macbeth'in hâlâ güncelliini koruduunun ve sahnede yaanan iktidar savann ya da baka bir deyile kanl hesaplamann günümüz olaylarna çok yakn olduunun altn çiziyor: "Keke Macbeth eskimi olsa ve biz bu oyunu anlamakta zorluk çeksek. nsanlk daha eit bir yere gitmiyor. Uygarlkla birlikte iktidar hrslar hep olmu ve olacak."

 

Bengi Günay'n hazrlad Sahne Tasarm'nn dikkat çekici olduu oyunda, arka planda kullanlan ve üzerine hafif k düen tül, sahneye derinlik katyor. Sahnedeki tülün arkasnda oyun bitimine kadar duran cadlarn olaylar önceden bilmesi ve oyunu sonuna kadar izlemesi ise oldukça etkili.

 

Aydoan "Macbeth"e deiik bir yorum getirmi, kendi deyimiyle daha günümüze yakn, anlalr bir dille anlatmaya çalm. Oyunun ana temasn oluturan iktidar hrs, cinayet, kötülük ve entrika, Lady Macbeth'e göre daha çok Macbeth'te hissediliyor. Yapt kötülüklerden ve iledii cinayetlerden zevk almayan Macbeth'i canlandran lker Aksum, karakterin hayal görmesini, vicdanyla ba baa kalmasn ve kendi iç hesaplamasnn yaand sahneleri baarl bir biçimde yorumlam. Ancak oyunun temposunun düük olduu birinci perde ve baz yerlerde AJcsum'un söylediklerinin anlalmamas, izleyiciyi baz yerlerde oyundan koparyor.

 

Lady Macbeth'i dünyay parçalayan bir bomba olarak tanmlayan Aydoan, "Lady Macbeth'in Macbeth'i dürtmesi olmasayd, biz kötülüü göremeyecektik. Bir kadnn bu kadar etkili olabilmesi o sistemdeki bir eksie denk düer. O anlamda Lady Macbeth bir dinamit gibi tüm gerçekleri görmemizi salar. Lady Macbeth bu sistemi gösteriyor, bakn diyor, bunlarn çirkinlii bu, isteklerini yerine getirmek için seçtikleri yol, bu kadar kanl ve kirli" diyor.

 

Aydoan, lker Aksum dndaki oyuncu kadrosunda daha önce çalt oyuncular tercih etmi "Macbeth"te, "Aksum çok derinlikli bir oyuncu ve benim için Macbeth'i oynayacak tek oyuncuydu, buna yönetmenin önyargs diyelim" diyor.

 

'drar tahlili', 'yourt' gibi günümüzde kullanlan kelimelerin olduu oyunun çevirisi Haluk Bilginer'e ait. Aydoan,"Bizimki sadece Shakespeare ile ilikiye geçme çabasyd. Shakespeare çevirmek zor, çünkü kendi dilinde kurduu dünyay Türkçeye aktarmak mümkün deil, o zaman iin içine ister istemez çeviri anlaylar giriyor. Çevirmenler unu atlyor, oyuncu metni dillendirmeye baladnda o kitabi çeviride söylediklerine inanmyor. Shakespeare'in incelemesini yapanlar, Macbeth'in finale doru yapsnn bozulmaya baladn söylüyorlar. Dolaysyla da dil de bozuluyor, avamlayor, daha gündelik bir hal alyor. Haluk Bilginer, çok iyi bir çeviri yapt" diyor.

 

Oyunda ilker Aksum, Esra Kzldoan, Ender Yiit, Murat Tuzun, Bar Yldz, Muharrem Özcan, Gözde Krgz, Pnar Bekarolu, Osman Akça, Saygn Soysal, Sertan Müsellim, Berke Ya rol alyor.

 

 

Yusuf Salam, Sahne Dergisi, Ocak 2011

 

KELLE ÜZERNE TAHT KURMAK

          
Sön artk, hadi sön, ömrü ksa kandil!
Yaam dediin yürüyen bir gölge,
Bir garip oyuncu;
Bir hm sahnede dolanp boy gösteriyor;
Sonra haber çkmyor zavalldan.
Yaam bir masal; kaçn birinin anlatt.
amata ve öfke dolu batanbaa;
Hiçbir anlam yok.

 

Oyun Atölyesi 2010-11 Tiyatro Sezonu Macbeth oyununu, Ankara tiyatro izleyicisiyle iki ayr zamanda buluturdu. Birincisi, 15. Ankara Tiyatro Festivali kapsamnda 27-28 Kasm, ikincisi ise; 24-26 Aralk  tarihleri arasnda turne kapsamnda...(*) ki buluma da inasi Sahnesi’nde gerçekleti. Birinci bulumadaki üç seansta da salonun doluluu ve ayakta izlemeye raz izleyicinin cokusunun ve mutluluunun; ikinci bulumada da devam edeceini kestirmek güç olmayacaktr.
 

 

William Shakespeare’in en ksa, en çok oynanan ve en tartlan tragedyas olarak bilinen Macbeth’in 1605-1606 yllarda kaleme alnd öngörülür. Haluk Bilginer’in çevirisini yapt oyunu, Oyun Atölyesi’nin genç ve daimi yönetmeni Kemal Aydoan yönetmi. Bengi Günay’ sahne tasarmnda, rfan Varl’y k tasarmnda ve Tolga Çebi’yi müzikte dier daimiler olarak görüyoruz. Oyunda; lker Aksum, Esra Kzldoan, Ender Yiit, Murat Tüzün, Bar Yldz, Muharrem Özcan, Gözde Krgz, Pnar Bekarolu, Osman Akça, Saygn Soysal, Sertan Müsellim ve Berke Ya  rol alan oyuncular.
 

 

Shakespeare’in, Macbeth konusunu skoçya söylencelerinden ald bilinse de, el att kaynaa sadk kalmad, malzemeyi özgürce yorumlad, ustal ve dahiliiyle dönütürüp deitirerek yeni aheserler yaratt bilinen baka özelliidir. Macbeth Shakespeare’in dier tragedyalarndaki gibi deerler karmaasn barndryor olsa da, cinayetlerin sahne dnda gerçekletiriliyor olmasndaki biçimsel özellikler, kurgu ve karakter derinlikleriyle farkllk gösterir. Erk sahibi olma ve kuatlmlkla tutunabilme, yönetim anlaynn sistematiine bal bir durumdur.
 

 

Yönetmek; akl, irade, beceri, donanm, cesaret, inanç ve yandal gerekli görse de, sistemin tepe noktasn ele geçirmeyi art koar. Ele geçirme, mücadele dahilinde kurallar ve yöntemleri ile yürüyen stratejik bir süreç olmak yannda, o yolda yürüyebilme becerisini göstermeyi de önkoul görür. Kestirme yollar, kendine has kural ve yaptrmlar beraberinde getirdii gibi, inas çok zor ve uzun erimli bir süreçtir ve de gelecekte ayn yolla yok olmann habercisi gibidir. Ancak, insanolu ilkellerden günümüze kadar erk sahibi olabilme habislik pençesinden bir türlü kendini kurtaramamtr. ktidar olabilme illeti, dünyann dört bir yannda, sonu hezeyanl olsa da, mikrop olarak yerleecei uygun dokuyu bulabilmektedir. Habislik, hrs genini de içselletirmise; entrikalar, cinayetler, kymlar, yok etmeler, parçalamalar, eza çektirmeler… erke ulamann ve elinde tutabilmenin mubah yöntemlerine dönümütür. Erk uruna insanlar politik, psikolojik ve sosyolojik cendereye alma, faizan bir tutumdur ki, faizm insanolunun doasna aykrdr. nsan ve insanl yok eden bu tutum, yok ettii enkazn küllerinden tutuacak alevden yok olmaya yazgldr. Denilebilir ki, hiçbir iktidar masum deildir ve erk uruna insanla kar taknlan tavr orannda günahkardr. Hele hele kymlar, entrikalar cinayetler üzerine kurulu iktidarlarn insanlk tarihinde huzur bulduklar görülmedii gibi,  ilelebet saltanat sürdürdükleri de görülmemitir. Shakespeare’in Macbeth’i de anlatlanlar dahilinde içerie sahip, havasnda karabasan hissedilen bir tragedyadr.
 

 

Kral ordusunda komutan Glamis beyi Macbeth, skoçya Kral olmann habisliini içinde tar. Kapnn kendisine açlabileceine de, savata gösterdii üstün baar zamanna denk gelen anda, Cawdor beyinin kralla ihanetinin ortaya çkmasyla yerine atanmasnda görür. O, beklemedii bu atama karsnda bile tatminsizdir. Kral olma habislii daha da depremitir. Krallk tacnn normal artlarda kendisine bahedilmesini beklemeden harekete geçer. Düüncesini kars Lady Macbeth’e açklar. Lady Macbeth, kocasnn vicdani kurallar aamayacan bildii için kestirme yollara bavuramayacan, yücelme hrsna karn bu yolda yürümek adna kötülük yapamayacan, hakk olmayan bir eyi isterken kallelik etmekten geri duracan bildii için kararn verir. Kocasyla kurduu kumpas sonrasnda kral öldürülür ve Macbeth yerine geçer. Ancak, kral olmak için yaplanlar yetmez. Asl sorun kral olmak deil, kelle almayla elde edilen bu kanl tahtta güvenle oturabilmektir. Güven içinde olmann bedeli baka cinayetler, baka kellelerdir. Ancak, girilen yol dönüü olmayandr. Macbeth bu durumunu, “Öylesine kan içinde yüzüyorum ki artk./Geri gitsem de belâ, ileri gitsem de.”repliiyle açklar. Kral olmak Macbeth’i makam olarak yüceltmise de, huzurunun kaçmasnn ve hayatnn alt üst olasnn da vesilesi olmutur. Huzur olmadktan sonra tahtta oturmann bir anlam yoktur. Ölmek, cinayetler ileyip kukular içinde yaamaktan daha yedir. Lady Macbeth akln yitirerek eceliyle ölürken, Macbeth, yakn dostu, komutan, Macduff tarafndan öldürülür.

 

Macbeth’i, kral olma yolunda hrs uruna cinayetler ileyen bir komutann basit ve sradan öyküsünden kurtaran; cadlar görmesi ve doaüstü kötücüllerin etkisine kaplmasdr. Bu unsur, oyuna sradanln ötesinde bir esrar verir. Gizemli, esrarengiz ve gerçekd bir havadr bu. Macbeth, doaüstü bu varlklar sayesinde, suçlu olmasna karn yine de yüce kalr gözümüzde. Oyunun banda ne tam anlamyla iyidir, ne de kötü. Bir bocalama evresindedir. Onuru, dürüstlüü, insanl adna kendisiyle bir hesaplama içindedir. Ona yaknlk duymamzn, ona acmamzn nedeni budur. Cadlarn kehanetini dinledikten sonra artan hrsla kötülüe meyletmesi, doaüstü güçlerin ii olduu düüncesine kaplmamza neden olur.

 

Haluk Bilginer’in sade, duru, akc, yer yer gündelik konuma diline yaklaan, yer yer Shakespeare iirinin arl hissedilen çevirisini Kemal Aydoan yönetmen olarak yorumlam. Aydoan’n, oyuna getirdii yorum, Shakespeare’in dörtyüz yl önce söylediklerinin günümüzde de hilafsz geçerliliidir. Bu deimezliin altn kalnca çizmi. Çalmada, kadrosunu ve söylemek istediklerini göz önünde bulundurarak, oyunda büyük bir eskitmeye gitmi. Söylemek istediklerinin dizgeleri çözüldüünde, deimezlik üzerine açk açk siyaset yaptn okuruz. Ülkede, corafyada ve dünyada yaananlarn, Shakespeare’in o günkü dünyasnda yaananlarla benzerlik gösterdiidir. Shakespeare’in cadlara söylettii; “Ac üstüne ac, kan üstüne kan” betimlemesindeki, insani ve toplumsal çökü çkmazn; “Nerede olursa olsun felaket bu,” diye yorumlamas, evrensel tabanl bir sorun olduudur. Günümüze kadar renk, yöntem ve cephe deitirerek süregelen bu gidiat karsnda suskun kalmak çözüm olabilir mi? Aydn ve sanatç olmann misyonu, dilince siyaset yapmak deil midir? Aydoan, bu kaygdan hareketle günümüz Uur Kaymaz ve Hrant Dink cinayetlerinden Shakespeare dünyasna yolculua çkyor. Günlük siyasete çok da bulamadan, sanat içre bir siyaset bu. Sanatn asl derdi, dilince siyaset yapmak deil midir? Hele hele tiyatroda izleyicisine diyeceinin olmamas olas m? Aydoan, böyle bir dertle yükümlü olduunun ipuçlarn daha oyun balamadan vermeye balyor. Ülkesinde, bölgesinde ve dünyada yaananlara sanatç olarak kaytsz kalamayacann ifadesini, en iyi bildii tiyatro diliyle söylemeye çabalyor. Meramn da ifade etme yöntemindeki ayrntlarda ustalkl anlamlandryor.

 

Aydoan, genç oyunculardan kurulu kadronun ekip olabilme, ortak paydada buluabilme, birlikte var etme deerler sistematii üzerinde ayrntl durmu. Tüm oyuncularn bir arada sahnede dolanmalarn, böyle bir derdin ifadesi diye görmekteyiz. Oyunun, kadroya yakan yüksek tempoyla oynanmas, izleyiciye esneme pay vermeden ilgiyi sahneye younlatrmas, üzerinde durulmu baka nokta. Önemli bir ayrnt da dekordur. Her dizgesinin erk için kurgulu olduu, sahne ortasna kurulu fasit dairenin göstergesi; uruna savalandr. Mülk olarak alglanann tepe noktadaki ise, erktir. Tüm aksiyon, uruna savalan bu mülk üzerinde geçmektedir. Yok edicilii, kycl bilindii halde insanlarn geçmiten ders almadan, hrslar ve ihtiraslar uruna bu tuzaa yeniden yeniden dümeleri düündürücüdür!

 

Aydoan’n zenginletirici ve anlaml bir dier göstergesi de klçtr. Gücün, sahip olmann, iktidarn ve iktidar sürdürene ait olmann nian olarak sahneye saplanan klç, ayn zamanda tüm yok edililerin sembolü niteliiyle oyun boyunca durmaktadr. Bunun el deitirmesi ayn ilevle yükümlülüünü ortadan kaldrmaz. Yeni sahibin de, erk uruna o klçla kymlara giriecei açktr.

 

Cadlarn amana dönümesi; bize/Asya corafyasna bir gönderme olsa gerek! Shakespeare bu oyun kiilerine kimi cad özelliklerini vermi olsa da, bu isimlemeyi ve tanm direkt olarak kullanmad bilinir. Kader temsilcileri olarak anlam ifade eden bu yaratklarn, gelecee dair söyledikleri ve bunlarn gerçeklemesi, aman misyonuyla benzerlik gösterir. Oyunda, bir uzamdan baka bir uzama insann/ruhun uyandrlyor ve tanr olmas; aman inanyla örtümektedir. amann, gerektiinde ruhlarla konutuu, iblislerle mücadele ettii ve öbür dünyaya yolculuk ettii, misyonunu yerine getirdikten sonra geri döndüü anlay kabul görmütür. Oyunda da farkl dünyalara yolculuk, bilinmezi bilmek ve bunun gerçeklemesi… Oyun boyunca, oyunu ve izleyenleri izliyor olmalar; kadere dair söylemi olduklarnn takipçileri gibidirler. zleyici ile yüz yüzelikleri; oyun üzerinden “Size biçilen senaryolarn icraclar ve kurgulayclar, debelenmelerinizi bir yerlerde böyle izliyor ve alayc alayc gülüyorlar” der gibi alglanmaktadr. Bu da, Macbeth dünyasn daha derin eletirel gözle izlememize vesile bir durumdur.
Oyuncunun, kendine özgü baz deerleri, egolar bir kenara brakp ortaklaa bir yapm canl var etmesi ya da paydann ortak bölenlerinden biri olmas, zor durumdur. Hele hele farkl artlarn varl su götürmüyorsa! Bu mükülü ortadan kaldrmann yolu, inanmak, özüyle inanmada hapis olmaktr. Oyuncularn ve teknik ekibin, metne/tekste ve yönetmene içtenlikle inandklar, yapm olduklar çalmayla ortada. Bu da marka bir kurum olan tiyatrolar adna, kendileri adna ve izleyenleri adna sevindirici durum.

 

Macbeth karakterini yorumlayan lker Aksum, göz önünde olan tv dizilerindeki oyunculuuyla kendini farkllatran bir isim. Fiziksel yüz karakteriyle role oturan, karakteri kesintisiz götüren bir dinamizm içinde. Macbeth’in kark dünyasn, ikilemlerini, çeliik ve çatklarn, yönelim ve ald vücut formlaryla ortaya koyuyor. Bu dil, yönetmenin yorumunu kolaylatrd gibi metnin anlalmasna da yardmc oluyor. Örneklemek gerekirse; Cawdor beyi olduunu gösterir kolyenin Ross tarafndan boynuna geçirdii andaki, olup olmama ikilemi, hayr m er mi getirecei belli olmayan bu göstergeyi uçuan git geller içinde idam ilmei gibi boynuna kabul etmesi, ustalkla düünülmü oyunculuk örneiydi. Bunun yannda ufak bir ayrntnn da göz ard edilmemesi düüncesindeyim. Karakterin güçlü –dik- formlar ile duygusal ve kreendo bölümlerde anlalmaya dair küçük hassasiyetler göstermesi etkisini daha da artracaktr.

 

Lady Macbeth karakterinde Esra Kzldoan büyük snav alnnn akyla veriyor. Fizyolojik ve ten rengiyle rolüne oturan oyuncu, ilk anda souk bir görünüm uyandrsa da, samimi, yaln ve inandrc oyunculuuyla scakln izleyicilere kat be kat iletiyor. Sahne sempatisiyle, iç dinamizmiyle, ayrtrc oyunculuuyla oyun boyunca farkndalk yaratyor. Kraln atolarna konuk olarak geleceini duyduktan sonraki tiratta; kadnln, içinde tutuan ihtirasn, özlemini, saplantsn, sayrla varan tutkusunu ve doyumsuzluunu tüm ip uçlaryla ele veriyor. Harisliini orgazma dönütüren yorumuyla; erki elde etmek için her eyini feda etmeye kararl tutumunu göstermesi, grafiini en yüksee tayor. Bu girift durumu anlalr klmada yönetmenin yorumu da katk salyor. Yönetmenin oyuncuyu klç önüne konumlandrmas; güce tapma nedeniyle ona duyduu isterik ihtirasn, kadnn fallus karsnda kkrtlma dizgesiyle örtütürüyor. Bu sahnedeki baarl oyunculuk yorumu kadar, uyur gezer sahnesindeki samimi, içtenlikli, inandrc sayrlk düzeyindeki tükenmeye giden yorumu da göz dolduruyor.

 

Cadlarda/amanlarda Gözde Krgz, Pnar Bekarolu ve Muharrem Özcan dengeli,  uyumlu ve beraberlik içinde düzeyli bir oyunculuk sergilerken; Muharrem Özcan buna erkek olma ayrcaln katyor. Banquo’da Murat Tüzün, Macduff’te Saygn Soysal, komutanlklarna farkl renkler getiriyorlar. Murat Tüzün, sert, kararl, sr saklayan, dost yanls, çocuk babas ve dirayetli bir komutan çizerken, Saygn Soysal, için için hesaplar olan, içten pazarlkl, kendi dorusuna saplanm, öç bileyen, saplantl ve kararl bir komutan portresi çizmektedir. Dier yandan, Duncan ve Hekim’de Ender Yiit, Malcolm ve Katil’de Bar Yldz, Ross ve Seyton’da Osman Akça, Çavu, Donalbain, Asker ve Katil’de Sertan Müsellim, Çocuk’ta Berke Ya  oyunun anlalmas ve baars adna yönetmenin yorumunun aktarlmasnda üstlendikleri görev ve görevleri baaryla yerine getirerek, birliktelie omuz veriyorlar.

 

Sahne tasarmnda Bengi Günay, yaln, anlaml, anlalr ve okunurluu kolaylatran öelerle bütünleen baarl bir dil oluturuyor. Dekorda, sahne ortasna kurduu daire platformun altna yerletirdii kuru kafalar, insan uzuvlarna ait kemikler ile ayakkab ve gazete parçalaryla, platformun masum olmadn haykrr gibidir. Hele hele bunun üzerinde iktidar savann sürdürülüyor olmas; insanlk tarihi boyunca, iktidar adna, inanç adna, hrs adna, devlet adna, ekonomi adna, ideoloji adna, tüm iktidarlarn kanl ve kyc geçmilerine gönderme yapmaktadr. Ayakkab ve gazete objelerinin varl, bunun yalnzca geçmite deil, günümüzde de ekil, yöntem ve cephe deitirerek devam ettiinin duyurusunu imler niteliktedir. amanlara sahnenin orta arka ksmda yüksekçe yerde yer açmas ve bunu tülle transparana dönütürmesi, çarmlarla büyüsel ve gizemli boyutun varlna gönderme yapmaktadr. Varla yok arasnda ustalkla yaratlm dekor, ilevsel, anlaml, söylemdeki dizgeleriyle yoruma anlam katt gibi, oyunculua rahat ve geni yer açmasyla öneminin altn çizmektedir. Arka koridorlar, derinlik salad gibi, zaman ve uzam geçilerinin zenginlemesinde önemli bir görevi yerine getiriyorlar. Kostümde, iki farkl detayn alt çizilmi. amanlar ve dierleri. Ayr dünyalara ait varlklar olduklarnn belirleyicilii, giydirilen kostümün stilinde ve renk tonlamasnda vurgulanm. Büyücülüü, gizemli olan, uzun ömür sürmeyi çartran parçal karmak stil ile amana göndermede bulunurken, pastel toprak renkler ile yaanrlk gözetilmi. Karakterlerde ise, zorunlu haller dnda –uykudan uyanmak- tüm oyunculara siyah giydirerek, soyutlama yoluna gidilmi. Bu sayede kapsam yelpazesi büyütülmü, farkl corafyalarda da ayn karakterlerin olabilirlii imlenmitir. Ancak, karaktere uygun ayrntlarn göz ard edilmemesi  ve küçük aksesuarlarla snflandrma yoluna gidilmesinin göndermesi, döneme ve giyim tarznn varlnadr.  Siyah rengin hakimiyeti, arl, resmiyeti, asaleti, iç kapall verirken; oyunun özellikle kasvetli, ar, uursuz, kötücül havasn verilmesi bakmnda da asl görevi yerine getirmektedir.. Günay, amanlarn bendirlerine yerletirdii  Paul Klee’nin, Angelus Novus –Tarihin Melei- resmi ile de, oyunun ve yönetmenin söylemek istediklerinin anlalmasna baka bir kap aralamaktadr.
rfan Varl’nn k tasarmnda, atmosfer yaratmada içerii olan, odaklayan, vurguyu arttran ve pekitiren olarak görülürken; müzikte, hem genel anlamda, hem de sahne sahne atmosfere uygunluu, endieyi, heyecan, acy, isyan, kavgay, kym ve tempoyu arttrc olmasyla, katk salamakta. Çebi’nin ana temadaki ilmek ilmek hüzün, ac, isyan ve kavga tnlar insan yürekten sarsmakta.

 

Tiyatrolar çoklu sorunlaryla bir anda bouurken, özel tiyatrolar salonlarn doldurmak için farkl araylardayken, yaamalarnn önündeki sorunlar kartopu gibi günbegün büyürken, Oyun Atölyesi’nin klasik bir oyunu daarna katmas, kutlanmas gereken bir eylem. Bu davran bile, bal bana bir baar olduu için iddetle izlenmeye deer. Kald ki oyunu yorumlaylaryla, bünyelerine adapte etme yöntemleriyle, baarl ekip çalma ruhlaryla, hakllk pay olan markalklarna bir tula daha koymay baarmlklaryla ayrca kutlanmalar gerekir. Yolunuz açk, alknz bol olsun.

 

 

(*)Bu yaz kaleme alnp dergiye teslim edildiinde ikinci buluma henüz gerçeklememiti.       

 

Ayegül Yüksel, Cumhuriyet, 4 Ocak 2011

 

SHAKESPEARE LE HESAPLAMAK
 

Karakterler tek boyutta deerlendirilince, 'iirli' anlatm gündelik dile dönütürülünce, 'iç hesaplama' sahneleri vurgusuz braklnca, geriye 'Shakespeare trajedisi' deil, usta ii bir 'çizgi roman' kalacaktr...

 

Oyun Atölyesi, 2010-11 tiyatro dönemine Kemal Aydoan'm yorumlad 'Macbeth' yapmyla girdi

 

Oyun Atölyesi, 2010-11 tiyatro dönemine yönetmen Kemal Aydoan'n Shakespeare ile son yllarda sürdürdüü hesaplamalarn bir yenisi olan 'Macbeth' yapmyla girdi. Aydoan, Shakespeare'in farkl yaptlarn farkl biçimlerde okumay seviyor. Onunla her zaman anlaamyoruz. Bu kez sevgili Ahmet Cemal'in, Cumhuriyet'teki -oyuna ilikin- yazsnda (10 Aralk) yer alan 'Shakespeare'i  güncel konumda da deerlendirme' tartmasyla da pek uzlaamadm. Shakespeare'in 'güncelletirme' gerektirdiini sanmyorum. 1990 ylnda, bir radyo konumasnda, Shakespeare'in düüncelerinin, sanki 20. yüzylda olumuçasna taze olduunu, insanolunun dünyaya ve evrene egemen olma tutkusu süreceine göre, büyük ozann 21. yüzylda da güncel kalacan vurgulamm:

 

"Shakespeare oyunlar toplumsal ve evrensel düzenin bozulduu her tarihsel dönem içinde geçerlidir. nsann, yok etme gücünü, kendisinden büyük güçler karsnda snayarak toplumu ve evreni denetim altna alma tutkusu hep ön düzeydedir çünkü. Kimi Shakespeare trajedilerinde olduu gibi, insanolu bu eylem içinde kendisine snrsz haklar tanr. Bu yolda ölümü de göze alr ve sradan insanlarn ötesine ular. Ne ki toplum ve dünya düzenini, dahas, doa düzenini de altüst ettii için sonunda yenik düer"

 

'Macbeth' trajedisinin öyküsü de ksaca budur: insan yaamna ilikin olan, gürültülü patrtl -ama hiçbir anlam tamayan bir masal... Bir yanyla, iddete, vahete bulanm insanlk tarihinden ders almayn neden olduu toplumsal-evrensel  ykm, öteki yanyla, tutkular dünyasnda 'insan kalma'nn vazgeçilmez zorunluluunu dile getirir. Aydoan'n 'Macbeth' yorumunda ise, 'insan'n yaratt 'ykm'n alt çizilirken, Macbeth ve Lady Macbeth'in 'insan' konumlar ikincil düzleme atlmaktadr. Sorun buradadr. Shakespeare'in bu ünlü trajedisi, dramatik durumun 'söz' ve 'görüntü' ile batan sona denetlendii, iirin (iirin içerdii derinliin) karakteri incelikli ayrntlarla üç boyutlulua tad, karakterdeki derinliin olaylar/sahneleri vurucu ve anlaml kld, bakml ya da kout düzende konulandrlm iliki olay ve söz dizileriyle oyunu batan sona sarp sarmalayan bir müzik yapt gibi biçimlendirilmitir. Pek çok 'solo' ya da 'ikili sahne', bir operann ünlü aryalar gibi, yaptn 'olmazsa olmaz'dr.

 

Karakterler tek boyutta (yalnzca 'itici' özellikleriyle) deerlendirilince, 'iirli' anlatm -seyirci tarafndan daha kolay anlalabilsin diye- gündelik dile dönütürülünce, 'iç hesaplama' sahneleri (kimi 'arya'lar) vurgusuz braklnca, geriye 'Shakespeare trajedisi' deil, usta ii bir 'çizgi roman' kalacaktr. Anlalan, dünya düzeyinde esmekte olan 'bask' ve"'iddet' frtnasn protesto etmek için yola çkan yönetmen Kemal Aydoan'n seçimi bu yönde olmutur. Çünkü, deerli genç sanatçlar lker Aksum (Macbeth) ve Esra Kzldoan (Lady Macbeth) da rollerini 'dtan bakarak', sanki bile isteye 'çizgi-romanlatrarak' oynamaktadr. Sahnelerin çou, genellikle 'olaylar dizisi'ni göstermekten öteye gitmemekte, bu sahnelerde birkaç kiiyi birden canlandran oyuncularn kimi zaman nerede ve hangi konumda olduklar (söz gelimi, Macduff m ngiltere'de Malcolm ile bulutuu sahne) anlalamamaktadr. Aydoan'n, birkaç yl önceki 'Othello' yorumunda, yalnzca 'arya' boyutundaki sahneleri ön düzeye çekmesi ya da 'Shakespeare Müzikali'nde tek bir 'tirad' yine Shakespeare'den dizelerle destekleyerek, renkli bir gösteriye dönütürmesi, sanatçnn 'deneysel' yaklamnn çok olumlu yansmalaryd. Bu son yapmda durum farkl. Çünkü Shakespeare -trajik bir kahraman olan Macbeth'in tersine- insanlktan hiç pay almam 'kötü adam' Richard karakterinde, dünyay kana boyayan erk tutkusunu -çok daha netlikle- zaten dile getirmitir. Amaç, 'iddet'i knamaksa, 'Richard III', çizgiroman yaklamna daha çok yakrd... Yorumlama biçimine katlmasam da düzgün bir yapm var karmzda. Özellikle Bengi Günay'n dekor ve giysi tasarm, Tolga Çebi'nin müzii, rfan Varl’nn k düzeniyle baarya imza atyor. Oyunun 'cadlar'nn 'güncel olan'a vurgu yapmas ise bence gerekmiyor.

 

Semra Çelebi, Gazete Kadköy, 15 Aralk 2010

 

Dünyann kiri Macbeth’in elinde! 

 

Shakespeare'in Macbeth oyunu, erkek egemen güç ilikileri, iktidar kavgas ve iddeti anlatan konusuyla güncelliini koruyor. Haluk Bilginer’in çevirisiyle Oyun Atölyesi’nin sahneye koyduu oyunsa Hrant Dink, Ceylan Önkol ve Uur Kaymaz’ 400 yllk Macbeth ile buluturuyor.

 

William Shakespeare'in 400 yl önce yazd tiyatro oyunlar hâlâ sahneleniyor ve bir 400 yl daha sahnelenecee benziyor. Çünkü Shakespeare'in oyunlarnda anlatt iddet, iktidar kavgalar, hrslar, fillerin savanda ezilen çimenler, erkek egemen düünce yaps devam ediyor. Belki çok daha fazla, çok daha ykc. Durum böyle olunca Shakespeare halen oyunlar en çok sahnelenen yazar olarak tarihteki o önemli yerini koruyor. Türk tiyatrosu açsndan da durum çok farkl deil. Her yl onlarca özel veya devlet tiyatrolar, Shakespeare'in mutlaka bir oyununu izleyiciyle buluturuyor. Biz seyircilerse defalarca sinemada, televizyonda en çok da sahnede izlediimiz Shakespeare oyunlarn bir kez daha izlemekten kendimizi alamyoruz.
Oyun Atölyesi de geçen yl bizzat Haluk Bilginer’in oynad “7 (Bir ekspir Müzikali)”nden sonra bu sezonu “Macbeth” ile açt. Hatta prömiyerden önce oyun, Macbeth’i oynayan lker Aksum’un provalar srasnda bana ald klç darbeleriyle gündeme geldi. Aksum’un bana üç diki atld, hal böyle olunca klç dövüü sahnesi deitirilerek yava çekim halinde oynanmaya baland.
Yllardr Moda’daki yerinde baarl oyunlara ve her daim dolu bir salona imzasn atan Haluk Bilginer bu sefer Macbeth’de rol almyor. Ama Macbeth’i Bilginer’in güncellenmi bir çevirisiyle izliyoruz. Yönetmenliini Kemal Aydoan’n yapt oyunda; lker Aksum, Esra Kzldoan, Ender Yiit, Murat Tüzün, Bar Yldz, Muharrem Özcan, Gözde Krgz, Pnar Bekarolu, Osman Akça, Saygn Soysal, Sertan Müsellim ve Berke Ya oynuyor. Çounu uzun yllardr televizyon ekranlarndaki dizilerden tandmz bu oyuncular bir Shakespeare oyununda izlemek bata garip gelse de profesyonel oyuncularn dizi karakterlerinden uzak oyunculuklar, önyarglar daha ilk sahneden ortadan kaldryor.
Macbeth, açk sahne düzenlemesiyle karlyor seyirciyi. Bengi Günay’n imzasn tayan sahne tasarmnda, ortada kafataslar üzerine oturtulmu platformun üzerinde yaral ve inleyen bir adam ve iki tarafnda da üzerleri gazete kâtlaryla örtülmü ve ayakkablar delik iki ölü bulunuyor. Yaralnn iniltileri arasnda koltuklarna oturan seyirciler doal bir algyla cesetleri o 19 Ocak 2007’de asl kalm fotoraftakine benzetiyorlar yani Hrant Dink’e… Macbeth ve Hrant Dink’in ban çözmeye çalrken cesetlerden biri Dink’in maskesiyle ve elindeki bendiri çalarak kalkyor ve dier cesetlerin yüzlerini açyor. Biz Dink’e arrken, 14 yanda, Lice’nin bir köyünde hayvanlar otlatrken karnna isabet eden patlayc sonucu ölen Ceylan Önkol ve henüz 12 yandayken yandan çok kurunla öldürülen Uur Kaymaz doruluyor yattklar yerden. te o an izleyeceimizin sadece Macbeth olmadn anlyoruz. Uur, Ceylan ve Hrant maskeleriyle dans edenler, Shakespeare’in oyununda Macbeth’e kral olacan haber veren cadlar ayn zamanda. Kemal Aydoan ise onlar mitolojideki tarih melekleri olarak betimliyor. Dolaysyla bu melekleri, günümüzde hâlâ tüm hzyla yaanan iktidar savalarnda ezilenler, yok edilenler ve gerçekleri tüm çplaklyla görenler olarak alglamak yanl olmasa gerek.
Lady Macbeth'in kabuslar da, Macbeth ile yarattklar öfke ve iddetin kendilerine bir yandan iktidar olmalarn salarken bir yandan da düürecek ey olmasndan dolay yine bir iç hesaplama niteliinde. Kabus srasnda bir yandan öldürülen eski kraln kafatasn eline alrken bir yandan da Hrant'n ayakkabas ve üzerine serilen gazeteyi alarak bizlere de kendi sanrmz ve rkçlkla ve iddetle bitmeyen hesaplamamz hatrlatyor.
Koca bir krall ele geçirmek için uruna ölümlere gitmeyi göze aldklar krallarn ve iktidar yolunda önlerinde engel olabilecek herkesi öldürüp ortadan kaldran Macbeth ve ei Lady Macbeth’in Bilginer’in çevirisiyle güncele uyarlanm tiradlarysa, sonrasnda insann zihnini rahatsz edecek kadar etkili. Lady Macbeth’in eline bulaan kan çkarmaya çalrken söyledikleri oyunun da ve hatta bir oyun olan hayatmzn da özeti gibi: “Hâlâ kan kokuyor. Dünyann hiçbir kokusu gideremez bu küçücük elimdeki kokuyu.”
Macbeth, 16,17, 18 ve 19 Aralk’ta Oyun Atölyesi’nde. ktidar hrsyla bir kez daha yüzlemeye varsanz bu oyunu mutlaka izleyin!

Semra ÇELEB
 
 

 

Ahmet Cemal, Cumhuriyet, 10 Aralk 2010

 

BZM  KLMLERMZ  VE  TRAGEDYA …

 

Son yazmda, Kemal Aydoan rejisiyle Oyun Atölyesi’nde sergilenmekte olan ‘Macbeth’i ele alrken, tragedya üzerine baz notlar dümeyi ve sorular sormay gerekli bulmutum. Amacm, ‘Macbeth’ten yararlanarak Kemal Aydoan’n bugüne kadarki Shakespeare rejilerinde belirginleen, önemli bulduum, fakat bence gözden kaçrlan bir ortak noktay vurgulamakt. Aydoan, bugüne kadar Shakespeare’in sahneye koyduu eserlerinde – ‘Othello’, ‘Atinal Timon’, ‘Hrçn Kz’, ‘7-Shakespeare Müzikali’ ve ‘Macbeth’ – oyunlarn allagelmi, seyirci açsndan özel beklentilere dönümü doruk noktalarn veya söylemlerini – yine allagelmi yöntemle –vurgulamak yerine, söz konusu noktalarn gerilimini olabildiince oyunun bütününe yayyor.

 

 

Bu, yaratt etki ve dourduu sonuç göz önünde tutulduunda, örnein yalnzca deiiklik yapma isteiyle açklanabilecek bir durum deil, fakat yönetmen açsndan çok bilinçli bir tutum. Hedeflenen  sonuç ise çok önemli : Shakespeare’in oyunlarnn olmazsa olmaz omurgas niteliindeki ‘politik’ kurgunun, belli dizelerin veya tiratlarn etkisiyle snrl kalmakszn, bir bütün olarak seyirciye geçmesi; ya da bu kurgunun  ‘sahne metni’ne bir bütün olarak yedirilmesi. “Macbeth”te bu durum çok açk: Haluk Bilginer, bir ‘sahne metni’ niteliiyle yapt çeviride seyirciyi, belli/allagelmi noktalarda dizelerin görkemine kaplp gitmekten, böylece de kendi kurgusunu üretirken sapabilecei yanl yollardan korumu. Bu haliyle metin art rejinin amac çok net: Cinayetin ardndan ve oyunun sonunda, ‘resmi’ katillerin ortaya çkyla birlikte, seyircinin kendine Shakespeare’in amaçlad sorular sormasn salamak : Acaba ben, herhangi bir iktidar uruna neleri göze alabilirim? Hangi iktidarn parlts belki beni bile potansiyel bir katil konumuna sürükleyebilir? Bu sorular kkrtmann en etkili yolu, Shakespeare’in zamanna kadar geri götürülebilecek bir ‘dün’de, belki de  iirin gücünden, dizelerin çaktrd imeklerden (“…çünkü Macbeth uykuyu öldürdü…”) geçebilirdi. Ama, ünlü film yönetmeni Theo Angelopoulos’un deyiiyle, artk iirden ve hayal gücünden geni ölçüde yoksun kalm bir zamanda, bu etkiyi metnin bütününe yaymak, reji açsndan Shakespeare’i bugüne getirmek balamnda çok doru bir yoldur.

 

Doru yoldur, çünkü politik yan yeterince vurgulanmayan bir Shakespeare, her zaman eksik kalmaya yargldr. Ve Shakespeare’in politiklii, hemen bütün eserlerinde iktidar ilikileri, yani yöneten-yönetilen ilikileri karsnda ald tutumla belirginleir. Bu, örnein bir “Atinal Timon”da parann iktidardr, bir “Hrçn Kz”da kadn-erkek çekimesidir, bir “Hamlet”te tahtn yasad yollarla ele geçirilmesidir ya da bir Macbeth’te iktidar uruna ilenen cinayettir. Fakat bütün bu ilikiler, geçen yüzyln Polonyal tiyatro düünürü Jan Kott’un “Çadamz Shakespeare” adl kitabnda örnekledii gibi, bir zamanlarn Demirperde gerisi devletlerinde muhalefetin neredeyse düünsel düzlemdeki her direniini yeni bir Shakespeare sahnelemesiyle dile getirmesine yol açacak kadar ‘güncel’dir. Kemal Aydoan, son örneini “Macbeth” ile verdii ve politik vurguyu oyunun bütününe yaymay amaçlayan Shakespeare rejileri ile ite bu güncellii bugünün seyircisine aktarmay amaçlyor. Bu tutum, elbette oyuncularn bütününün böyle bir güncellii ne ölçüde özümseyebildiklerine yant aramak gibi bir riski de beraberinde getiriyor. Ama bu, artk yönetmenin ‘iktidar alan’ dnda kalan bir nokta. Biz seyircilerin snav ise baka bir soruda odaklanyor : Yüzyllarn kaderciliin umarsz trajikliinin düünsellikten uzak ikliminde geçirmi bir toplumun üyeleri olarak, gerçek bir tragedyay izleyebilmek balamnda ne ölçüde donanmlyz?

 

Ahmet Cemal, Cumhuriyet, 2 Aralk 2010

 

SHAKESPEARE  VE  TRAJK  DÜÜNCE …

 

Kemal Aydoan’n ‘Oyun Atölyesi’ndeki Shakespeare rejileri, bana her defasnda ‘Gladyatör’ filminin barol oyuncusu Russel Crowe’un bir yabanc televizyondaki konukluu srasnda program yöneticisinin : “Hamlet’e nasl bakyorsunuz?” sorusuna verdii yant hatrlatyor : “Ben, u sralarda Shakespeare’in günümüze nasl bakabilecei ile ilgileniyorum; Hamlet’e bakm, buna göre belirlenecek !”  Birkaç yl önce önce Alman siyasetbilimci Ekkehart Krippendorff’un “Shakespeare’in Oyunlarnda Politika” balkl eserini okuduumda da, önsözün ilk satrlarnda u saptama ile karlamtm : “Günün birinde artk aklmza Shakespeare’e ilikin hiçbir yeni düünce gelmezse, bu kültürümüzün ölüm ilân olacaktr…”

 

‘Günün birinde’, yani gelecekteki herhangi bir zamann ‘bugün’ünde – Crowe ile andm kitabn yazar, Shakespeare balamnda ‘bugün’de srarllar. Birincisi, Shakespeare’in ‘bugün’e nasl bakabileceini merak ediyor, ötekisi ise dört yüz yl önce yaam bu yazar hakknda ‘bugün’ aklmza yeni bir ey gelmediinde, bunun kültürümüzün ölümünü ilân etmek olacan söylüyor. Burada bir alnt da ünlü Alman tiyatro insan Heiner Müller’den yaparsak, sanrm ortak anlam daha bir belirginleir : “Shakespeare’i bugünün seyircisi ile birlikte dört yüzyl öncesine sürgüne göndermeyi bir yana brakn! Onun oyunlarn köstüm oyunlarna çevirmekten de artk vazgeçin!”

 

Shakespeare, dünya edebiyatnn temalarn ve karakterlerini kavramlatrmay baarabilmi birkaç yazarndan biridir. Bu yüzdendir ki, onun oyunlarna, hangi çada olursa olsun, doru sorular yöneltildiinde, doru, yani o ça için geçerli yantlar alnr. Bunun için tek yaplmas gereken, yaanan zaman Shakespeare açsndan çözümleyebilmektir. Öte yandan Shakespeare, bu yüzden sürekli politiktir, yani ele ald yöneten-yönetilen ya da iktidar ilikileri, her çan bu türden ilikilerine bugüne ve gelecee ait yorumlar getirebilir. Onun büyük tragedyalarnda belirginleen trajik düünce ve bu düüncenin yönlendirdii trajik insanlarn  ‘trajikliinin’ kaynakland nokta da ite budur. Antikçadan günümüze ‘trajik’ kahraman ya da insan, bir ‘çkszlk’ durumuna dümü insandr. Shakespeare ise bu çizgide, günümüzde trajik düüncenin anlalabilmesi açsndan çok önemli bir krlma noktasn simgeler. Antikçan çok-tanrl dünyasnda insann çkszlnn ana nedenini tüm yaamnn tanrlar ve kader tarafndan belirlenmilii oluturur; oysa yaad tek tanrl dünyada Shakespeare, Rönesans aklclnn hesabn çkartrken insann trajikliinin kaynan da bu aklclk gerei ait olduu yere, yani insann iç dünyasna, o dünyada yaplan seçimlere ve yaanan çelikilere kaydrm, böylece de ‘modern tragedya’nn babas olmutur.  Tek Tanr, artk öteki dünyadadr; insanolu ise, tanrlarnca terk edilmi bir dünyada tümüyle kendi sorumluluu ile ba baadr. Batnn düünce dünyas, bu krlmann bilincine çok iyi vard içindir ki, insanolunun varln hep sürdürecek trajikliini onun yaamnn ayrlmaz bir parças niteliiyle doru yorumlayabildi ve bireylemi insan, toplumda yaad olgusunu yadsmakszn, kendi ahlâkn türetmekle yükümlü klabildi. Bizim iklimlerimizin insan ise kader ve inanç çizgisinden amayan düünsel yolculuunu sürdürdü ve bu yüzden sonunda ‘kendi trajikliinin bilincinde olmayan trajik insan’ niteliinin düünsel bataklna sapland.
 

Yönetmen Kemal Aydoan’n Shakespeare yorumlarnn bu açdan Türk tiyatrosuna getirdii doru yorumlar ve bu yorumlarn doruluunun neden yeterince anlalamadn önümüzdeki hafta açklamaya çalacam.

 

 

Seçkin Selvi, Milliyet Sanat Dergisi, Kasm 2010

 

Tarihin melei

 

Oyun Atölyesi’nde bu yl yeni ve genç bir "Macbeth" izliyoruz.

 

Macbeth- Yazan: William Shakespeare, Çeviren: Haluk Bilginer, Yöneten: Kemal Aydoan, Sahne tasarm: Bengi Günay, Müzik: Tolga Çebi, Ik tasarm: rfan Varl, Klç koreografisi: Janbi Ceylan, Oyuncular: lker Aksum, Esra Kzldoan, Ender Yiit, Murat Tüzün, Bar Yldz, Muharrem Özcan, Gözde Krgz, Pnar Bekarolu, Osman Akça, Saygn Soysal, Sertan Müsellim, Berke Ya

 

Ne tuhaf, gazetelerin hedef gösterdii kiilerin sokakta yatan ölülerinin üzerine de gazete seriliyor. Oyun balamadan önce sahnenin iki yannda yüzükoyun yatan iki kii. Üzerleri gazeteyle örtülü, ayakkablar delik. Yüreimizi burkan, aklmz cendereye sktran, öfkemizi bileyen, çok bildik bir gazete fotorafnn imgeleri. Oyun balarken o iki kii silkinip doruluyor ve oyundaki cadlar oluyorlar. Ahmet Güngören’in deyiiyle, “Büyük tören sona ererken, bir yerlerde mutlaka birileri, nice ikenceden sonra ‘cad’ denilip yaklmaya götürülüyordur.” nsanlk (insanlk sözcüü de buraya hiç yakmyor ya) tarihi boyunca, birileri birilerine cad gibi, öcü gibi, hain gibi gösterilip dümanlklar körüklenmi, o birileri öteki birileri tarafndan öldürülmü. Kimi yaklarak, kimi vurularak, kimi cihat meydanlarnda, kimi paylam savalarnda.
Yönetmen Kemal Aydoan, oyunun adm adm baar grafiini, sunu yazsndaki tanmlarla özetlemi: “Macbeth bir vahetin oyunu. Macbeth bir ykmn trajedisi. Macbeth bir yabanclamann trajedisi. Macbeth iktidarn ve erkeklerin trajedisi. Macbeth mülkün ve ihanetin trajedisi. Macbeth bir çöküün trajedisi.” Ve ardndan genel reji yorumu: “Macbeth uzaktan bakn oyunu.”
O uzaktan bak, bir baka düünür tarafndan da öyle yorumlanyor:
“Klee’nin Angelus Novus adl bir resmi vardr. Bir melek betimlenmitir bu resimde; melein görünüü, sanki baklarn dikmi olduu bir eyden uzaklamak ister gibidir. Gözleri, az ve kanatlar açlmtr. Tarihin melei de böyle gözükmelidir. Yüzünü geçmie çevirmitir. Bizim bir olaylar zinciri gördüümüz noktada, o tek bir felaket görür, ykntlar birbiri üstüne yp, onun ayaklar dibine frlatan bir felaket. Melek, büyük bir olaslkla orada kalmak, ölüleri diriltmek, parçalanm olan yeniden bir araya getirmek ister. Ama cennetten esen bir frtna kanatlarna dolanmtr ve bu frtna öylesine güçlüdür ki, melek artk kanatlarn kapayamaz. Frtna onu sürekli olarak srtn dönmü olduu gelecee doru sürükler, önündeki yknt yn ise göe doru yükselmektedir. Bizim ilerleme diye adlandrdmz, ite bu frtnadr.” (Walter Benjamin, çeviren Ahmet Cemal)

 

Dekor, k, müzik...

 

Bengi Günay, küçük mekânlara büyük boyutlar katmay baaran bir sahne tasarmcs. Bu oyunda da ayn ustal göstermi. Dekor, iktidar adna, hrs ve tamah adna, devlet adna öldürülenlerin kafataslar ve o ölülerin üzerine örtülen gazetelerin üstünde duran bir daire. Fasit daire. rfan Varl’nn k tasarm ve Tolga Çebi’nin müziiyle o daireyi kuatan harika bir atmosfer oluuyor.
Oyun Atölyesi’nin "Macbeth"inde cadlara daha uzun yer veriliyor. Kendilerine ait sahnelerin dnda da, yüzü bize dönük tarihin meleinin hepimize uzaktan bak gibi olaylar izliyorlar. Cadlarda Muharrem Özcan, Gözde Krgz, Pnar Bekarolu çok iyi bir uyum içinde dinamik bir oyunculuk sunuyorlar. "Macbeth"de lker Aksum, Lady Macbeth’de Esra Kzldoan doal, yaln yorumlaryla ne kadar tandk, ne kadar bildik, bamz nereye çevirsek görebileceimiz iki iktidar tutkununu en inandrc biçimde canlandryorlar. Duncan ’da Ender Yiit, Macduff’ta Saygn Soysal, Barquo’da Murat Tüzün, Malcolm’u canlandran Bar Yldz, Ross’u oynayan Osman Akça, Donalbain rolünde Sertan Müsellim baarya omuz veren sanatçlar.
Oyunun banda oyuncak klçla dolaan baarl küçük oyuncu Berke Ya’n finalde eline davulu almas gelecee yönelik bir deiimin, bir umudun simgesi midir? Pandora’nn kutusunda kalan son ey midir?
"Macbeth", iyi okunmu, iyi çallm, iyi yorumlanm bir çalma.
2010-11 tiyatro dönemi genç sanatçlarla açld. "Surname", ardndan "Malafa", ardndan "Macbeth". Bundan daha sevindirici bir gelime olabilir mi? Üstelik hepsi de acemiliin, cehaletin üstünü 'deneysellik' yaftasyla kapatmaya kalkmayan, ne yaptklarn bilen gruplar. O zaman kvancmz da kat kat büyüyor. Kaçrlmamas gereken üç yeni oyun. Herkese iyi oyunlar, iyi seyirler…
 

 

Melike Birgölge, www.hurriyet.com.tr, 21 Ekim 2010

 

ktidar m - Hrs m - ç hesaplamalar m?

 


Bir eyleri elde etmek, bir eyi sahiplenmek bir insan neden bu kadar cezbeder?


          

Cezbetmekle de kalmaz, insan deitirir.

 

Hem de nasl…

 

Öyle böyle deil…

 

Batan aa…

 

Hrslandracak kadar…

 

Gözleri kör edecek kadar…

 

Önce etrafndakileri sonra kendini kaybedecek kadar…

 

Sahi insan neden bu kadar kör eder?

 

Ne mi?

 

Hrs – iktidar…

 

Ve üstelik hayatn en önemli durumu olarak inandrlan bu iki kavram, daha doduumuz günden itibaren insanoluna öretilirken…

 

Özellikle erkeklere…

 

E malum, erkeklik ve iktidar kol kola yürümütür ya hep.

 

Ki bu yürüyüte erkeklik ahlanr çou zaman.

 

O ahlanlarnda, (varsa bir parça olan) erdemleri de yok olur.

 

Ama onlar anlamaz bundan, ne de olsa iktidarlarn ortaya koymulardr ya…

 

Gerisinin önemi yoktur.

 

Karsndaki krlm m, üzülmü mü, ölmü mü…

 

Heyt beeeeeeeee!

 

Güç onlardadr artk.

 

Her ey yolunda gider.

 

Gider gibi görünür aslnda.

 

Ama er ya da geç öyle bir zaman gelir ki, sadece bir an…

 

te o an; içindeki gerçekler, korkular su yüzüne çkar.

 

Onlara darda öretilen güç ve içlerindeki psikolojik olgularn arasnda skp kalarak kendileriyle yüzletiklerinde…

 

Etraflarnda kimseyi ama kimseyi göremediklerinde…

 

Ne iktidarlar kalr ne hrslar…

 

Çok geçtir ne yazk ki.

 

Çünkü kendileri de ölmütür artk!

 

***

 

Ho, iktidarlarn ispat ettiklerini sanrken aslnda toplumun bireyleri olarak da nasibini alrlar iktidardan.

 

Alrlar da farknda olmazlar o ayr.

 

iten geçtiinde dönüü de olmaz gayr.

 

Günümüzde i iten geçtii için dönüü olmayan yaadklarmz gibi…

 

Birey ve toplumca yaadklarmz, ahit olduklarmz gibi…

 

Ne üzücü!

 

Bar yerine sava, dayanma yerine kavgay, sevgi yerine nefreti, paylama yerine bencillii…

 

Bunlarn paralelinde insanlktan uzaklap, hrs - gücü dünyamzn merkezine koymak…

 

Bu nedenle kendimizden bile uzaklamak…

 

Bu sebeple bireysel ve toplumsal gerçekleri görememek!

 

***

 

te bu sebeple izleyenlere daha ilk sahnede tokadn atyor Macbeth!

 

Hrant Dink ve daha birçok aydn sanatçnn nasl yok edildiini gözler önüne sererek…

 

Ve devamnda da…

 

ktidarn, erkeklerin, mülkün, yok olan deerlerin, ihanetin, kendine bile yabanclam insanlarn içindeki yklm ehirlerin, bireysel ve toplumsal vahetin trajedisi…

 

Shekeaspeare’in trajedyalarnda bariz bir ekilde görülen deerler karmaas bu kez, iktidar olma süreciyle balayp Macbeth’in kendi vicdanyla hesaplamas, Lady Macbeth’in eytani kararllndan bunalma sürüklenen yolculuundaki hiçlemesi olarak karmza çkyor.

 

Yllar önce Sabahattin Eyübolu’nun çevirisiyle okuduum Macbeth’i; bu kez Haluk Bilginer’in akc ve aklc çevirisiyle, Kemal Aydoan’n insani ve toplumsal çöküü anlatt ince ve düündürücü yönetmenliinde, Tolga Çebi’nin insan vuran müzikleri eliinde sahnede izlemek…

 

lker Aksum, Esra Kzldoan, Ender Yiit, Murat Tüzün, Saygn Soysal, Bar Yldz, Muharrem Özcan, Gözde Krgz, Pnar Bekarolu, Osman Akça, Sertan Müsellim ve çocuk oyuncu Berke Ya’tan oluan ekip, oyunculuklaryla tempoyu hiç düürmeden…

 

lker (Aksum) elinde tuttuu kanl hançerle konutuu, Esra (Kzldoan) uykularn bölen ellerindeki kan kokusuyla vicdannn çarparak hesaplat sahnede öyle bir yldzlatlar ki, bizi de içimize döndürüp baktrdlar.

 

Cadlar, kafataslar, buruturulmu gazeteler, sahnenin ortasndaki geni daire… Hepsinin bir anlam var. Tpk yaadmz sistemin içindeki anlamlar gibi!

 

Ama bu ikisi arasnda bir fark var. Oyun gerçekleri görmemizi salarken, yaadmz toplumsal gerçekler sistemin ‘anlamsz anlamlar’n bilinçaltmza itiyor!

 

Aklmn alklar eliinde…

 

ktidar kendine hedef olarak seçmi birinin yapabileceklerini; psikolojik, sosyolojik bir bütünlükle ele alan oyun bittiinde, aklmn alklar eliinde ‘Mac Pes’ diyorum salondan çkarken…

 

Neden mi Mac Pes?

 

Gözünü iktidar hrs bürüyen Macbeth' in çatmal ruh halini, çok baarl performansyla canlandran lker Aksum’a…

 

Yaamda gerek bireysel gerek toplumsal bahçemizdeki talan edilen çiçekleri gerçeklerle sulayarak aklmzda yeniden filizlenen düünceleri beynimize daha da kök saldran ve bunu da sanatsal, akc ve aklc çevirisiyle yapan Haluk Bilginer’e…

 

Bundan 400 yl önce 1606 ylnda yazm olduu halde, eserinde yüzyllar sonra bugün günümüzde de tüm güncelliiyle hâlâ ayn eylerin yaandn gösteren, içinde yaadmz sistemi sorgulatmay, düündürmeyi baaran Shekeaspeare’a…

 

Mac Pes!

 

Kesinlikle izlenmeli Macbeth!

 

Hâlâ kan m kokuyor yoksa iktidar m?

 

Yoksa yoksa içimizdeki iç hesaplamalar m?

 

 

 

Özde Özbay, www.marksist.org, 13 Ekim 2010

 

Hrant, Ceylan, Kaymaz 400 yllk Macbeth’te bulutu

 

Hâlâ kan kokuyor. Dünyann hiçbir kokusu gideremez bu küçücük elimdeki kokuyu" Lady Macbeth
Haluk Bilginer'in ngiltere'deki sanat yaam srasnda defalarca oynad ve bizzat Türkçe'ye çevirerek baz güncel uyarlamalar katt, erkek egemen güç ilikileri, iktidar kavgas ve iddeti anlatan Shakespeare'in Macbeth oyunu, Oyun Atölyesi tarafndan oldukça etkileyici bir ekilde seyircilerle buluturuluyor.

 

Oyun belki defalarca farkl tiyatrolarda oynand, ancak Macbeth'in Oyun Atölyesi'ndeki yorumu oldukça önemli. Sahne yerde yatan ve üzerleri gazete kad ile kapl ve ayakkab tabanlarndan birinin delik olduu iki ölünün dirilmesi ile balyor. Yüzlerinde Hrant Dink maskeleri var. Dorulup yavaça üzerlerindeki gazeteleri buruturuyorlar ve ayakkablarn yavaça çkarp sahnenin etrafnda dizilmi onlarca kafatas ve ayakkabnn yanna koyuyorlar. Bu kiiler oyunda karmza Macbeth'e kral olacan anlatan cadlar olarak çkyor.

 

Cadlarn Hrant klnda olmalarn muhtemel iki nedene balayabiliriz. Birincisi cadlar Shakespeare'in yaad dönemde farkl düünen, farkl davranan kiilerdi ve devlet ve kilise tarafndan farkl olmalar nedeniyle yaklyorlard. Hrant'n bu anlamda Türkiye'de farkl düünen ve devletin resmi ideolojisine muhalefet eden kiilii ve bunun sonucunda egemen medyada balatlan bir cad av sonucu katledilmesi Shakespeare döneminin cad av ile benzerlik gösteriyor. Üstelik ikisinde de öldürmeler devlet ve tabi düzen savunucular tarafndan gerçekletiriliyor.

 

kinci bir neden oyundaki üç cadnn temsil ettikleri simgelerin Hrant'n ölümüne neden olan etkenlerle örtümesi olabilir. Cadlar baz yorumculara göre karanl, kaosu ve çatmay-anlamazl temsil ediyor. Hrant' da katleden karanlk Rakel Dink'in cenaze töreninde bahsettii gibi "bir bebekten bir katil yaratan karanlk"tr. Hrant rkç bir çatmann ve yazdklar ile anlalamamann kurban olmu ve Ergenekon davasnda geçenlere baklrsa bu operasyon ile kaos yaratlmaya ve gözda verilmeye çallm.

 

"Büyük tören sona ererken, bir yerlerde mutlaka birileri, nice ikenceden sonra 'cad' denilip yaklmaya götürülüyordu." (Cadlarn Günbatm, Ahmet Güngören, Ayraç Yay.)

 

Cadlarn kral olacan kehanet ettii Macbeth bu kehanetin gerçekleebilmesi için kral ve dier muhaliflerini bizzat öldürmelidir. Kehanetler en yakn arkada Banquo yanndayken ona söylenir. Dolaysyla iktidar hrs ile cinayetlerine balayacak olan Macbeth hrs ve iktidar tutkusunu temsil ederken Banquo ise Macbeth'i hrsna yenik dümemesi için onu uyaran ve hrsa kaplmayan iyiyi temsil ediyor. Macbeth oyunun sonlarna doru Banquo'yu öldürüp kral oluunu kutlarken Banquo'nun hayaleti beliriyor ve Macbeth bu hayaleti görmeye dayanamayp sinir krizleri geçiriyor. Aslnda bu krizler bir suçluluk duygusu, bir iç hesaplaadr ve Hrant'n öldürülmesinden sonra toplum olarak yaadmz suçluluk ve iç hesaplama da benzer bir durum oluturuyor. Bu nedenle Macbeth'in Banquo'nun hayaleti belirdiinde öfke ile söyledii u sözler Hrant'n ölümünün ardndan da milliyetçilerin yaad krizi açklayabilir:

 

"Eskiden de imdi olduu gibi kan dökülürdü heryerde. Akla hayale gelmeyecek ekilde hem de. Fakat eskiden beyni patlad m, adam ölürdü hikaye biterdi. imdi kafasna yedii yüzlerce darbeyle bile gelip yolumuza dikiliyor. Bu cinayetin kendisinden de beter."

 

Hrant'n cenazesinde yürüyen 100 bin Hrant ve Ermeni, milliyetçilerin cumhuriyet tarihi boyunca gördüü en büyük sanr (oyunda Banquo sanr olarak görülüyorsa da Hrant'n cenazesi tabi ki gerçekti) idi. Bu sanrlar artk her 6-7 Eylül'de, her 19 Ocak'da, her 27 Eylül'de tekrar tekrar görünüyor ve milliyetçilik neden olduu iddet ve öfke ile yüz yüze geliyor.

 

Yukardaki sözler ayn zamanda oyunun anlatld, karakterlerin ve kavramlarn açkland kitapçkda da Hrant Dink yanbalnn yannda yazyor. Bir dier yanbalk ise Uur Kaymaz'a ayrlm. Askerler tarafndan delik deik edilen küçücük bedeni de Hrant' öldüren ayn karanln ve öfkenin sonucuydu. Kitapçkda Ece Ayhan'n dizeleri yer alyor: "Buraya bakn, burada, bu kara merminin altnda, bir teneffüs daha yaasayd, tabiattan tahtaya kalkacak bir çocuk gömülüdür, devlet dersinde öldürülmütür." Maalesef bu zorunlu ders hala okutulmaya devam ediyor ve Uur Kaymaz'dan sonra Ceylan Önkol ve sonra onlarca çocuk daha bu dersin örencileri oldular.

 

Lady Macbeth'in kabuslar da, Macbeth ile yarattklar öfke ve iddetin kendilerine bir yandan iktidar olmalarn salarken bir yandan da düürecek ey olmasndan dolay yine bir iç hesaplama niteliinde. Kabus srasnda bir yandan öldürülen eski kraln kafatasn eline alrken bir yandan da Hrant'n ayakkabas ve üzerine serilen gazeteyi alarak bizlere de kendi sanrmz ve rkçlkla ve iddetle bitmeyen hesaplamamz hatrlatyor.

 

Kraln olu ve Macbeth'in kuzeni Malcolm ise Macbeth'i öldürecek olan Macduff ile konuurken kendisinin de Macbeth kadar hrs ve öfke ile dolu olduunu iktidar aldnda bir barbarlktan baka bir barbarla geçileceini söylediinde Macduff "kana yalnz ve zavall ülkem" diye cevap veriyor. Bu söz bize Nuri Bilge Ceylan'n Cannes Film Festivali'nde ödülünü alrken söylediklerini hatrlatyor ve Haluk Bilginer'in orjinal metni çeviriken "yalnz" sözcüünü eklemeyi bilinçli olarak yapm gibi görünüyor. Bir ülkenin kendi iç hesaplamalar, sorunlar ile bouurken yaad yalnzl anlatan bu söz aslnda egemenler aras iktidar mücadelesi, milliyetçilik, rkçlk ve Ergenekon'la gündemi dolu olan Türkiye'nin yalnzln da anlatyor ve çevirideki bu güncel ekleme ancak bu ekilde yorumlannca bir anlam kazanyor. Irkçlk ve milliyetçilik farkl ülkeleri ayn yalnzla hapsediyor her yerde.

 

Yönetmen Kemal Aydoan "Macbeth mülkü ele geçirip, hükmetmek gücünü elinde bulundurmak isteyen insann trajedisi. Macbeth iktidar uruna insani deerlerini umursamayan insann trajedisi" diyor. Oyun srasnda bilinçi olarak Mustafa Kemal'in sözüne benzer ekilde çevirildiini düündüüm Macbeth'in u sözü ise yönetmeni destekliyor: "Mevzu bahis bensem gerisi teferruattr!" Macbeth'in kendi iktidar mevzu bahsi için teferruat diye tanmladn, Macbeth iktidarnn zorbaln anlatan oyuncu öyle tanmlyor: "Yakalarna taktklar çiçekten daha çabuk soluyor insan ömrü." Teferruat dedikleri büyük kymlara yol açabiliyor ve teferruat denilen hrs, öfke ve iddet ayn mevzu bahsin sonunu da getiriyor.

 

Özde Özbay

 

Müge Saut, http://kultur.sol.org.tr , 13 Ekim 2010

 

Günümüzde bir trajedya: Macbeth

 


Oyun Atölyesi’nin yeni oyunu “Macbeth” sahnelenmeye balad. Macbeth, Shakespeare’in trajedi oyunlarndan en ksas ve anlam bakmndan en derinlikli olandr. Koltuklarmza oturuyoruz ve acnn içine düüyoruz.
Tiyatro alannda nitelikli bir tüketici olmak; günümüz koullarnda muamma. Çünkü toplumsal denetim dolaysyla bireyin bilinci ve iradesinin hiç edildii, yönlendirildii bir düzlemde nitelikli kararlar vermenin ne kadar gerçek olduu tartlr. Seyircilerin medyatik yüzlere olan ilgisinin gerçeklii de aikârdr… Bu noktada tiyatro sanatnn elimizdeki kültürsüz bir toplama, olabildii ölçüde sanatn gerçek gözü olan siyasal ve toplumsal aracn, gerçek sanat olan tiyatro sanatnn gereklilikleri ölçüsünde, tpk Oyun Atölyesi’nin yapm olduu Macbeth oyununda olduu gibi, günümüzü katarak bir söz söylüyor olmas heyecan verici.
Zaten tiyatronun amac, bireyin bir nesne olmadnn farkna varmasn ve hayata farkl gözle bakmasn salamak deil midir? Bu yaklam, çana özgü olan, toplumsal deiimleri çözümleyen, ilerici, özgürlükçü yaklam ve yaad çan insanna söz söylemesi ile bireyin her eyi sorgulamasn salayacaktr.
Bu anlamyla Macbeth oyunu; daha ilk sahneden Hrant Dink’in öldürülmesine gönderme yaparak balar. Sahne ortasndaki geni daire eklinde kurulan platform, dünyann merkezi, yani iktidarn ayan bast zemin olarak kurgulanm. Bu platformun altna ise incelikle düünülmü olan insan kafalarnn ve buruturulmu gazetelerin yerletirilmesi, oyunun yönetmeni olan Kemal Aydoan’n daha ilk batan seyirciyle uramak, akln kurcalamak istediini gösteriyor. Sadece Hrant Dink deil daha birçok aydn sanatçnn bu ülkede nasl yok edildii anlamn çkaryorsunuz yerletirilen kafatas ve gazetelerden. Seyirciyle oyunun bu ilk karlamasnda (bir anlamyla prolounda) Hrant’n delik ayakkabsyla bizi ba baa brakmas, tokat gibi yüzümüze çarpyor. Öldürülen gazetecilerin üzerine yine eski gazete parçalar yerletiriliyor ki bu da prologa ayr bir ironi katyor. Günümüzde ktidarlarn en önemli silahlarnn medya gücü olmasna ramen burada kendi kalemoru olmayan gazetecinin kan üzerine iktidarn kurduunu görüyoruz. Dairesel platformun üstünün iktidar, altnn ise katlettii aydnlar olarak sürekli karmzda olmas, Shakespeare’in Macbeth oyununun günümüzde halen nasl geçerli olduunu bize gösteriyor. Shakespeare’in 1606 ylnda yazd bu eserin akllca günümüze uygulanmas takdir edilecek bir olgu olarak karmzda duruyor.
Shakespeare tragedyalarnda kahraman, deerler karmaas yaar. Macbeth cadlardan, oyunun daha banda gelecekte yaanacaklar hakknda veriler alr. Oyundaki cadlar, günümüz gerçeinde aydn temsil eder ve kimi öngörülerde bulunur. Macbeth, iktidar hrs, kars Lady Macbeth’in de onu büyük bir ihtirasla desteklemesi sonucu Kral Duncan’ öldürür. Bir cinayet iktidar korumaya hiçbir çada yeterli olmamtr. Macbeth’in iktidarn salamlatrmas ve sürdürebilmesi adna cinayetleri, yok etmeleri sürer.
Fakat Macbeth vicdanyla sürekli bir çatma halindedir. Bu süreci Lady Macbeth’in kararl tutumuyla atlatr. Cadlarn ayinsel törenleri ve felaketi bildiren söylemi, tragedyaya özgü olmasna karn, yönetmen farkl bir gözle bakm. Ölümlerin devam ayn zamanda susmaya devam ettikçe de yok oluun süreceini anlatyor gibidir. Geçmiten beri süregelen ve kanla yazlan koca bir tarih, günümüz burjuvazisinin siyasal çeliik yapsn sorgularken, toplumsal dönemeçlerde gezinip bir çözüm yolu göstermese de, sorunun kendisini aydnlatmaya çalr.
Macbeth’in kendi vicdanyla hesaplamas, Lady Macbeth’in bunalm, oyunu tetikleyen olaylar olmasna karn, insann kirletilen ve hiçletirilen, yozlaan akln gözler önüne serer. ktidar olma hrs ve yönetme psikolojisi, akl araç haline getirirken, yaplacak her eylem aslnda özgürlemekten uzak, verili anlayn getirdikleri ölçüsünde davran gelitirmekten öteye gidemez.

Oyun Atölyesi’nin yeni oyunu olan “Macbeth” günümüzle ilikilendirilerek izlendiinde hak ettii deeri de bulmu olacaktr. Çou genç oyuncularla kotarlan bu oyunu izlemek, içinde yaadmz sistemi yeniden sorgulama araçlar yaratmas bakmndan deerli bir üretim olmasn salyor.

 

 

Metin Boran, Evrensel, 12 Ekim 2010

 

Farkl bir iktidar çatmas

 

Oyun Atölyesi yeni sezonu, farkl bir yorumla sahneye tad bir W. Shakespeare klasii olan Macbeth oyunu ile açt. Haluk Bilginer'in sade ve duru çevirisi ile sahneye uyarlanan oyunun yönetmeni Kemal Aydoan. Sahne tasarmn Bengi Günay'n yorumlad oyunun müzikleri Tolga Çebi'ye, k tasarm ise rfan Varl'ya ait. Shakespeare'in dünyada en çok sahnelenen oyunlarndan biri olan Macbeth, konusu, biçimsel özellikleri, karakterlerin derinlikli kurgusu ile en çok tartlan metinlerinden birisi. ktidar hrs ile gözü dönmü bir insann, entrika ve kumpasla iledii cinayetler ve kurduu faizan yönetimi psikolojik, sosyolojik ve politik yönleri ile tartmaya açlr. skoçya kralnn komutanlarndan Macbeth, cadlarn kendisini kral olacana inandrmas ve kars Lady Macbeth'in kkrtmas ve uç ortakl ile amcasnn olu Kral Duncan' bir akam evinde verdii yemekte öldürür ve iktidara yerleir. Bundan sonra iktidar hrs ile önünde engel olarak gördüü herkesi yok etmekten çekinmez. Bu ölümlerle yava yava akl saln yitiren Macbeth, çevresinde herkesten kukulanmaya balar. ktidarna yönelik tehlike oluturaca düüncesiyle en yakn arkada Komutan Banguo'y da öldürür. Bu süreçte çldrma noktasna gelen Macbeth, iktidarn salamlatrmak için hükmünü katlatrmaktadr. Yönetimde ald kararlar akl, saduyu ve hukuktan yoksundur. Önce kars Lady Macbeth akl saln yitirerek çldrr. Macbeth en yakn arkada Macduff'un ortalktan kaybolmas üzerine illete tutulur, hayalet görür, kendi kendine konumaya balar. Bu arada ngiltere'ye snm olan Macduff öldürülen kraln olu Malcolm'la birlikte ülkeye döner ve Macbeth'i öldürür. Uzunca bir özetini yazdm Macbeth, orijinal hali ile yaklak dört saatlik bir oyun, ancak Yönetmen Kemal Aydoan reji yorumunda metni iki saatlik bir süreye indirgeyerek, gösteriyi somut bir anlatma dönütürüyor. Yorumunda güncel iktidar çatmalarna da göndermelerde bulunan Aydoan, Hrant Dink'in katlini de anmsatyor seyirciye. Bengi Günay'n öldürülmü insan iskeletleri ve kafatas kemiklerinden kurulu -taht anlamna da gelebilecek- sade ama anlaml dekoru iktidarn çatma alan. Aydoan, sorgulamasn, cinsiyet ayrm yapmadan insann ne menem bir yaratk olduu üzerinden yapyor. Ve bugünün yönetim ve iktidar çatmasn, bireysel ya da toplumsal hrslarmz insan olma özelliimizde aryor. Tolga Çebi'nin her sahnenin duygusal anlamna uygun etkili ve sarsc müzii ve rfan Varl'nn k vurgular ile pekitirilen anlatmla Aydoan, bugün ve her zaman bir çöküün içinde olmu insann, varolu sorunu üzerine kafa yoruyor. Oyunda uzun bir zaman sahnelerden uzak kalmay tercih eden lker Aksum çetrefilli bir kahraman olan Macbeth'i yorumluyor. Aksum Macbeth'in kaskat kesilmi iç dünyasn, ikilem içindeki duygu ve düüncelerini, çeliki ve çatmalarn, özenli bir oyunculuk örnei ile ortaya çkarrken metnin anlalmasna özel bir katk sunuyor. Lady Macbeth'de izlediimiz Esra Kzldoan, Oyun Atölyesi'nin dier oyunlar Otello ve Jeanne D'arc'n Öteki Ölümü oyunlarnda olduu gibi temiz ve iyi düünülmü oyunculuk anlayn bu oyunda da koruyor ve metni canl klarak öykünün anlamna derinden bir katk sunuyor. Kzldoan, kendi içinde iç çatma yaayan Lady Macbeth'in ruh halini, oyunun her aamasnda özenle ayrtrarak yorumlamas önemli bir oyunculuk örnei olarak karmza çkyor. Dier yandan Malcolm'da izlediimiz Bar Yldz, Banguo'da Murat Tüzün, Macduff'da Saygn Soysal ve Duncan'da Ender Yiit de oyunculuklar ile Aydoan'n sahne yorumuna ses ve tavrlar ile önemli katklar sunuyor. Oyun Atölyesi Macbeth'le Shakespeare geleneini kendi tarzlarnda devam ettiriyor. Güncele, klasiklerle yaklama gelenei bu. Özü, biçimi, iletiyi harmanlayarak elenceyi ve görsel olan yaratma giriimi... nsan ve sanat unutmadan.

 

Yaam Kaya, www.tiyatronline.com, 08 Ekim 2010

 

Tarihin Deimeyen Yaps: ktidar Savalar! 
 

Oyun Atölyesi, tiyatro yaamna balad günden bu yana klasik ve çada metinleri ülke tiyatrosuna sunuyor. Haluk Bilginer' in çada sanat anlay, grubunun dünyaya bak açsn her geçen zaman derinletiriyor. Genç tiyatro sanatçlarn sahnelere tayarak, muhteem bir ivme kazanan grup, Kemal Aydoan' n akl dolu sahne teknikleriyle bu seneye damga vuracak bir ie imza atm gözüküyor. Shakespeare' in dünyaca ünlü eseri Machbeth muhteem oyuncu kadrosuyla Türkiye Tiyatrosu'na sunuluyor. 
 

Oyun, Raphael Holinshed'in ve skoç filozof Hector Boece'nin skoç Kral Mac Bethad (Macbeth) hakknda yazdklarna dayanr. sveç Kral Duncan' ve çevresindeki tüm insanlar iktidar hrs için öldüren Macbeth, elde ettii taht çektii vicdan azab yüzünden koruyamaz. Kars Lady Macbeth' in söylediklerine uyarak en yaknndaki insanlar bile gözünü krpmadan öldüren Macbeth, üç cadnn o'na söyledii kehanetlerle büyük bir diktatör olma yolunda hzla ilerler. Fakat ileri planlad gibi gitmeyecektir. 
 

Oyunda çamzn ve geçmi zamanlarn en önemli tutkularndan biri olan "iktidar", "güç" olgusu, toplumlarn yaad trajedileri belirleyen etken olarak karmza çkyor. Diktatörlerin gözünü krpmadan iledikleri cinayetler saymakla bitmez. Macbeth' in kendisine kar gördüü halklar klçtan geçirmesi, en yaknndaki dostlarn bir kalemde harcamas günümüz dünya koullar içinde geçerli. ABD' nin dünya imparatorluunu elde etmek için çkard savalar, ölen masum insanlar, yok edilmek istenen halklar bu durumun devamlln bizlere kantlyor. Türkiye için de söylediklerimizi sralayabiliriz. 80 küsür yllk sistemin yok ettiklerini saymakla bitiremeyiz. Srf bir sistemin, bir kiinin fikirleri sonsuza dek kalacak diye insanlarn, liderlerin öldürülmesi maalesef ki yüzyllarn acmasz kanunu olmu! 
 

Oyunun çevirisi Haluk Bilginer'e ait. Mina Urgan' n Macbeth çevirisini okuyan birisi olarak, karmzda gerçekten salam bir ura olduunu fark ediyoruz. Bilginer, baz saadetletirdii konumalar, iirsel hava içinde geçen sözcüklerle bomam. Akc, anlalr bir dil kullanm. Kemal Aydoan, oyunu yönetirken anlalr konuyu daha sade tutmu. Zaten bu sadelii kullanlan dekordan anlayabiliriz. Kuru kafalarla donatlan sahnenin her yerinde Macbeth' in ölüm saçan hrslarn görebiliyoruz. Kemal Aydoan' n yönetim baars oyuncularn bitmek bilmeyen temposuyla doruk noktasna ulayor. 
 
 

lker Aksum, Esra Kzldoan, Ender Yiit, Murat Tüzün, Bar Yldz, Muharrem Özcan, Gözde Krgz, Pnar Bekarolu, Osman Akça, Saygn Soysal, Sertan Müsellim, Berke Ya oyunda görev alan oyuncular. lker Aksum' u komedi oyunlarnda görmeye alan seyirci için bambaka bir lker Aksum var sahnede. Macbeth' in çatmal ruh halini harika bir performansla oynuyor. Esra Kzldoan Lady Macbeth' in eytani yapsn gösteriyor. Ender Yiit, izleyeni heybetli duruu ile etkiliyor. Sahnedeki tüm oyuncular baarllar. Tolga Çebi' nin duygulara uygun müzikleri; Ben Günay' n kullanl sahne yaps; rfan Varl' nn oyuncular rahatlatan klar gösteriyi olaanüstü boyuta tam. 
 

 Macbeth, içinden geçtiimiz dönemde bile güncelliini yitirmemi bir metin. ktidar hrslarnn, kinlerin, nefretlerin, diktatörlerin olduu bir dünyada da her zaman var olacak. Gösteri, Oyun Atölyesi'nde… 
 

 

Ece Saruhan, Habertürk, 07.10.2010

 

Çocukluunuz sahnede 'Macbeth'le paten kayyor "...Memleket isterim; ne bata dert, ne gönülde hasret olsun. Karde kavgasna bir nihayet olsun. Yaamak, sevmek gibi gönülden olsun. Olursa bir ikâyet, ölümden olsun..." Geçtiimiz hafta sonu Oyun Atölyesi'nde sahnelenen 'Macbeth' adl oyundan çktmda Cahit Stk Taranc'nn bu dizeleri belirdi hayalet gibi sol yanmda. Ardndan Nâzm Hikmet, "Yaamak bir aaç gibi tek ve hür! Ve bir orman gibi kardeçesine... Bu hasret bizim!" diye fsldad kulama. Önce Taranc'nn tasvir ettii memleketi hayal edip gülümsedim. Bu saniyelik bir gülümseme oldu çünkü oyunu izledikten sonra, çoumuzun kanl canl bir aaç gibi yaamak ve orman olmaya öykünmektense, William Shakespeare'in bol kanl ama sadece sözde canl 'Macbeth'ini örnek aldna bir kez daha aydm. Ha skoçya Kral olabilmek için kendi kanndan olanlar da dahil en yaknlarn bile klçtan geçirmekten çekinmeyen 'Macbeth' adl habis, ha biz! Gözlerimiz iktidar hrsndan kan çanana dönmü durumda, ellerimiz kanl, ellerimiz pis...

 

LKER AKSUM YNE HARKA!
Shakespeare 1600'Iü yllarda kaleme alm 'Macbeth'i. Keke izlerken, "Zamannda ne zorbalar varm, pes" diyebilsek. Ama maalesef hâlâ brakt yerdeyiz. Shakespeare'in o çok kskandm dehasna bir kez daha "Pes" diyorum ve herkesi, özellikle de yürei henüz nasrlamam olanlar Oyun Atölyesi'ne gidip bu oyunu izlemeye davet ediyorum. Tiyatro hayatn aynas ya; "Ayna, ayna, söyle bana; bugünlerde en çok 'Macbeth' hangi diyarlarda?" sorusunu sormak için muhteem zamanlama! Oyunun 'Macbeth'i lker Aksum. Doru düzgün dizi izlemeyen beni, sadece 'Halim' karakteriyle buluabilmek için 'Canm Ailem'in en sk takipçisi haline getiren bu adamn er meydanndaki duruu, beyaz camdakini aratmyor. Özellikle elinde tuttuu kanl hançerle konutuu ve Macduff'la savat sahnelerdeki performanslarna bayldm. Kendisine "Biz de insanz majesteleri" diyen bir askere, "Evet, kaytlarda hepiniz öyle geçersiniz" diyordu oyunda. Herkes bu cümleden almas gereken mesaj aladursun, Aksum'un her rolün hakkn ustaca veren yetenei kaytlarda sanatç diye geçen sanatç müsveddelerine örnek olsun! "Olmak ya da olmamak, ite bütün mesele bu!" der ya hani Shakespeare; lker yine olmu, çok güzel olmu! 'Lady Macbeth'i canlandran Esra Kzldoan' ise en çok ellerindeki uykusunu öldüren kan lekeleri araclyla vicdanyla yüzletii sahnede beendim. Bir de cadlar var. Gözde Krgz, Pnar Bekarolu, özellikle de gözlerine gerçek bir cadnn gizemli bakn koymay baaran Muharrem Özcan harikalar! Ve müzikler; Tolga Çebi'ye her zamanki gibi tam puan, tam puan, tam puan! NEYDN, N'OLDUN, N'OLCAN? Oyunun yönetmen koltuunda delilikle dâhilik arasndaki ince çizgide yaadndan, sahneye koyduu her oyunda biraz daha emin olduum Kemal Aydoan var. Bu adam benim bir numaram! Sen kalk, oyuna üzerinde Adidas ortu, ayanda patenleriyle sahnede boy gösteren bir zamane veledi ekle. Berke Ya adl bu ' dünya tatls çocuk, küçücük boyuna bakmadan koskoca 'Macbeth in etrafnda paten kaysn. Seyirci, o sahneleri "Aman ne eker çocuk" diyerek izleme! yi bak o çocuun gözlerine! Bak ve silkelen ki geleceimizin çocukluunu simgeleyen o veledin l l gözlerinde yer olmasn, oyunda Malcolm'un azndan dökülen, "Gelen gideni aratacak. Hep daha zorbas gelecek. Öyle kötülüklerle ilendim ki; o kapkara 'Macbeth' sütten çkm ak kak kalr yanmda" eklindeki sözlere... Hayat yolunda kendisine "Yanar ate, kaynar kazan. Neydin, n'oldun, n'olcan?" diye soranlara, "Hamdm, pitim, yandm" diyebilsin... Kaytlara erkek adam olarak deil, insan adam olarak geçsin...

 

Yusuf Eradam, www.t24.com.tr, 07 Ekim 2010

 

MACBETH & CADILARI                                            

 

“Hain diye kime denir? Yeminler edip de yalan söyleyene. Haine ne yapmal? Asmal. Kim assn peki? Haysiyetli insanlar. ‘O halde, yalanclar ve yemin edenler aptaldr; çünkü öyle yalandan yemin edenler vardr ki onurlu insanlar alt ederler ve onlar asarlar’. (Macbeth, 4. perde, 2. sahne)

 

Oyun Atölyesi kendi tarihinde dalya yapt ve 11inci ylnda (2010-11) baarl 7 müzikalinden sonra bize bir Shakespeare yorumu daha izletiyor. Koa koa gittik, Macbeth’in 3 cads olarak: Özlem Kumrular, Nilüfer Narl ve bendeniz. Ne tesadüftür ki yönetmen Kemal Aydoan da cadlarn birini erkek oyunculardan seçmi. Cadlar, aman iletilerle donatlp kullanlm, iktidar oyunlarna ne alet oluyorlar, ne de karyorlar. Sadece tanrsal erk benimsemeden (haliyle insan zaaflarna dümeden) yeterince kehanette bulunuyor, sonra da karar, seçimi karakterlere brakp izliyorlar, bizim gibi. (Mimesis dergisinin yönetmenle yapt söyleiyi de Oyun Atölyesi web sitesinden okumanz öneririm.) kinci perdeye hakim cadlarn olan biteni izleyii, bu yazgnn gerçekleeceini de ima ediyordu ki ürkünçletiriyordu içimizde hep bastrdmz iktidar itini. Oyun, bu itin ipini kopard zaman insan olmann rezilliklerini de sergilemesi açsndan koskocaman bir aynadr da.

 

Shakespeare’in en sk sahnelenen bayaptlarndan ve insann iktidar hrs ile neler yapt, bu hrsn nelere mal olduu, kyac ruha dönüüp geri dönülmez bir yolda bir hatay örtmek için eli kana bulanan iktidar delisinin en yakn erefli dostlarn bile nasl katlettiini ekspir skoç Macduff’n azndan yukardaki alntda pek güzel ifade etmitir.

 

Haluk Bilginer’in çevirisi ile yer yer iirsel, yer yer de düzyaz metni gibi (tamamen bilinçli bir seçimle) sunulan ve de kukusuz ksaltlm oyun son yllarda yönetmenlikteki baarlar ile bütün ileri izlenesi Kemal Aydoan’n yine baarl ekip arkadalar Tolga Çebi (Müzik), Bengi Günay (Sahne, giysi, afi tasarm), rfan Varl (k tasarm) ile daha ilk günlerden kapal gie oynamaya balad. Mutlaka görülmeli çünkü “erdemliyle kokumu, birbirine karm” bu iktidar sahnesinde çünkü dünya daha iyi olsun istiyorsanz, izlemekle kalmayacaksnz.

 

Oyunun ne hakknda olduunu bilmeyenler haliyle afie bakacaklardr (Bengi Günay’ afi ve kitapck tasarm, sahne ve kostüm tasarm ile oyuna verdii can dolays ile kutlarm.) Oyunlarn afileri hakknda pek yazlp çizilmez niyeyse ama bu afiteki tasarm yalnlna ve bu yalnlktaki metinleraras iletilere deinmeden geçemeyeceim. Oyun yazl bir metin ya, üzerinde sözcüklerin yazl olduu kadn Macbeth sözcüünün A harfinden aa doru uzants ile bçakla kesilmi bir beden gibi duruu ile verilen sözlerin, haysiyetsizce sarf edilen vaatlerin ve iktidar oyunu ile dökülen kann imas kat, insan bedeni çarmlarndan tarihe uzanyor. Macbeth sözcüünün ilk harfi M ise, insan bedeninden yüzülmü deri gibi aaya doru kanl izdüümü ile hem ba çeken kraln kanl iktidarnn kalk ya da ne yazk ki tarih boyunca gelen bu yazgnn bundan sonra da sürebileceine dikkatleri çekerken tac da anmsatt için insann kendi içindeki ötekine olduu kadar izdüümünde giyotine de benzetilebilir. Afiin yalnlndan geçen bu ileti, oyuna yerletirilen çocukla da perçinleniyordu. Bilinç ögesi gibi kullanlan çocuk, bata ‘rollerblade’ ayakkablar üzerinde, markal ortu ve tiörtü içinde sahnede dönüp durdu, sonra topunu izleyiciye frlatt ve yabanclatrma etkisini hem oluturdu, hem de krd, finalde ise minik davulu ile Teneke Trampet’teki veledi anmsatarak bu kanl tarihte, daha ne masum çocuklarn canilere ya da kurbanlara dönüecei, daha ne iktidar oyunlarnn yineleceine görsel ve iitsel uyarlar geldi. Bir zalim gitti ama zulmün sonu geldi diye sevinmeyin iletisi ile bitti oyun. Tek bestenin vurmal çalglar ile önceleri bizleri ürküten ve oyunun atmosferine uyumlu, bütünsel etkisine katk amac ile yaplm müzik ise oyunun sonuna doru açld ve biz dar çkarken bizimle birlikte uzad geldi. Her ayrnt, “bu oyunlar burada kalmyor” kssadan hissesine hizmet ediyordu.

 

ktidar illetinin günümüze uzantlar çember sahne merkezinin iki yanndaki Hrant Dink’in katlinden sonraki gazetelerde gördüümüz ve artk bellee utanç ikonumuz olarak kaznan fotorafnn sahneye tanm hali ile daha koltuklarmza otururken zihnimizi kurcalamaya balyordu, çünkü karakterlerden biri sahne ortasnda kvranyordu, olaylarn yer alaca yuvarlak sahnenin zemini kuru kafalar, ayakkablar ve bir iki de kuruyup gitmi kafalar üzerindeki taçlardan olumaktayd. Sahne tasarmnn söylemini haliyle hemen okuyuverdik.

 

Thespis’in Delileri adl kitabmda da vurguladm gibi, ille de iyi oyunculuk diye tuttururum hep. Barollerden Macbeth’i oynayan lker Aksum bata olmak üzere bütün oyuncular hem ‘casting’ açsndan doru seçimlerdi hem de oyunculuk becerileri açsndan. lk gösterimlerden birini izlediimiz için kimi oyuncularn telaffuzunda ve vurgularnda baz hatalar yakaladysak da oyunculuk dengeliydi. Aksum’un feveranl oyunculuu Macbeth karakterine yakrken, nedense Lady Macbeth oyunculuunda Esra Kzldoan’ tip olarak doru seçim gördüysem de, oyunculuunda souk ve içten pazarlkl bir karakter çizmesi beklentisiyle gitmi olmalym ki ilkin bu beklentimi doyuran oyunculuu daha sonra ses tonundaki scaklk, hatta efkat tnlar ile özellikle delirdii sahneye hazrlksz yakalanmama yol açt. Kann ellerden çkmay Lady’den önce Kral Macbeth’in azndan döküldüü için de oyunun benim belleimde kalan en çarpc sahnesi, bu yorumda bir kar-zirve (anti-climax) gibi geldi. Belki de oyunun katarsis’ten muaf bir trajedi oluundandr. (Öküzün altnda buza arama huyumdan da olabilir.) Bu noktada Ahmet Cemal hocamzn da çevirisi ile oyuna katksna teekkür edildiini hatrlatmak gerek.

 

Yere sapland andan itibaren saplayann sonunu getirene dein sahnede kalan çelik klç ise hem Kral Arthur ve Merlin Efsanesi’ne, iktidar hrsna gönderme olarak, hem de kan döküleceine ima olarak görülebilir. Klc çkarp güç gösterisi yapan kral olur tüm beylerin denedii üzere imas vardr, tamam, fakat bu klç sahne zemininden (bu topraklardan) çkt zaman ancak o klc oraya hrsla saplayann cann almak üzere de çkacaktr, oyunun bu yorumundaki olay örgüsü gerei. Kan dökenin kannn dökülecei imas oyunun çou boyunca sahnede o kadar göz önünde bir ima ki görmezden gelmeyi yeliyoruz. Tpk hayatta yaptmz gibi. Lady Macbeth’in bu klc bacak arasna alp oynamas ise fallik göndermeleri ile üzerine ayrca yaz yazlas bir gösterge. Kadnn içindeki erillii, iktidar özlemini, iktidarn cinsiyetler ötesi varln ima etmekten çok daha derin anlamlar var. Yönetmen Kemal Aydoan’n iktidar ile fallus ilikisini kurmasn takdirle karlyor, fallomorfik örüntülerin farknda oluunu 7 müzikalinde de farkettiimi belirtmekle geçitiriyorum imdilik, çünkü kanl/habis/hastalkl dünya düzeninin fallomorfik (çük-merkezli) oluuna, bu kuruluma kitap boyutlarnda kafa yoruyorum bu sralar. 

 

lkin Hrant Dink cinayetine, daha sonra ise yakn tarihimizin tüm faili meçhul kymlarna, iktidarn üzerinde ikamet ettii kanl oyunlara gönderme olarak sahnede braklan 3 nesneyi hatrlataym: ktidara alet ve yataklk etmeyi marifet bilen medyay simgelediine inandm buruturulmu gazete, kylanlar ve ölümü anmsatan kurukafa ve alt anm emektar ve haysiyetli insanlarmzn ayakkabs. Bu üç nesne döngüsel kurguda bizi oyunun bana götürdüü gibi, fikri, iletiyi tiyatronun dna da tamamz salad. ktidar oyunlar ile ilgili tümceler kurmak, bu illetin gidiatna dur demek için bir bilinç tazeleme ya da uyandrma ilevini de Macbeth’in bu yorumu yerine getirmi oldu. Sahnenin görsel olarak bellekte kalan metni o sahnede kaldysa da, iletisi afiteki kanl bçak izi gibi unutma hastalmz ortadan ikiye yarveriyor.

 

Oyunun kitapçnda, Oyun Atölyesi’nin tüm çalanlarnn ismen yazldn görüyoruz. Birbirine bal vefal bir ekibiz, aileyiz biz diyorlar ve bu ileti mekânda ve ürünlerinde izleyicilere hemen geçiyor. Bu üretici birlie imreniyorsunuz ve bu iletiyi hayatnzn baka alanlarnda çoaltmak üzere ayrlyorsunuz tiyatrodan. Haluk Bilginer’i ve onun oyuna emei geçen bütün ‘cadlarn’ yürekten kutluyorum. Nice on yllara!

 

Asu Maro, Milliyet, 5 Ekim 2010

 

'HALM'DEN MACBETH OLUR

 

oyun atölyesi'nin 'Macbeth'inin barolünde lker Aksum var. Oyunun en büyük kozu Aksum, buna üphe yok. Bir de gelecek vaat eden küçük yldzla karlaacaksnz Berke Ya

 

Biraz tuhaf bir oyuncu türünden söz edeceim bugün. Çok tutulan bir dizinin en sevilen karakterlerinden birini oynuyordu geçen sene. Yolda yürüyemeyecek kadar çoktu öhreti. Yine de öyle tabii. O dizi biter bitmez televizyonda öhretine öhret, servetine servet katabilecei yeni bir projede oynamas beklenirdi. Bizde öyle çünkü, kendini unutturmamak, akyorken küpünü doldurmak esas. Daha oynadn ey biterken yenisine imzay çakmak, mümkünse bu arada da birkaç reklamda birden görünmek, billboard'lara çkmak lazm. Ekranlar bo braklmaya gelmez. Ama ite bu arkada, üstelik öyle çok genç yata deil, 35 civarnda yakalad öhreti kaybetme paniine filan kaplmam, kurufasulyeci Halim'i kimseler unutmadan hangi yeni yüzle ekrandan milyonlara ulaabilirim dememi, onun yerine gidip gecede birkaç yüz kiiyle göz göze olabilecei tiyatro sahnesini yelemi. 'Küpün' sadece parayla dolmayacan biliyor belli ki. Neticede lker Aksum, imdi oyun atölyesi'nde sahnelenen 'Macbeth'in barol oyuncusu. Antepli Ruen'den, Adanal Halim'den sonra ahane bir Macbeth. Ve heyecan öyle bir starn filan deil, ilk kez seyirciyle karlam bir 'çömez'in heyecan olabilir ancak. Onun için de çok sahici ve çok baarl.

 

O sahne çkarlm

Kemal Aydoan'n sahneye koyduu oyunun medyadaki ilk haberleri geçen hafta 'sahnede dökülen kan' üzerine çkt. Macbeth ile Macduff in (Saygn Soysal) düellosu fazla gerçekçi olmu, Aksum'un klç darbesiyle yaralanan kafasna alt diki atlmt. Doal olarak iki gün sonra oyunu izleyen herkesin yürei azndayd o sahnede. Neyse ki, sakatlk çkaran sahne çkarlm, artk ar çekimde klç sallyor gençler birbirine. Oyuna dair birkaç not: Sahne tasarm (oyun atölyesi dekor ve kostüm için bu terimi kullanyor ve tek elden çkyor bu iler) olaanüstü. Bengi Günay’ kutlamak istiyorum, geçen ylki 'ekspir Müzikali'nden sonra yine hem çok ilevli hem çok etkileyici bir tasarma imza atm. Kemal Aydoan, 'cadlar' samanlara dönütürmü, iyi bir fikir olabilir, ama oyunun açlndaki ayinin hem çok uzun hem de vasat olduu kanaatindeyim, hatta samanlarn oyunun en zayf öeleri olduunu söylemek mümkün. Minik yldz Berke Ya lker Aksum, oyunun en büyük kozu, buna üphe yok. Bir de gelecek vaat eden küçük yldzla karlaacaksnz 'Macbeth'te. Daha oyun balamadan sahnenin önünde elinde klçla paten kayyor olacak. Sonra arada çktn, sahnede bir tur attn, ikinci perde balamadan bir seyirciye elindeki topu attn, aynsn oyuncularla da denediini, ama onlardan memnun kalmadn göreceksiniz. te onun ad Berke Ya. Oyun broüründen örendiimize göre 'Hrçn Kz' 32, Atinal Timon'u 27 kez seyretmi. Komu apartmanda oturuyor. Be yl önce, yani yedi yandayken bir gün çkagelmi, oyunu izlemek istemi. Ondan sonra da ikinci evi bellemi oyun atölyesi sahnesini. Kendi kendine geliyor, oturup oyun izliyor, arada oyuncularla hobe ediyor. Bugün de sahnede ite. Oyundaki ilevi ne diye sorarsanz, 'yönetmen' o. 'Macbeth'te ayrca Esra Kzldoan, Ender Yiit, Murat Tüzün, Bar Yldz, Muharrem Özcan, Gözde Krgz, Pnar Bekarolu, Osman Akça ve Sertan Müsellim oynuyorlar. kinci oyun talihsizlii midir bilemiyorum, ama bana göre dier oyunculuklar yetersizdi. Zamanla oturacan umuyorum. Ve son söz: Tolga Çebi ne kadar iyi bir müzisyendir!

 

 


zleyici Yorumlar

•  Macbeth hakknda “facebook”ta yazlan yazlar
•  Macbeth hakknda “eki szlk”te yazlan yazlar
•  Macbeth hakknda “private szlk”te yazlan yazlar
•  Macbeth hakknda “it szlk”te yazlan yazlar
•  rengarenkvesiyah.com
•  danzon2008.blogspot.com



 

 

Macbeth hakknda “facebook”ta yazlan yazlar

 

Cenk Guler
19 Mays 2011’de saat 18:44’te yazd.
Tüm olay kestaneye yüklenmesi zaten tüylerimi diken diken etti. Onun dnda göndermeler, cadlar ve Lady Macbeth harikayd. Tebrik ederim.

 

Melike Yldrm Cengiz
14 Mays 2011’de saat 18:44’te yazd.
tek kelimeyle muhteemdi


Songul Yilmazturk
23 Mays 2011’de saat 07:33’te yazd.
çok muhteem bir oyun, vakti frsat olan herkes görmeli...frsatm olursa ikinci kez de izleyeceim:)

 

Lale Cangal

Bu Macbeth bir baska. . Laflar cok anlasilinir cevrilmis. Anlamlarindan hicbir sey eksilmeden.., Muzik cok iyi oyunu hissetmeye cok yardimci hemen icine girmemi sagladi.Cadilarin iniltilerinin bile bir notasi vardi,ritmleri danslari cadiliklari kisaca cok eglenceliydi. ve Esra Kizildogan ..o korkunc kalplI kadini gord...um , gercek anlamda Lady Macbeth ti.. Harika bir oyundu. Herkesi tebrik ediyorum!..
06 Mart 2011'de saat 00:43'te yazd


Neslihan Mutlu

Dün akam oyun atölyesinde Macbeth'i izledim.Olaanüstü bir performans sergileyen deerli oyuncu lker Aksum bata olmak üzere, tüm oyuncular tebrik ediyorum, ayrca cadlar muhteemdi :)
05 Mart 2011 saat 00:42'de yazd

 

Asl Aydn ‎
"Bu elleri okyanuslar bile temizleyemez artk."
Gerçekten muhteemdi. Bir pazar gecesinin bu kadar mükemmel biteceini düünmemitim hiç. Böyle muhteem bir oyun sunduklar için emei geçen herkese çok teekkürler.

29 Kasm 2010 Pazartesi saat 18:34'te yazd

 

Serap Erturul

az evvel inas sahnesinde izlediim oyun, tek kelime ile muhteem, oyunculuk, k, kostüm...

27 Kasm 2010 Cumartesi saat 23:53'te yazd

 

Macbeth hakknda “eki sözlük”te yazlan yazlar

 

oyun atolyesindeki cadlar okadar baarldrlar ki ne müzik gider günlerce kulanzdan, ne de görüntüleri..

lan ben yalnz korkmadan yaabiliyordum ne güzel imdi tuvalete gidememekten sistit olacam..

tebrikler..
(fatosela, 05.03.2011 23:52)



acilis sahnesi: ben bu goruntuyu bir yerden anmsyor muyum acaba? dedirten bir açls
ve birden hrant dink oradadr boylu boyunca ve artk oyun süresince....
oyun ve imgeler...
oyun atölyesi..
haluk bilginer bir kez daha iyi ki varsn.
(lesursis, 04.03.2011 01:45)



u sralar oyun atölyesinde patenli çocuk olmadan oynanan oyun. en büyük hatta gördüüm tek eksii makyajlarn yeteri kadar gerçekçi olmamas. bunun da çaresi -izleyici için- en ön srada oturmamak. en ön srada oturmann bir kötü yan da macbeth in banqua nn kanl hayalini gördüü sahnede yan koltuunuzda oturan tanmadnz bir kzn elinin tersiyle size vurma ihtimali bulunmas. en güzel sahnelerse kesinlikle cadlarn olduu sahneler.
(stalking in midnight, 24.01.2011 01:37)

 

oyun atölyesi'nin oyunu gerçekten beklentimin çok üstündeydi. ellerine salk alklamakten ellerim patlad. oyundaki gölgeler ve klar o kadar iyi kullanldki çou zaman sahnedeki oyuncular brakp gölgelerini izlemeye baladm. tek kusuru macbeth ve lady macbeth'in konuklar arlad sahneyi sevemedim biraz olmam gibi geldi. ama tiyatro'dan keyif alma eiimizi çok yüksee çektiler oyun atölyesine teekkürü buradan bir borç biliriz

 

(coverthetaiba, 16.01.2011 23:53)

 

oyun atolyesinde oynanan versiyonunda cadlara bayldgm bittigim oyun. o nasl etkileyici bir kostum-muzik-dans uyumuydu yahu. ve bi de:
`erdemliyle kokusmus
birbirine karsms
gozgozu gormez iken
siste pusta bulusmus`

 

(e3dd, 29.12.2010 08:35)

 

oyun atölyesinde oynanan, patenli çocuk falan görmediim oyun.
müzikleri, inleyen yaral askeri ve klç dövüü sahnesi etkileyiciydi. bay ve bayan macbeth'in misafirperverliine krk not veriyorum. ayp, ayp evine gelmi insana...töbe töbe.

 

(yorganadam, 26.12.2010 22:27)

 

çok büyük anlamlar atfettiim bir kitabn bu denli kötü bir temsilini izlemek beni gerçek anlamda üzdü. can alc diyaloglarn vurgulanmayna m yanaym kullanlan müziklerin yapaylna m bilemedim.

bir de korkunç saygsz bir toplulukla ayn salonda oyun izlemek ayrca can skcyd. sürekli çalan cep telefonlar, har huur çantasndan bir eyler arayan rahatsz insan diileri, yerinde sürekli kprap koltuk gcrdatarak bir türlü huzur bulamayan ve çevreye huzur vermeyen ademoullar.. sanki hususi toplanp getirilmi temsil izlemenin adabndan yoksun bir salon dolusu insan..

ömrü hayatmda büyük bir heyecanla gidip eli bo döndüüm tek oyun olarak kiisel oyun tarihçeme eklendi.. ama tabiki emee sayg dedik kalktk ayaa alkladk, o ayr..

 

(linda jane, 26.12.2010 21:52)

 

k tasarmnn bir "oyuncu" gibi kullanld baarl oyun.

ayrca "iktidar için ilenen hiç bir günah saklanamaz" mesaji ile günümüz türkiye'sine gönderme yapan uyarlama.

 

(iklim, 26.12.2010 21:09 ~ 21:12)


oyun atölyesi yorumu için diyebilirim ki "gittim, gördüm, sanata doydum." ertesi gün bile devam etti mutluluum. imdiye kadar oynad her rolde beendiim ilker aksum'u bir de sahnede, hem de macbeth olarak görmek bal bana bir güzellikti. baz sahnelerde kendini çok kaptrdndan sesi kslsa da yahut kelimeleri yuvarlasa da bence çok baarlyd. esra kzldoan lady macbeth'in ihtirasn mükemmel yanstt. macduff ve macbeth'in yava çekim dövü sahnesini sanki dvd film izler gibi geri sarp tekrar izleme hissiyat sadece bende olumam neyse ki. çok iyi çallm bir sahneydi. cadlar tabii ki çok büyük katk saladlar.
ama en önemlisi müzikler. gerilimi o kadar baarl anlatm ki müzikler, 2. perde banda hazrlksz yakalananlar neye uradklarn arp ciddi ciddi sçradlar yerlerinde.
ksacas yönetim, sahne tasarm, müzik, oyunculuk olarak beklentileri fazlasyla karlyor macbeth. gidin, görün, hissedin.

 

(arrsu, 23.12.2010 22:18)

    
oyun atölyesi tarafndan sahneleniini, oyuncularn performansn yetersiz bulmam nedeniyle beenmedim. özellikle ilker aksum'um macbeth rolünün altndan kalkamadn düünüyorum. zaman zaman ne söyledii bile anlalmyordu ve dier oyuncularn çou gibi oyunculuu fazla abartlyd, onun sahnelerinde oyuna kendimi daha çok kaptrmam gerekirken tersine oyundan kopmamak için çaba sarfettim.

genel olarak banqua rolündeki murat tüzün'ün, bir iki sahne hariç lady macbeth rolündeki esra kzldoan'n oyunculuklarn beendim. bunun yannda cadlar da gayet iyiydi tabi, iyi hazrlanmlard ve oyuna çok farkl bir hava katyorlard.

aslnda oyunun yönetmeni kemal aydoan baarlyd, bengi günay'n sahne tasarm da güzeldi ama oyuncular srtnca olmuyor malesef.

 

(arachnid, 18.12.2010 01:50 ~ 01:52)

 

oyun atölyesi ile 24, 25 ve 26 aralk tarihlerinde bir kez daha ankara inasi sahnesinde yer alacak enfes oyun*
festivalde tad damamzda kalmt * *

 

(mucrim, 17.12.2010 00:12)

 

oyun atölyesi tarafndan dün akam, sabanc kültür merkezinin darya yakn soukluuna ramen, içimizi stacak kadar scak bir performansla sergiledii oyun

 

(noroblastom, 12.12.2010 12:04)


oyun atölyesi' nin yorumunu bir tek ben beenmedim herhalde. abartl oyunculuklar, yer yer ne dedii anlalmayan bir ilker aksum ve lady macbeth'i oynayan esra kzldoan'n o crl crl sesi beni çok rahatsz etti. jean d'arc' n öteki ölümü'nde de beenmemitim bu kz.

koyunun olmad yerde keçiye abdurrahman çelebi derler hesab yine de teekkür edelim biz haluk bilginer'e.

 

(cashmeere, 06.12.2010 13:27 ~ 13:28)

 

esra kzldoan'n o uzun solo sahnelerinde döktürdüü oyun. onun dnda paten maten denmi, ben görmedim paten falan kimsenin ayanda. ha bi de saygn soysal sakatlanm, oynayamad. onun yerine sertan müsellim canlandrd macduff'.

 

(schlingel, 04.12.2010 01:33)

 

oyun atölyesi yorumu öyle güzel göndermelerle süslüydü ki, keke bir iki not alsaymm diye hayflanyorum sürekli. balk hafzallara önerim olsun, oyuna elinizde kat kalemle girin.

 

(eksisozlugebirdahagelinsedalinacaknick, 01.12.2010 00:52)

 

oyun atölyesi tarafndan sahneye konulan versiyonu yalnz ve güzel ülke sözüyle nuri bilge ceylan'a selam etmitir, güzeldir.

 

(noxell, 29.11.2010 20:15 ~ 20:17)

 


''uyuyanlar ve ölüler sadece resimlerdir.
korkunç resimlerden ise sadece çocuklar korkar.''
-lady macbeth


   
oyun atölyesi yorumu harikayd. hereyiyle oyun bir bütündü. ilker aksum kanl ellerle gelince bann yaraland geldi aklma. bir kötü, oldum bir fena oldum.*
oyundan ötürü beklentim artm olabilir ama ben daha çok dövü sahnesi abartlyor demek için geldim. gidicem. baya bildiin dans ediyor gibilerdi. ne bileyim bir çarpmayla sarslma*, klçlar savrulurken hzlanma yoktu ki.

 

(cembirdek, 30.11.2010 01:09)


   
"erdemliyle kokumu, birbirine karm"

iki gün önce çok büyük beklentilerle ve heyecanla, tabanlarm kçma vura vura gittim inasi sahnesine.
ne de olsa shakespeare di
ne de olsa haluk bilginer di
ne de olsa capcanlyd, oyundu, tiyatroydu oyun atölyesiydi.

yerlerimizi aldk. oyunun balamasn beklerken sahnede gözüme küçük çarpan detaylar bile yetti bir anda tüylerimi diken diken etmeye.
taban delik ayakkablar, gazeteyle örtülmü ve aslnda hep üstü örtülü braklan cesetler
hiç de boa çkmad umutlarm, izlediim en iyi oyunlardan biri oldu, hani mümkün olsa geri dönüp be kere daha art arda izlerdim.

 

(mucrim, 30.11.2010 19:04 ~ 19:06)

 

"olaylarn farknda olmayan birkaç kii hariç kimsenin yüzü gülmüyor."

macbeth asla eskimeyecek bir eser, çünkü insann içindeki kötülük ve vicdan hesaplamas, yaam sürdüü sürece bitmeyecektir.
iktidar hrsyla, gücün cazibesine kaplan bir hainin hikayesinin, zaaflaryla, iç çelikileriyle birlikte ortaya konulmas, bana yalnz ve güzel ülkemin bugününe ait olan tabloyu,
"memleketin dahilinde iktidara sahip olanlar , gaflet ve dalalet ve hatta hyanet içinde bulunabilirler. hatta bu iktidar sahipleri , ahsi menfaatlerini , müstevlilerin siyasi emelleriyle tevhid edebilirler."
cümlelerini anmsatt.

dün akam izlediim oyun atölyesi'nin uyarlamas çok baarl olmutu ve göndermeler yerini bulmutu. haluk bilginer'in ustal karsnda hayranlk duymamak elde deil, fakat yönetmen kemal aydoan ve müzikleriyle tolga çebi'nin ne kadar baarl olduklarn vurgulamamak onlara hakszlk olur.

oyunun açlyla cadlar; muharrem özcan, gözde krgz ve pnar bekarolu muhteem performanslaryla seyirciyi de büyüleyip oyunun içine çekiyor ve bandan itibaren insan saran müthi tempo oyunun sonuna kadar sürüyor. ikinci ksmn balamasyla oyundan alnan keyif yukarlara trmanyor ve macbeth (ilker aksum) ile macduff'n (saygn soysal) ar çekim dövü sahnesinde en üst noktaya ulayor. sinema filminde defalarca tekrarlanarak çekilebilecek bir sahnenin gözümün önünde kusursuz sahnelenii, neden tiyatroyu daha çok sevdiimi bana tekrardan hatrlatt. ilker aksum'un zaaflaryla korkaklklaryla macbeth'i yorumlay, esra kzldoan'n ise ihtiraslaryla lady macbeth'i yorumlay, lady macbeth'in macbeth'i kötülüe teviki müthiti.

oyuna ait ilginç detaylar ise öyle,

macbeth'le macduff'un ar çekim dövü sahnesi, ilker aksum'un yaralanmasndan sonra arlatrlm. bana 6 diki atlan ilker aksum, oyun önemli fakat salm daha önemli gibi bir açklama yaparak,
“babam öldü ama hala sahneye çkarm yavaklna asla inanmam. önce insandr önemli olan, oyun deil. ben babam ölürse sahneye filan çkmam, kçm yesin herkes. bu kadar içini yakan bir ey varken "çok üzgünüz ama show must go on" demek, brakn bu ileri yani." diyen haluk bilginer'le benzer tarzda düündüünü göstermi.

oyuncular, tempoyu yukarda tutan yüksek fiziksel performanslarn oyun atölyesinin düzenli yogay zorunlu klmasna borçlularm.

ankara tiyatro festivali kapsamnda izlediimiz bu oyunda, istanbul'daki temsillerin aksine küçük oyuncu berke ya oyunu patenle kayarak kapatmad, eer tamamen çkarlmsa yerinde bir hareket olmu bence, o tarz bir final oldukça ereti dururdu. ankara seyircisi olarak ansszlmz ise sanrm oyuncular sahneye alkn olmadklarndan, oyunun etkisini artran gölgelerinin olumas için, yanlarda bulunan perdelere göre konumlarn tam olarak ayarlayamadlar.

son olarak haluk bilginer'in kendi yorumunu katt bir baka detay ise kim olduu muallakta braklan 3. katili macbeth olarak izlememiz olmu.

bu oyunu kesinlikle izleyin, asla piman olmazsnz.

"kendini boa harcam olur insan,
dilediine ulap da sevinç duymazsa.
yktn hayat kendininki olsun daha iyi,
ykmakla kazandn yapmack bir mutluluksa.."

 

(kedish, 29.11.2010 10:08 ~ 10:12)

 

 

oyun atölyesi tarafndan yardra yardra oynanm eser. oyunun bandaki cadlar performans ile zaten bi yerlere gideceimiz belliydi, nitekim gittik geldik de. müzikler, efektler, kostümler, dekor herey çok ince detayd. ilker aksum insan deil. o nasl bi oyunculuk? lady macbeth esra kzldoan özellikle ihtirasla dolduu o ilk sahnede gerçekten oyunculuunu konuturdu.

ayrca söylemeliyim ki gündeme yaplan göndermeler ve sinsi laf çakmalar beni en az oyunun geneli kadar etkiledi. tabii bunu kaç kii anlad, kaç kii iç geçirdi bilemiyorum fakat macbeth'in ölümüyle birlikte alamak için güzel bi mazeretimiz oldu.

kiisel tiyatro tarihim açsndan yazdm bu oyunu bi yere. kolay kolay unutulacak gibi deil. mükemmeldi...

 

(tanri siva, 29.11.2010 02:43)

 

bugün ankara 15. tiyatro festivali çerçevesinde, inasi sahnesinde baaryla sahnelenmi ve ayakta alklanm, nitekim ayakta alklanmay da sonuna kadar hak etmi olan oyun atölyesi oyunu...

 

(blitz y, 28.11.2010 23:52)

 

memleket sosuyla terbiye edilmi haluk bilginer çevirisiyle, cadlarn uur kaymaz, ceylan önkol ve hrant dink'i öngörmeleriyle, dansyla, kostümüyle, oyuncusuyla, müziiyle izlenmi en iyi macbeth yorumlarndan biri oyun atölyesininkidir.ilker aksum ve esra kzldoan'n performansna diyecek yok iken saygn soysal'n oyunculuu da es geçilmemelidir. macduff ile macbeth'in çarpt sahne slowmotion bir dans gösterisi gibi azlar açk brakmtr.

 

(chate noire, 28.11.2010 23:02)

 

dün akam oyun atölyesi'nde izleme frsat bulduum oyun.
ilker aksum'un performans biraz hayalkrkl oldu benim için açkças, sanrm beklentilerim biraz fazla yüksekti.
baz sahnelerde over acting'e kaçtn hissettim, baz yerlerde ise nefes almadan cümlenin sonuna koma tela ile ne dedii anlalmad, o ann duygusunu tam olarak veremedi.
cadlar ise tek kelimeyle mükemmeldiler. hepsini tebrik ediyorum.

 

(poison, 13.11.2010 18:50)

 

sahnelenen bir tiyatro oyunu oldugunu unutarak; kilic sahnesini "geri sarip" bir daha, bir daha izleyesi geliyor insanin.. derken bi bakiyorsun ki, isiklar yanmis, masal bitmis; uyku ölmü.

“yarn, yarn, ardndan yarn, ardndan yine yarn.
günden güne böyle sinsice sokulur ite, gelir vakti zaman.
eridi gitti clz mum. hayat dediin nedir ki: oynayan bir gölge, sahnede çrpnp zamann dolduran zavall bir oyuncu.
oyun bitince duyulmaz artk sesi. bir aptaln anlatt gürültülü patrtl bir masal. hiçbir anlam da yok.”

 

tiyatro sezonunu harika bir william shakespeare yorumuyla açmak, tiyatro sanatna olduu kadar hayata dair de umutlu bir filiz yeermesine neden olurmu, oyun atölyesinin machbeth yorumu sayesinde buna da tank olduk… her eyden önce bunun için minnet dolu bir teekkürler emei geçen herkese… w.shakespeare’in en önemli tragedyalarndan biri olan macbeth, amatör ve profesyonel tiyatrolarn sklkla tercih ettikleri bir oyun olagelmitir. kim bilir bunda shakespeare oyunlar içinde görece ksa olmasnn, temasnn seyreyleyende yaratt itahn, güncelliinin ve felsefi derinliinin önemli katklar vardr. ve fakat iktidar ah o kirleten iktidar..düü bile karanlk bulutlar gösümüzde toparlayan iktidar...ite macberth...
tutucu eletirmenlere ve shakespeareden çok shakespearyenlere inat bir cesaretle ayanda paten elinde oyuncak klcyla salondan sahneye taan çocuk, toplumsal vicdanmz haline gelen hrant’n taban delik ayakkablar oyunun temasnn güncelliini vurgulamann yan sra tiyatronun ayna misyonunu da bir kez daha yerine getirmi diyebilriz…patenli velet fazla zorlama ve gereksiz bir yabanclatrma olsa da... tolga cebi'nin müzikleri harika, cadlarn söyledikleri
"eyler" kimi zaman çocuk arks iticiliinde, ilker aksum macbeth'i iyi okumu ve yorumlam, role katt mizah sosu ayarnda ve harika, yan roller dönem ruhunu yanstr nitelikte sahne sade ve dikkati oyunda toplar nitelikte...daha çok ey söylenir ya...bilet bulursanz gidin mutlaka...keke özel tiyatrolar devlet tarafndan daha çok desteklense de daha ucuz bilet fiyatlaryla bu güzel oyunlar defalarca dostlara izletmek için bir daha bir daha izlenebilse...

 

(emotembelyazar, 05.10.2010 01:22)

 

 

oyun atölyesinde sahneye konan versiyonu patenli çocuk dnda müthiti.ilker aksum ve saygn soysal ( macduff) ayrca takdir edilesi oynam.finaldeki klç sahnesini tekrar oynarlar m diye çok alkladm ama olmad :p

 

--- spoiler ---
büyüleyelim hayat büyülensin
kadere yön verelim.

büyücüler kostüm müzik dans makyaj olarak çok baarlydlar.
--- spoiler ---

 

çeviri için haluk bilginer in ellerine aklna salk.

 

(novac, 04.10.2010 13:28)

 

 

teekkürler haluk bilginer, harika çevirin için.
teekkürler kemal aydoan, oyunu bu kadar tempolu yönettiin için.
teekkürler ilker aksum, muhteem oyunculuun için.
teekkürler cadlar arklarnzla bizi salondan alp baka yerlere götürdüünüz için.
teekkürler tolga çebi insan beyninden vuran müzikler için.
teekkürler tüm ekip, bizlere shakespeare keyfi yaattnz için.

 

sen git len patenli, bi tek seni sevmedik.

 

(leaves dancing in the breeze, 04.10.2010 10:46)

 

 

oyun atölyesi tarafndan sahneye konan hali için konumak gerekirse; bata ilker aksum olmak üzere tüm oyuncular çok baarlyd ancak cadlar' bir kenara ayrmak istiyorum, müthilerdi. tolga çebiher zamanki gibi döktürmütü, keke oyunlarn soundtracklerini çkartsalar. gayet sade olan dekor oldukça ilevsel kullanlyordu, dekor üzerinden yaplan hrant dink eletirisi gayet hotu. her zamanki gibi oyun broüründeki sözlük keyifliydi. çocuk meselesi ise beni ve beraber gittiim bütün arkadalarm çok rahatsz etti.

 

--- spoiler ---

broürdeki sözlükten yola çkarak sahnede "gelecei" temsil ettii yorumu ve " alt üstü oyun oynuyoruz, haddinden fazla ciddiye almayn" gibi muhtemel bir yorumu düünsem dahi holanmadm, holanmam mümkün de deil. en azndan çocua adidas ort giydirmeselerdi, oyuna yabanclamann ötesinde sahnede her gözüktüünde bizi moda'ya frlatt adeta. özellikle oyun baarl bir dövü sahnesiyle son bulduktan sonra nefeslerimizi tutmu alk koparmay beklerken o patenleriyle ortaya çkmas beni hayal krklna uratt.

--- spoiler ---

 

sözlerime burada son verirken haluk bilginer'i muazzam çevirisi için tekrar tekrar tebrik etmek istiyorum; -ekspir- bu kadar güzel çevrilirdi herhalde; çevirmenim diye gezinenler bir gidip izleyiversinler.

 

(zahmet, 03.10.2010 23:58)

 

 

scottish play olduunu ilker aksum'un kafasndaki pansumanla kantlam oyundur. haluk bilginer güzel çevirmi. 2. perdeyi fazla krpm ama gene de çok güzel. ilker aksum her zamanki gibi mükemmel oynam karakteri. karaktersiz ve ezik macbeth'i ahane yanstm. esra kzldoan ise ne yazk ki normalde çoook daha iyi olan oyunculuunu lady macbeth'e yanstamam. jeanne dar'c 'ta amt oysaki. yan rollerde oynayan arkadalar ise ne yazk ki vasat.

 

sonuç olarak beendim ben bu oyunu. tek kötü/gereksiz yan yabanclatrma öesi olsun diye konan patenli çocuk. gereksiz gelmiti, sonuçta espritüel deil, dikkat datmas filan da yok. bombo bir olay.

 

(darknum, 03.10.2010 16:47)

 

 

 

Macbeth hakknda “private sözlük”te yazlan yazlar

 


solzimer / 05.10.2010 13:28:50
eitimlerinden üphe edilmeyecek oyunculardan oluan bir kadronun sahneledii oyun. lakin shakespeare oynamak için sahne tecrübesinin cidden çok olmas gerek, klasik yaptlarda çok antremanl olan bir bünye gerekli. shakespeare oyunlarndaki performanslarda, konumlar itibariyle biraz ham kaldlar.

shakespeare oyunlar bizim ülkemiz insanlar için zordur, bunu ancak iyi performanslarla sevdirebiliriz, hazm zor performanslar seyirci kaçrr. oyun atölyesi shakespeare oyunlar koymay bir borç biliyor, evvelki "atnal timon" temsiller bahsettiim durumu am performansclarla iyi sahnelenmiti. bu da seyirciye çok kolay geçmiti. o yüzden bundan sonraki shakespeare oyunlarnda daha da sahne deneyimler olan oyuncularla yaplrsa çok daha iyi br seyir olacaktr.  

 

ayik / 05.10.2010 00:37:53
oyun atölyesi nin yeni oyunu. ilker aksum esra kzldoan macbeth ve lady macbeth. kemal aydoan yönetiyor haluk bilginer çevirmi tolga çebi müziklerini bengi günay sahne tasarmn irfan varl klarn yapm. çok güzel olmu, seyredilesi oyun. patenli çocuk? bilemedim, olmasa da olur.  

 

Macbeth hakknda “itü sözlük”te yazlan yazlar



ilker aksum, murat tüzün ve ender yiit gibi deneyimli oyuncularla birlikte sahnelenen oyun. bu tarz oyunlar ar bulanlar bile, ilker aksum ve murat tüzünü izlerken zamann nasl geçtiini anlamazlar. genel olarak sesler, vurgular ve oyunculuklar çok güzel.

hepsini bir kenara brakrsak, bu tarz oyunlar izlemek genel kültürdür. tiyatroya gitmeyenler için güzel bir balangç olmasnn yannda, hem edebiyatn hemde sahnenin yaptalarndan olduu için iyi bir balangç noktasdr. tiyatro sevenler için ise, mutlaka görülmesi gereken, temel oyunlardandr.

 

(lady, 08.02.2011 21:59)



bu akam izlediim oyun. oyun balamadan önceki beklentilerim ve oyundan sonra hissetiklerim arasnda epey fark vard.

saygn soysal ve ilker aksum'un performanslarn çok merak ederken, sadece esra kzldoan' konuarak çktm. lady macbeth en fazla bu kadar dozunda oynanabilirdi heralde. ne eksik ne fazla.

ilker aksum'un vicdan muhasebesinden çok korkuyu yanstmas , sözleri yuvarlamas, defalarca yapt tonlama hatalar tam bir hayal krklyd bence.

ve tabi ki çok ey beklediim saygn soysaln oyununun zayfl , bar yldzn sesinin zor duyulmas , sertan müsellimin canlandrd karakterlerin arasnda net bir ayrmn olmay da oyunu izlerken heyecanm azaltan eksikliklerdi.

esra kzldoan'n iç hesaplamas sonucunda çöküü oyunun doruuydu bence.

ve tabi ki cadlar. müthilerdi. her sahnelerinden büyük keyif aldm.

müzikler ve reji gayet baarlyd. çember eklindeki sahne seçimini de çok sevdim .

evet böyle. dier oyuncular esra kzldoan'n performansna yaklatnda tadna doyum olmaz kesinlikle. izlenmesi gerek.

(vanguard, 22.01.2011 01:16)

 

oyun atölyesinin sahneldii hali gayet özenli ve farkl. müzikler, sahne geçileri etkileyici de, sanki oyuncularn heyecanlar bana yansyamad fazla. hani içim mi yerli yerinde deildi bilemiyorum, ama içimde hissemedim cümlelerini.

 

(heidi, 17.12.2010 07:47)

 

ceylan'l*, uur'lu*, hrant'l*, amanl, walter benjamin'li, erich fromm'lu bir macbeth. bir tane de siz almaz mydnz?

http://www.marksist.org/...

oyun atölyesi'ne bin tebrik ve teekkür ile,

http://www.oyunatolyesi.com/...

 

(aygz, 28.11.2010 21:28)

 

u an oyun atölyesinde sahnelenen, kesinlikle görülmesi gereken shakespeare'in ünlü tiyatro oyunu.

 

(krk krk küp, 14.11.2010 02:54 ~ 02:55)

 

bu yl oyun atölyesi tarafndan sahnelenen oyun. tee çarli'de afakan olarak tandmdan beri oyunculuuna hayran kaldm ilker aksum'u sahnede görmek bir yana lady macbeth'i oynayan esra kzldoan'n ve macduff rolündeki saygn soysal'n performanslar da beni çok etkiledi.

 

ayrca oyunca banquo'nun olunu oynayan küçük bir çocuk var ki enteresan bir hikayeye sahip. berke ya isimli bu çocuk oyun atölyesi'nde oynanan oyunlar onlarca kez izlemi. hatta artk her oyunda yeri hazr oluyormu. bu oyunda da küçük bir rol bulabilmi kendisine. küçük yata ansl bir tiyatro a belli ki. muhtemelen ilerde de izleriz kendisini sahnelerde.

 

oyunculuklarn yan sra oyunun tavr, duruu ve tolga çebi tarafndan yaplan müzikleri de çok iyiydi. oyunun yönetmeni kemal aydoan neden bu oyunu seçtiklerini bir röportajnda öyle anlatm;

 

"iktidarn röntgenini çeken, bize dünyann her zamannda, her yerinde olan iktidar mücadelelerini, o merkez-kaç kuvvetinin içine girince insann nasl bir yarata, caniye, cinayet makinesine dönütüünü anlatan çok güzel bir oyun. iyi bir oyun olmas, shakespeare olmas, politik olmas ve insana da bu halini gösteriyor olmas gibi nedenlerimiz var. oyunlarn içerisinde politika ile uramak, oyunlar oradan anlamaya çalmak gibi bir niyetimiz var, becerebildiimiz kadar."

 

gerçekten iyi bir i çkarlm.

 

(chubbchubb, 12.10.2010 00:41)

 

http://rengarenkvesiyah.com/2010/09/29/macbeth-william-shakespeare-oyun-atolyesi/

29 Eylül 2010

 

Macbeth, William Shakespeare (Oyun Atölyesi)
“Fair is foul, and foul is fair.” (Witches)

 


“Erdemliyle kokumu, birbirine karm
Gözgözü görmez iken, siste pusta bulumu” (Cadlar)

 


Tiyatro sezonu 1 Ekim’de açlyor. stanbul ehir Tiyatrolar’nn ve özel tiyatrolarn bu sezona yeni oyunlarla balayacan umuyorum. Anadolu yakasnda yaayan ve stanbul trafiinde ruh saln pek koruyamayan biri olarak, tiyatroya gideceksem iten çknca on be dakikada ulaacam bir tiyatro olsun istiyorum. Ya da haftasonu için Taksim’de bir tiyatro. ehir tiyatrolarnn Kerem Ylmazer, Müsahipzade Celal, Ümraniye, Haldun Taner sahneleri de, Oyun Atölyesi’nin sahnesi de; ses/k/stma/soutma sistemleri, sahne genilii, izleyici kapasitesi ve d mekan açsndan gayet konforlu.

 


Bu tiyatro sezonuna, Oyun Atölyesi’nde, Macbeth’in prömiyer öncesi, seyircili son provasn izleyerek balyorum. ki perdelik bir oyun Macbeth, ilk perde bittiinde keke izlemeden önce oyunu okumu olsaydm diye düündüm. Çünkü, sözün az hareketin çok olduu bir oyun.

 


“Look like the innocent flower,
But be the serpent under it.” (Lady Macbeth)

 


Shakespeare Macbeth’i 1600 lerin banda yazm. Macbeth, ngiltere, skoçya ve rlanda krallar, beyleri, kadnlar ve savaçlar üstüne, ama en temelde iktidar olma hrs üstüne bir oyun. skoç kral Duncan’n, akrabas ve generallerinden biri olan Lord Macbeth ve ei Leydi Macbeth tarafndan evlerinde öldürülüü ile balayan, bir dizi iktidar cinayeti... nsann içindeki hrs ve kötülüü oyunda üç cad ve Leydi Macbeth temsil ediyor. yi düünceler, soylu davranlar ve sadakat , yazk ki sadece erkeklerce temsil ediliyor. Oyundaki tek kadn Leydi Macbeth, -erkek söylemiyle ifade edersem- tam bir Havva’nn soyu. Erkei iktidar için, güç için kkrtan, hedefe ulatracaksa öldürmeyi sadece ayrntdan sayan bir kadn.

 


“Kral olmak bir ey deil, aslolan güvende olmak” (Machbeth)

 


Sahne tasarmnda yine sadelik tercih edilmi. En az dekorla mekanlar tanmlama, özellikle hareketin ve müziin youn olduu oyunlarda seyirci olarak beni rahatlatyor, oyuna younlamam kolaylatryor. Oyunda, nerdeyse beer dakikalk aralarla sahneden hzla uzaklamalar/hzla sahneye dönüler var. Bu kadar çok giri çk yerine, bilmiyorum dekorla baka bir çözüm bulunabilir miydi? Geçen sezon izlediim “7 ekspir Müzikali”ni çok beenmi olmamdan,ya da her iki oyununda ayn tiyatronun iki ayr Shakespeare uyarlamas olmasndan, bilmiyorum;ama Macbeth’i izlerken sürekli 7 ekspir Müzikali’ni hatrladm. arklar, cadlarn bekledii ve siyah tülle ayrlan mekan içinde mekan, aralara biraz zoraki sokuturulmu hareket çekmeler... Bir kez karlatrma yapmaya balaynca da, Macbeth dier oyunun daha kuru bir tekrar gibi geldi bana. Ya da iin gerçei “What's done is done. (Lady Macbeth)” d da, benim içimdeki cadlar aklm çelmeye çalmt.

 


“Neydim, n’oldum, n’olcam!” (Cadlar)

 


“Double, double toil and trouble;
Fire burn and cauldron bubble.”(Witches)

 


Sahnede, oyunun çounun geçtii, yuvarlak platformla, cadlarn çaldklar def/bendir benzeri aletin ekilsel benzerlii; krmz, yeil ve mavimsibeyaz kla sahne içi geçiler; cadlarn aman afrika yerlisi kzlderili karm kostümleri, keyifli detaylardand. Oyuncular içinde gerçekten orda ve o kiilie bürünmü etkisini seyirciye ulatranlarsa, sadece cadlar ve Leydi Macbeth’di. Onun dnda kalan oyuncular, biraz kararsz gibiydiler, ya da izleyici olarak ben biraz önyarglydm. Çünkü içlerinde televizyon dizilerinde izlediklerim vard, ve onlar oynarken zaman zaman “Dizideki karakterleri su yüzüne mi çkt ne?” diye düünmeden edemedim. Bu düüncem oyunculara hakszlk, biliyorum. Onlar ne kadar dizide oynadklar rolden syrlyorlarsa; izlerken ben de ayn ekilde, onlar hafzamdaki yerlerinden syrmalydm. Oyunu izlemeden benim yapamadm eyi yapabilirseniz, daha keyifle ve konsantrasyonunuzu kaybetmeden izleyebilirsiniz diye düünüyorum.

 


“Stars, hide your fires!
Let not light see my black and deep desires.”(Macbeth)

 


Detaylar bir kenara brakacak olursam, oyunda bana göre en önemli sorun, orjinal oyun ile günümüz arasndaki balantnn zayflyd. Diyeceksiniz ki, “art mdr 1600’lerde yazlm bir oyunun güncellenmesi?” kesinlikle art deildir. Ancak izlediim orjinal oyunun bir tekrar sahnelemesi deildi. Oyun balarken sahnenin iki yannda, hemen seyircinin önünde, yüz üstü yerde yatan, üzeri gazete ile örtülmü, oyun balaynca cad olacak cesetler; konuma aralarna serpitirilmi ama pek de yerine oturmam günlük espriler; onbir oniki yanda bir çocuun sahnenin içinde paten kayarak dolamasyla salanmak istenen 1600/2010 geçii; oyunu ne geçmite ne imdide arada bir yerde ve bütünlüksüz alglatyordu.

 

“Life's but a walking shadow, a poor player
That struts and frets his hour upon the stage,
And then is heard no more. It is a tale
Told by an idiot, full of sound and fury,
Signifying nothing.”( Machbeth)

 


Nihayetinde, bir oyunu izlerken zevkten kendimden geçtiim de olur, bir türlü konsatre olamayp kpr kpr kprdadm da. Ama imdiye kadar bir tiyatro oyununda esneyip uyumak istediim hiç olmad. Çünkü, sahnede olan, oyuncunun büründüü role geçiini, ses ve hareketlerdeki anlk deiiklikleri izlemek, benim için aslolan. Sahnede kurulan dünyay seyrederken, anslysam o dünyaya bir kaç saatliine dahil olmak.

 

Hiç izlemedinizse, ilk seyriniz neden Oyun Atölyesi’nin sahneledii Macbeth olmasn?
Oyunun web sitesi : http://www.oyunatolyesi.com/etkinlikler/oyun/oyun-atolyesi/macbeth-2010-2011 

 

Bu yaz okunurken, yazann geçmi seyirlerine dayanan, Oyun Atölyesi oyunlarna kar yüksek beklentisinin; sözü fazla uzatmak ve oyunun heyecann kaçrmak istemedii için beenilerini yazmadnn; dün ve bugün sonbahar etkisiyle midir bilinmez biraz huysuz ve zor beenir olduunun, göz ard edilmemesi gerekir, kanmca.

 

Son söz : Oyundan önce, tiyatrodaki Antre Cafe’de bir fincan kahve veya bir kadeh arap içmek skalanmamal.

 

http://danzon2008.blogspot.com/search/label/oyun%20atölyesi


oyun atölyesi'nin "macbeth"i hakknda

 

günümüz tiyatro yönetmenlerinin klasik oyunlar, çok uzun olduklar gerekçesiyle budadklarna sklkla rastlarz. srf günümüz seyircisini skmamak, oyuncusunu “gereksiz yere” yormamak için klasik metinlerin ksaltlarak sahnelenmesi doru mudur?
ksaltmalar bazen, yönetmenin oyundan çkard yorumu ve iletmek istedii mesaj daha youn ve öz bir ekilde verebilmesiyle de gerekçelendirilir. belki çkarlan ksmlarn oyunun anafikriyle dorudan ilikisi olmayabilir; ancak sadece ana olay örgüsünü koruyup, nerdeyse dier bütün yan olaylar ve karakterleri oyundan çkarmak yazara ve metne saygszlk deil midir? üç ciltlik “karamazof kardeler” istenirse tek bir cilde indirgenebilir; bütün yan hikayelerinden arndrldnda dostoyevski’nin “karamazof kardeler”inden ne kalr geriye?

 

kemal aydoan’n yönetmenliini yapt oyun atölyesi yapm “macbeth” ara dahil iki saati biraz aan bir sürede tamamlanyor. bu “macbeth”te, shakespeare’in -bence- kaleme ald en ho sahnelerden biri; kraln öldürüldüü gecenin sabahnda srarla çalan ato kapsn açmak için zar zor uyanan, akamdan kalma, krmz burunlu, iman kapcnn benzersiz monologu yok mesela. dördüncü perdede lady macduff ile olunun katledilmeden önceki namus-namussuzluk üzerine diyaloglar da yok, hemen ardndan gelen macduff ile malcolm’un kötülük üzerine konutuklar sahne de -sanrm- ksaltlm. oyun atölyesi’nin “macbeth”i baya bir budanm.

 

buna karlk, kemal aydoan doudan (amanizm), batdan (angelus novus) ve ikisinin ortasndaki bu topraklardan (hrant dink) esinlenen figürler ve kavramlarla beslemi yorumunu.
ön oyun niteliindeki ilk sahnede; üstü gazete ile örtülü, siyah ayakkablarnn alt -ve birinin delik olduu- gözükür ekilde yerde yatan fotorafyla ülkemizin katledilenler/kayplar tarihine geçmi hrant dink’in, ve ayrca ceylan önkol’un ve uur kaymaz’n ölmü ruhlarnn canlanp cadlara dönümesi ilk akl karkln yaratyor.
“macbeth”in cadlar kötücül yaratklar deil miydi; hrant dink özdelemesi nerden çkt demenize kalmadan, anlyorsunuz ki bunlar cad deil aman.

 

ne idüü belirsiz, “bu kadar sakall olmasalar kadn denebilecek yaratklar” olan shakespeare’in cadlar kemal aydoan’n yorumunda amanlara çevrilmi; shakespeare’in kehanetle, kötülükle, intikamla uraan cadlar, en önemli özellikleri iyiletirici güçleri olan ve doaüstü duyarllklara sahip amanlarla bir tutulmu. bat toplumlarnda dlanan -veya ötekiletirilen- cadlar, dou toplumlarnda batac edilen amanlarla yer deitirmi.

 

oyunun ilk be dakikasnda gerçekleen bu iki dönütürmeyi, oyun devam ettikçe de yerli yerine oturtamadm.
zaten bu ikisiyle yetinilmeyip, ilerleyen dakikalarda bir çalm daha atlyor seyirciye: aman davullarnn üzerine çizilmi figüt ile daha sonra üç aman sahnede olup biteni seyretmek üzere sahnenin gerisindeki yerlerine konumlandklarnda oluturduklar figür walter benjamin’in yorumu ve paul klee’nin çizimiyle canlanan "angelus novus" figürü.
kehanet yetili cadlardan dönme; tanrlardan haber getiren, insanlar iyiletiren amanlar ile “yüzünü çevirdii geçmite gördüü felaketlere müdahele edemeyip cennetten gelen ve adna “ilerleme” denen frtnayla gelecee sürüklenen tarih melei” angelus’un ne ilikisi var?
amanlar tanrlardan haber getiriyorlar, insanlar iyiletiriyorlar; cadlar gelecekten haber veriyorlar, kehanetlerde bulunuyorlar, insanlar kötülüklere tevik ediyorlar; “tarihin melei” angelus novus ise geçmii, geçmite kalm felaketleri görüyor, gelecee müdahele edemiyor, sadece gelecee doru sürükleniyor.
bu iki -hatta üç- zt olgu nasl örtüebilir ki! yoksa; örtüerek bir bütün mü oluturmalar, tamlamalar m isteniyor? öylese; haksz yere katledilmi hrant dink, ve dahas 14 yanda, lice'nin bir köyünde hayvanlar otlatrken karnna isabet eden patlayc sonucu ölen ceylan önkol ve 12 yanda saysz kurunla öldürülen uur kaymaz neresinde duruyorlar bu bütünün?

 

oyun hakknda internette rastladm bir yazda özde özbay “cadlar Shakespeare'in yaad dönemde farkl düünen, farkl davranan kiilerdi ve devlet ve kilise tarafndan farkl olmalar nedeniyle yaklyorlard. Hrant'n bu anlamda Türkiye'de farkl düünen ve devletin resmi ideolojisine muhalefet eden kiilii ve bunun sonucunda egemen medyada balatlan bir cad av sonucu katledilmesi Shakespeare döneminin cad av ile benzerlik gösteriyor.” diye kurmu balanty. iyi de kemal aydoan’n “macbeth”indekiler cad deil ki aman. [özder özbay'n makalesi, hepsine katlmasam da, kemal aydoan'n "macbeth"i hakknda hiç bir yazda rastlamadm ilginç ve zihinaçc düünceler içeriyor.]

 

kemal aydoan, mimesis’teki söyleisinde cadlarn günümüzdeki karln ararken “somut hali ile iktidar tarafndan “kylmlar”, politik cinayet madurlar üzerinden gittik. Bunun da günümüzdeki karl Hrant Dink diye düündük. Birebir benzetme deil ama Hrant Dink’in kyld andaki fotorafn düünün. Bir cad gelir üzerinde gazete kapatlm olan dier iki cady, iki aman kaldrr, canlandrr.amanlarn bir görevi de ölüleri öbür dünyaya tamaktr ya. Oyunu seyrederler, batan sona sahnededirler ve iktidara kendini gösterirler. ktidar hrs, duygusu tayanlara küçük müdahalelerde bulunur. Zaten cadlar da “öldüreceksin” demezler, “kral olacaksn” derler. Ortada cinayete tevik filan yoktur. Onlar sadece kötülüü aça çkarr ve ortak kötümüzü gösterirler.” diye anlatyor.

 

iin tuhaf; cadlar aman olmu ama kötülükleri baki.
sahnedeki olaylar da sadece seyretmekle kalmyorlar ki; kehanetleriyle yerletirmiyorlar m macbeth’in içine kötülük tohumunu. hadi, "“öldüreceksin” demediler, “kral olacaksn”" dediler ve aslnda sadece “küçük müdahelelerde bulunan” varlklar, o zaman neden kestanelerinden vermeyen kadnn kaptan kocasnn peinden intikam almak için gittiklerini anlattklar sahne çkarlmam, olduu gibi duruyor.
srf biri size kestane vermedi diye intikam peine dümüseniz, “kötü” deil misinizdir! hadi kadn kestanesini vermedi, size de “defol cad kar” dedi diye intikam peindesiniz; o zaman macbeth’ten ne istiyorsunuz: oyunun sonunda macbeth’in ölü bedeninin üzerine attnz kestanelerin anlam ne? hrant dink’in, uur kaymaz’n, ceylan önkol’un intikamn m alm oldunuz böylece; onlar intikam peinde koarlar myd!

 

eer; genelgeçer alglayn (resmi söylemin) aksine cadlar kötülükle özdeletirmeyip, aslnda sadece ötekiletirildikleri için dlanm, horlanm, ezilmi varlklar olarak yorumlamsanz, hatta onlar amanlara dönütürmüseniz; o zaman kestaneli kadndan intikam alma hikayesini de oyundan çkarmanz gerekmez miydi. roman polanski’nin “macbeth” filminde olduu gibi.

...

 

1.perde 3. sahne, banquo: “gördüümüz eyleri gördük mü gerçekten?”
1.perde 3.sahne, macbeth: “insann düündükleri gördüklerinden daha korkunç olurmu meer.”
4.perde 1.sahne, macbeth: “cadlar gördün mü?", lennox: “hayr, efendimiz.”, macbeth: “yannda geçmediler mi?” lennox: “hayr, geçmediler, efendimiz”, macbeth: “binip gittikleri yellere lanet! cadya inanann can cehenneme.”

 

kemal aydoan’n söyleide ve program kitapçnda belirttii gibi; amanlar sadece “oyunu seyretme” ve “iktidar hrs, duygusu tayanlara küçük müdahalelerde bulunma” görevi yüklenmiseler; dolaysyla cinayetleri ileme kararn kendisi dndaki bir kötülüün etkisiyle deil, kendi içinden kaynaklanarak veren macbeth ise, ve; “insanolu (özellikle olu)”nun “ykm, vahet, erkeklik, iktidar ve çöküün trajedisi” macbeth’in kiiliinde cisimlemise; oyun bu yorumlara zemin hazrlayan -ama kemal aydoan’n kullanmad- ipuçlar barndryor.

 

oyunda bir kaç defa gerçek ile tahayyül arasndaki belirsizlikten bahsolunuyor: macbeth -ve banquo- cadlarla ilk karlamasnn gerçek olup olmadn sorgular; macbeth kral öldürmeden önce hançer’in, banquo’yu öldürttükten sonraki ölende banquo’nun hayaletini görür, ya da “hayal eder”.
acaba iktidar hrs ile gözü dönmü macbeth, bilinçaltnn oyununa m gelmitir; nasl hançer ve banquo onun zihninde oluan hayallerse, ona kehanetlerde bulunan cadlar da tahayyülden baka bir ey olmayabilir. belki de macbeth kendi tahayyüllerinin kurbandr; tek suçlu, tek gerçek kötü kendisidir; cadlar, hekate ve lady macbeth kendi yaratt bahanelerdir; kötülüü gerçekletirirken mesuliyetten ve vicdan azabndan kurtulmay salayan.

 

yok, eer oyunun önemli damarlarndan biri olan gerçek-tahayyül üzerine gitmeyip, cadlar ve lady macbeth’i macbeth’in tahayyülü deil kendilerinden mesul karakterler olarak göreceksek, o zaman da: shakespeare’in “macbeth”inde cadlarn bir de ba yok mu, kemal aydoan’n silip att: kader tanrças hekate.

 

1.perde 7.sahne, macbeth: “bir insana yaraan her eyi yapmaya varm. Ondan ötesini yaptm m insan olmaktan çkarm.”

 

kemal aydoan, broürdeki yazsnda vaheti, kavgay, savalar “insanolu (özellikle olu)” ile özdeletiriyor, ve bu dorultuda oyundaki çou diil kötülükleri trpanlyor; üç caddan birini erkee dönütürüyor, hekate’yi bütünüyle siliyor. oysa shakespeare’in “macbeth”inde kötülüün, kehanetin, hrsn, ihtirasn cisimlemi hali deil midir diiler: üç cad, hekate ve lady macbeth.
cadlarn kehanetleri ve lady macbeth’in hrs, kararll, gözüpeklii, korkusuzluu ve soukkanll olmasa, istedii kadar macbeth’in içine tohumu düürülmü olsun kötülüün, yeermezdi ki, kururdu; çünkü shakespeare’in macbeth’i tereddüt içinde, korku içinde, zayf ama tam da “insan” bir karakter; kaderini bakalarnn anlattklarnda aryor, kendi belirleyemiyor; korkuyu kendi bana yenemiyor.
lady macbeth ise nerdeyse insanüstü, güçlü, kat bir varlk; ayn -bütün zor ve dlanm koullara ramen yaamlarn sürdürmeyi baaran- cadlar gibi.
bence “lady macbeth çldrarak insan olduunu, insanla doru gittiini göstermiyor”; lady macbeth iktidar hrsyla o kadar yanp tutuuyor ki, sonunda bu arlk onu yiyip bitiriyor, yakp yok ediyor.

 

içerie dair olarak, benim gibi sradan -ama merakl- bir seyirciye bütün bunlar düündürmü olmas açsndan kemal aydoan’n “macbeth”ini önemsiyorum; 2010 türkiye’sinde bana düz bir “macbeth” yorumu seyrettirmedii; oyuna, tartmaya imkan salayan açk uçlu müdahelelerde bulunduu için.
ama yukarda bahsettiim dink-aman-angelus çaktrmalarnn gereksiz yere zorlama olduunu ve oyunun özündeki kavramlar ve kemal aydoan’n -anlayabildiim kadaryla- derdini gereksiz yere komplike hale getirdiini düünüyorum. çünkü aydoan’n yorumu -en azndan bende- ne shakespeare’in “macbeth”ine, ne de ülkemdeki faist, baskc iklime dair yeni kaplar açt.

 

“macbeth”e istanbul’un bu seneki güzünün nadir puslu, gri, slak bir gününde, geçtiimiz pazar gittim. pek de mutluydum, tam “macbeth” seyretme havas diye. yamura çamura soua aldrmadan, üenmeden kta deitirdim, oyun atölyesi’nin yolunu tuttum.
on yldr yapmlarn -nerdeyse istinasz- beenerek izlediim kemal aydoan-haluk bilginer-oyun atölyesi ekibinin, shakespeare’in en sevdiim oyunu “macbeth”i sahneye koyduklarn örendiimden beridir heyecanlydm zaten.

 

salona girdiimde, sahnede muhtemelen “oyun alan” olacak olan kpkrmz bir dairenin ortasnda kvranarak ve inleyerek yatan adam görünce heyecanm daha da artt.
sahnede bütünüyle kafataslar, gazete parçalar ve siyah ayakkablar üzerinde yükselen dairesel platform dnda hiçbir dekorun olmamas da, zamansz bir “macbeth” vaadi sunuyordu.

 

ancak salon klar sönüp, sahne klar yannca ve oyun balaynca bütün heyecanm ve beklentim yava yava hayal krklna dönütü.
yukarda uzun uzun anlatmaya çaltm içerie dair soru iaretlerim bir yana;

 

.nerdeyse bütünüyle kapal, gökgürültülü, gri bir atmosferde geçen, karaktelerin günün bile geceymi gibi yaandn söyledikleri, durmadan geceye atfta bulunulan bir oyunda bu kadar aydnlk, temiz ve parlak k kullanm neden!
(1.perde 5. sahne, lady macbeth: “sen de gel ey karanlk gece; en kara cehennem dumanlarna sarn da gel…”
2. perde 4. sahne, ross: “saate bakarsan gündüz imdi: ama karanla boulmu göün lambas, ya gecenin zaferi bu, ya da gün utanyor domaktan. karanlklar sarm dünyamzn yüzünü, diri aydnlklar öpecekken.”
3.perde 2. sahne, macbeth: “gel ey gece, kirpikleri kavuturan karanlk, bala gözlerini yumuak yürekli gündüzün…. gün soluyor karga çal kanat gidiyor kara ormana, …”
3.perde 4. sahne, lady macbeth: “gece mi sabah m belli deil”)

 

.oyun boyunca zemine çakl iktidar simgesi klc aydnlatan spotun arkadaki perdeye düen aksi neden o kadar kaba ve belirgin! hem de, zaman zaman sahnenin en gerisindeki mizansenlerin görünürlüklerini engelleyecek kadar!
k baka bir açdan (yukardan mesela) verilemez miydi?
klcn kendisinin aydnlatlmas kadar, gölgesi de belirgin olsun isteniyorduysa, geni bir dikdörtgen ablon yerine daha estetik (mesela klcn fizyonomisine uygun, uzun ince) bir ablon kullanlamaz myd?

 

.amanlarn gölgelerinin ve 2. perdede macbeth’in gölgesinin sahneyi çevreleyen perdelere düürülmesi iyi bir fikir (k tasarm: irfan varl) olmasna ramen, neden baarl ve “anlaml” sonuçlar veremeyecek acemilikte uyguland.

 

.aman davullarn canl çaldrarak çok ho; doal ve akustik bir ses yaratlmken, neden oyunun dier müzikleri banttan çalnyor!
tiyatro müzii bestecisi olarak deneyimli; genellikle katkda bulunduu oyuna hizmet eden ve öne çkmayan besteler yapan tolga çebi’nin bu seferki çalmas neden gereksiz yere abartl (hollywood ürünü bir gerilim filmi izlemiyoruz ki), neden fazlaca sintizayzer kokuyor, ve neden duygusal sahnelerde (gereksiz yere iki kere tekrarlanan banquo-olu sahnesi) türk filmi kvamndayd!
neden konservatuardan bir arpist ve bir perküsyonist bulunmad da, sahnenin kenarna oturtulup canl müzik yaptrlmad.

 

.kraln öldürüldüü akamn sabahnda arka arkaya çalarak; macbeth ile lady macbeth’in iledikleri cinayetin hunharln vurgulayan, gerilimi arttran ve yaklaan “felaket”i haber veren çok önemli bir unsur olan “ato kapsnn sesi” neden tok ve kuvvetli deil de, sahne arkasnda bir tahtaya vuruluyormu gibi sakildi!
hemen oyun arasndan önceki bu sahnenin devamnda kullanlan ve arada da devam eden çanlar ve davul vurularndan oluan müzik bu kap sahnesinden itibaren balatlamaz myd!

 

.oyunda olaylarn geçtii dönemin (günümüzden yaklak 500 yl öncesi; shakespaere macbeth’i, kendi yaad dönemden 100 yl önce yaanm gerçek bir hikayeden esinlenerek yazm) tek betimleyicisi olan kostümler neden bu kadar ucuz görünümlüydüler!
oyuncularn en küçük hareketlerinde tül gibi uçuan incecik siyah kuma kyafetlerin sentetiklii (kraln pelerininde bu durum oldukça gözebatyordu) ve derilerin sahtelii neden bu kadar barizdi!
oyun broüründe kostüm tasarmcsnn neden belirtilmemi olduunu da merak etmedim deil.

 

.oyunculuklarn, baroller dahil olmak üzere, neden bu kadar vasat olduunu sormayacam bile.

 

oyun atölyesi’nin “macbeth”ine dair bir-iki beenimle bitiriyim:

 

.haluk bilginer’in çevirisi çok çok iyi. hem shakespeare’in iirselliini kaybetmiyor, hem güncel dili yakalyor.
çeviri hanesinde sadece bilginer'in ad yazyor, ancak oyun atölyesi'nin provalar srasnda günü gününe sitesinde yaynlad (26 temmuz - 1 ekim aras) günlükten de takip edilebilecei üzere çeviri, içinde "sosyolog, tarihçi, ingiliz dilbilimci, oyuncu ve iki garson'un" bulunduu geni bir ekiple yaplan "beyin frtnas"yla gerçekletirilmi. hepsine tebrikler.

 

.bengi günay’n sahne tasarm “macbeth”in ikinci büyük arts.
oyun alann; dünki, bugünki ve gelecekti bütün kötülük kurbanlarn temsil edercesine kurukafalar, buruturulmu gazeteler ve ayakkablar üzerinde yükselen ve zamansal ksrdöngüyü simgeleyen dairesel bir platforma indirgemek çok basit ama bir o kadar da etkileyici bir yaklam.

 

.yuvarlak sahneyi macbeth'in "oyun alan" olarak belirleyip, platform dnda sadece amanlar hareket ettirmesi; perde balarnda bütün oyuncular topluca sahneye çkarp yuvarlak sahne etrafnda yürüterek "oyun alan"n mizansenle de vurgulamas; amanlar/cadlar sahne gerisinde, siyah bir perde arkasnda yüksek bir konuma yerletirip bütün oyunu onlara "seyrettirmesi"; oyunun banda kvranan-inleyen "haberci" ile oyunun sonunda öldürülen macbeth'i ayn konumda ve bedensel duruta örtütürmesi; bir iktidar ve vahet simgesi olarak klç ögesini "macbeth"in vazgeçilmez kavram olarak ayklayp bütün oyun boyunca sahnede var etmesi; ve son olarak: zorlama da bulsam, bütünüyle farkl ve yepyeni bir macbeth yorumu sunmas açsndan kemal aydoan'n düünsel emeinin de hakkn vermek lazm.

 

alntlar: "macbeth", çeviren: sabahattin eyübolu, remzi kitabevi, 3.basm, 1984.

 


Prova Notlar

•  01 Ekim 2010 Cuma
•  29 Eyll 2010 aramba
•  28 Eyll 2010 Sal
•  27 Eyll 2010 Pazartesi
•  24 Eyll 2010 Cuma
•  23 Eyll 2010 Perembe
•  22 Eyll 2010 aramba
•  21 Eyll 2010 Sal
•  20 Eyll 2010 Pazartesi
•  17 Eyll 2010 Cuma
•  16 Eyll 2010 Perembe
•  15 Eyll 2010 aramba
•  14 Eyll 2010 Sal
•  13 Eyll 2010 Pazartesi
•  12 Eyll 2010 Pazar
•  11 Eyll 2010 Cumartesi
•  10 Eyll 2010 Cuma
•  09 Eyll 2010 Perembe
•  08 Eyll 2010 aramba
•  07 Eyll 2010 Sal
•  06 Eyll 2010 Pazartesi
•  03 Eyll 2010 Cuma
•  02 Eyll 2010 Perembe
•  01 Eyll 2010 aramba
•  31 Austos 2010 Sal
•  30 Austos 2010 Pazartesi
•  26 Austos 2010 Perembe
•  25 Austos 2010 aramba
•  24 Austos 2010 Sal
•  23 Austos 2010 Pazartesi
•  22 Austos 2010 Pazar
•  21 Austos 2010 Cumartesi
•  20 Austos 2010 Cuma
•  19 Austos 2010 Perembe
•  18 Austos 2010 aramba
•  17 Austos 2010 Sal
•  16 Austos 2010 Pazartesi
•  13 Austos 2010 Cuma
•  12 Austos 2010 Perembe
•  11 Austos 2010 aramba
•  10 Austos 2010 Sal
•  09 Austos 2010 Pazartesi
•  06 Austos 2010 Cuma
•  05 Austos 2010 Perembe
•  04 Austos 2010 aramba
•  03 Austos 2010 Sal
•  02 Austos 2010 Pazartesi
•  31 Temmuz 2010 Cumartesi
•  30 Temmuz 2010 Cuma
•  28 Temmuz 2010 aramba
•  27 Temmuz 2010 Sal
•  26 Temmuz 2010 Pazartesi



 

01 Ekim 2010 Cuma

 

Bamza gelen kaza yüzünden dün gerçekletiremediimiz prömiyerimizi bugün yapyoruz.
Emei geçen herkesin ellerine salk.

yi sezonlar…

 

29 Eylül 2010 Çaramba

 

Prova saat 13.00’te oyuncularn bir ksmyla balad. Ekibin tamam saat 15.00’te topland. Dün yaplan seyircili ilk genel prova hakknda konutuk. Baz sahneleri gözden geçirip ufak tefek deiiklikler yaparak yeniden çaltk. 16.00’daki yemek molasndan sonra oyundaki son rötular yapld. Prova için son hazrlklar tamamland, salon seyircilerle doldu tat. Saat 20.30’da seyircili genel prova balad. Her ey yolunda gidiyordu ki oyunun sonunda lker talihsiz bir kaza geçirdi. u an da durumu iyi.

 

Genel Prova Sürmenajlar

-    ‘Nasl panik yaptysam katillerin arkasndan çkmadm dün oynarken’
H.B. : Panik yapacak bir ey yok. Alt taraf dünyann en iyi yazarnn en iyi oyununu oynuyorsunuz

 

Günün arks

Ellerine salk, hadi durma kutla bu zafer senin…

 

28 Eylül 2010 Sal

 

Bugün ekip saat 14.00’te topland. Provaya 1. perde 5. sahnedeki Lady Macbeth’in tiratlarn çalarak baladk. Saat 15.00’te oyunu hzl bir ekilde tekrar ettikten sonra 18.00’de yemek molas verdik. Molann ardndan oyun için hazrlklar tamamland ve saat 20.30’da ilk kez seyircili genel prova yaptk.

 

Prova Sürmenajlar

- Banquo ‘iyi geceler’ dedikten sonra Macbeth’i öpünce!)
Ka: Elbet bir gün olacakt bu
       Elbet bir gün duyacaktk bunu.

- Macduff: Macduff anasndan domad, vaktinden önce kesilip alnmt anasnn karnndan.
Macbeth: Ona sezaryen denir! Anandan domuun ite!

 

Günün arks

 

Küt küt atyor kalbim
Bitmedi gitti u harbim
Liseli kzlar gibi prpr
Uykusuz gecelere talim

 

 

27 Eylül 2010 Pazartesi

Bugün provaya saat 14.00’te 2. perde 4. sahneyi çalarak baladk. Hafta sonu, cadlarn Macbeth’le olan sahnesinde, cadlarn oyunlarnda deiiklikler yaptk. Bu sahneyi bugün Macbeth’le birlikte tekrar çaltk. Ardndan oyunu batan sona hzl bir ekilde  tekrar ettik. 17.30’da yemek molas verdikten sonra oyuncular ak için hazrlklarn tamamladlar ve 20.30’da son kez seyircisiz olarak oyunu oynadk. Saat 22.30’da provay bitirdik. 

 

Prova Sürmenajlar

- (Banquo Macduff’ marke edince )

Macbeth: Lan olum Banquo, sen bi ölmüyon ya!

 

Günün arks:

Provamzn son demi son bahardr artk

Maziye bir bakver neler neler braktk.

 

 

24 Eylül 2010 Cuma

 

Provaya saat 12.30’da baladk. In ve efektin yerlerini belirlemek için oyunu batan sona oyuncularla aldk. Ak sonras oyuncular Janbi’yle klç koreografisi çaltlar. 16.30’da yemek molas verdik. Aradan sonra oyunu tekrar batan sona oynadk ve sonra k ve efekti kontrol edip, düzeltmeleri yaptk. Janbi’yle son sahnenin koreografisini tekrarlayp saat 22.20’de provay bitirdik.

 

Prova Sürmenajlar

- (Oyunun klar yaplr.)

Ka: dman bey faktörü oyunu yine etkiledi.

- Oyuncu (yeni kostümü bir türlü kabullenemez) : Bu tiörtler göbek yapyor. Öteki kostüm skyordu. Böyle Macbeth olur mu!!?

- Malcolm: Bu sakar çavu, bu her yerini parçalayan çavu beni kurtarm olamaz.

- Lady Macbeth: Meme emen bebee duyulan sevgi ve SAYGININ (!) ne olduunu çok iyi bilirim.

 

Günün arks: (Ka için geliyor):

Sana krmz çok yakyor

 

 

23 Eylül 2010 Perembe

 

Prova saat 10.30’da yoga ile balad. Ses –nefes çalmasndan sonra 12.50’de sahne çalmasna baladk. 1.perde 8. ve 9. sahneyi ayrntlaryla çaltk. Sahnelerde baz deiiklikler yaptk. Saat 14.00’teki yemek molasndan sonra Haluk Bilginer de provaya katld. Macbeth –katiller sahnesinin ve ölen sahnesinin ayrntlarn çaltk. Oyunun son sahnesinin üzerine konuup birkaç kez oynadk. Ardndan oyunu batan sona ak aldk. yi oynanm bir oyunun keyfiyle, oyun üzerine konutuk ve saat 20.40’ta provay bitirdik.

 

Prova Sürmenajlar

 

- (Macbeth sahneye bir türlü girmeyince) Banquo: Sen daha gelmezsen ben yogaya geçicem burada. Ay falan selamlarm, derin geverim.

 

- Banquo: Siz daha yatmadnz m efendim? Nereye gidiyorsunuz!!?

Macbeth: Bir Duncan’ öpeyim dedim ya. Tonton amca.

 

- (Macbeth, Lady’nin ölüm haberini alr): Er geç bir gün duyacaktk bunu Seyton. Üzülme!

 

- (oyuncular sonunda isyan eder)

“öyle bir otursak, bir kral koltuu olsa, bir yemek yesek içsek, dinleniriz azck ya!”

 

Günün arks (Macbeth’e geliyor):

 

Son pimanlk neye yarar

ktidarn bedeli var

Olmad yaaaar

 

Firar eder aklm bamdan uçar gider

Ziyan olmu yllarm varsn olsun beterrr

 

22 Eylül 2010 Çaramba

 

Prova saat 12.00’de beden, ses- nefes çalmasyla balad. Isnmadan sonra Kemal Aydoan oyunda tespit ettii eksikleri anlatt ve bunun üzerine konutuk. Önümüzdeki provalarda bu konular üzerine younlama karar aldk. Ardndan broür için çekilen fotoraflardan kullanlacak olanlar seçtik ve saat 15.00’te yemek molas verdik. Moladan sonra Lady Macbeth’in Macbeth’i ikna sahnesini ve Macbeth’in cadlarla karlat sahneyi tespit ettiimiz eksikleri gidermek için çaltk. 1. perde 4. sahneyi de bir kez oynadktan sonra saat 19.30’da batan sona kostümlü prova yaptk. Ardndan ak üzerine konutuk. Prova saat 23.00’te sona erdi.

 

Prova Sürmenajlar

 

- Macbeth (Lady Macbeth’in karsnda duramaynca): Ay!!! Ne zaman güçlendin bu kadar!?

Lady Macbeth: Yoga yapyorum her sabah

 

- (Oyuncu kendini ikna aamasnda çeitli yollar dener)

‘Tamam, kararm verdim. Ben yay burcuyum böyle gider gelirim.’

 

- Cadlar: htiras dekoderi.

‘htiras kodlar itinayla çözülür.’

 

Günün arks (Lady Macbeth için geliyor)

 

Hello skoçya, ne var ne yok orda

Çok özledim laf aramzda

Gürbüz güzel bir kz idim

Ne hale geldim bak sonunda

 

 

21 Eylül 2010 Sal

 

Prova saat 10.30’da yoga ile balad. Ses-nefes çalmas da yaptktan sonra 12.45’te sahne çalmaya baladk. 2. perde 5. ve 7. sahneleri birer kez aldktan sonra 3. sahneyi müzikleriyle çaltk. 2. perde 4. sahneyi de cadlarn oyunlarna younlaarak çaltktan sonra 14.00’te yemek molas verdik. Aradan sonra broür fotoraflarnn çekimi için kostümle oyunu batan sona oynadk ve ak üzerine konutuk. Saygn, lker ve Murat Janbi’yle son sahnedeki dövüü çaltlar. Prova saat 21.00’de sona erdi.

 

Prova Sürmenajlar

 

- Ka (takld): Oyun bu oyun. Oyun, oyun! Oyun! Valla oyun. Oyun bu oyun, valla! Allah çarpsn oyun! Oyun bu oyun. Oyun, oyun..

 

- Asistan 1: Hangi sahneyi alyoruz?

Asistan 2: ‘Size gelmek muhteem bir ey’ sahnesi.

 

- A: Macbeth neden davetimize icabet etmedi dersin?

B: Macbeth sizsiniz efendim.

A: Aman be Macduff ite!

 

Günün arks:

 

Ethem dede dedem dede

Gömlei keten dede

Kaybolmu uurumu bir bulaym

On göbek atacam dokuzu senin biri benim olsun.

Amin.

 

 

 

20 Eylül 2010 Pazartesi

 

Bugün bir deiiklik yaptk ve provay saat 10.30’da beden ve ses –nefes çalmasyla balattk. Oyunun bu aamadaki durumu ve giderilmesi gereken eksikleri üzerine konutuk. Kemal Aydoan önümüzdeki provalarda oyuncularn dikkat etmesini ve oyun üzerine younlamas gereken noktalar konutu. 14.00’teki yemek molasndan sonra 1.perde 2. ve 4. sahnelerle 2.perde 5.sahnedeki ayrntlar üzerine konutuk. Ardndan Janbi’yle oyunun sonundaki dövü sahnesini çalt oyuncular. Sonra oyunun dünyas ve o dünyann enerjisi üzerine konutuk. Son olarak Tolga Çebi’nin besteledii yeni müzikleri dinledik ve 21.30’da provay bitirdik. Cadlar saat 01.00’e kadar Tolga Çebi ve Kemal Aydoan’la çalmaya devam ettiler.

 

Prova Sürmenajlar

 

- (son hafta hazrlklar)

Ka: Aranzdaki yeni arkadalar maça hazrlayn.

Ka: Arabamn 10 tane maketini yaptrp her yere koyacam.

 

- Ka’nn 1 saatlik konumasndan sonra oyuncu tepki verdi: “Ben pop deilim!”

 

- Duncan terazi, Macbeth kesin yay!

 

- Ka: (Macbeth provalarnn sonuna yaklarken) çimde sufileme istei var.

 

 

Günün arks (reji masas musiki korosundan):

 

Bekledim de gelmedim

Hiç mi beni sevmedin

Soooyle soyle hiç mi beni sevmedin

 

 

17 Eylül 2010 Cuma

 

Provaya 10.30’da yogayla baladk. Ekip ses-nefes çalmas da yaptktan sonra 12.30’da sahne çalmaya baladk. Cadlarn Macbeth’le ilk karlatklar sahneyi yeni bir yaklamla oynadk. Bu yaklamdan hareketle cadlarn Macbeth ve Banquo’yla olan ilikilerini tekrar çaltk. Saat 14.30’daki yemek molasndan sonra oyunun tamamn hzl bir biçimde tekrar ettik. Ardndan Haluk Bilginer’in de provaya katlmasyla oyunu batan sona kostümle oynadk. Ak bittikten sonra Haluk Bilginer oynanan oyun üzerine oyuncularla konutu, eletirilerini dile getirdi. Janbi’yle dövü çalmasnn ardndan saat 21.30’da prova sona erdi.

 

Prova Sürmenajlar

 

- Macbeth (Banquo’yla zaferi kutlarken): Bari Banquo’yu öpeyim ya!

 

- Ka: u asistanlar içimizden atacak bir müsil var m doktor?!!

 

Günün arks:

 

O la la

Fa ki turuuu se raaa..

 

 

15 Eylül 2010 Perembe

 

Provaya 10.30’da beden, ses –nefes çalmasyla baladk ve 11.30’da sahne çalmasna geçtik. Kemal Aydoan oyuncularla oyunun u an ki aamas ve eksik kalan noktalar üzerine konutu, oyuncularn bu konudaki fikirlerini ald. Ardndan oyunun son sahnesini oynadk ve k denemeleri yaptk. Macbeth’in cadlarla karlat sahneyi cadlarn oyunlarn çeitleyerek çaltk. Saat 14.30’daki yemek molasndan sonra basn için toplu fotoraf çekildi. Provann ikinci ksmnda 1. perdeyi batan sona oynadk. 3. ve 7. sahnelerin ayrntlarn çaltk. Sahneler oynanrken bir yandan da k ve efekt denemesi yaptk. Saat 19.00’da Macduff, Macbeth ve Banquo, Janbi’yle klçla dövüme sahnelerini çaltlar. Saat 20.20’de prova sona erdi.

 

Prova Sürmenajlar

 

- Macbeth (ölmeden önceki son laf): Ben ettim sen etme yiidim!

 

- (cadlardan biri selam verirken yerinde duramaynca)

“Bu cadla yeni balam; heyecanl…”

 

Günün arks (cadlar için geliyor):

 

Ne böyle senle ne de sensiz yazk yaanmyor çaresiz

Ne bir arada ne de ayr olmak imkansz hiç sebepsiz

 

 

15 Eylül 2010 Çaramba

 

Provaya 10.30’da yoga ile baladk. Sonrasnda ekip ses-nefes çalmas yapt ve saat 13.00’te sahne çalmasna geçtik. Oyunun son sahnesini birkaç kez oynadk. Ardndan kapcnn tiradyla ilgili yeni oyunlar denedik. Fakat yeni hali de tatmin edici olmad için tamamen oyundan çkardk. Son sahneyi tekrar aldktan sonra 14.00’te yemek molas verdik. Provann ikinci yarsnda oyunu batan sona oynadk. Cadlarn Macbeth’le karlamadan önceki oyunlarn çeitlendirerek çaltk. Ak srasnda oyunun klaryla ilgili çalma yaptk. Son olarak oyunun finalini çaltk. Janbi’yle yaplan dövü çalmasndan sonra saat 20.00’de prova sona erdi.

 

Prova Sürmenajlar

 

- (oyunun diliyle oyunculara seslenir.)

Ka: Suyunuzu kurutacam sizin. Kalacaksnz saman gibi. Ne gece ne gündüz uyuyabileceksiniz imdi. Hahahaaaa..!

 

- Macbeth (cadlar kaybolmaynca): Aniden kaybolma istedim ben burda !

 

- Macbeth (katillerden biri marke olunca) : Dediklerim hakknda düündünüz mü? Geçmite sizin terfi… Sen yeni misin?!!

 

Günün arks: (Kapc için geliyor):

Güle güle sana

Yolun açk olsun

Güle güle sana

Seni tanrm korusun

 

 

14 Eylül 2010 Sal

 

Saat 10.30’da beden ve ses – nefes çalmasyla baladk. 11.30’da sahne çalmasna geçtik. Cadlarn dekorlarn tekrar eski haline getirdik. Bununla birlikte dekorsuz yaptmz oyunlar kullanmaya karar verdik. 2. perde 1. 2. 3. ve 5. sahnelerin ayrntlarn çaltk ve 14.10’da yemek molas verdik. Provann ikinci yarsna oyun müziiyle yürüyü çalarak baladk. Ardndan 2. perde 5. sahneyi müzikle oynadk. Oyunun son sahnesinin ayrntlarn da çaltktan sonra 1. ve 2. perdeyi batan sona oynadk. Saat 19.30’da Janbi, Macbeth ve Banquo’yla dövü çalmas yapt ve 20.30’da provay bitirdik.

 

Prova Sürmenajlar

 

- (Esra rüyasnda Bar’ opera snavlarna girerken görmü.)

Ka: Oyunculuk konusunda ikna edemiyorsun kimseyi. Arkadalarn sana rüyalarnda meslek aryor.

 

- A: Burada düermi gibi yapaym m?

B: Perdeyi yrtmazsan olur, metresi 100 euro.

A: Macduff yapma, metresi 100 euro’ymu.

 

- Bu tabloda unu görmeliyiz..! 1960’larda tiyatro yapyormu gibi konutum.

 

Günün arks:

 

Baa gel bostana gel vay vay vay.

 

 

13 Eylül 2010 Pazartesi

 

Saat 10.30’da yoga ile provaya baladk. Ardndan ekip ses-nefes çalmas yapt ve 13.00’te sahne çalmasna geçtik. Kemal Aydoan provann gidiat hakknda oyuncularla konutuktan sonra Tolga Çebi’nin oyun için yapt müziklerin bir bölümünü dinledik. Haftasonu çaltmz sahneleri ekibe gösterdik. Oyunun son sahnesini de birkaç kez oynadktan sonra 14.15’te yemek molas verdik. Provann ikinci ksmna yine son sahneyle baladk. Ardndan 2. perde 1. 3. ve 5. sahnelerin ayrntlarn çaltk. Cadlarn kulland dekor parçalarn kaldrp yeni bir mekanda yeni oyunlar denedik, 1. perdeyi baz ayrntlar da çalarak sonuna kadar oynadk Tolga Çebi ve Kemal Aydoan yaplacak yeni müzikler üzerine konutu. Provann sonunda “7” (ekspir müzikali)’nin perküsyoncusu Kerem geldi ve cadlarla ritm çalmas yapt. Saat 21.30’da provay bitirdik.

 

Prova Sürmenajlar

 

- A: Sen de ho geldin soylu Ross

B: Ross deil abi Banquo! Perde kapanr m acaba burada

Ka: Emrah ver müzii yürümeye balasnlar.

 

Günün arks

(Katiller için geliyor):

 

Çekmediim dertler çile kalmad

Feryatsz gündüzüm gecem olmad

Alamadk sokak köe kalmad

Dertliyim kralm dertliyim dertli

 

 

12 Eylül 2010 Pazar

 

Bugünkü prova sadece Esra’yla yapld. Çalmaya 14.00’te baladk. Önce mektup sahnesinde Lady Macbeth’in iç aksiyonlar üzerine konuup denemeler yaptk. Yeni oyunlar bulup ayrntlar çaltk. Sonrasnda Lady Macbeth’in delirme sahnesini de yeni oyunlarla ve ayrntlaryla çaltk. Ardndan cadlar provaya katld ve dün çaltklar sahneleri tekrar ettiler. Lady Macbeth’in sahnelerini de bir kez daha oynadktan sonra saat 22.30’da provay bitirdik.

 

Prova Sürmenajlar

 

- “O kadar zayfladn ki klcn arkasnda görünmüyorsun.”

Lady Macbeth’i zafiyetten ölürken görmüler.

 

- A: Yapmaaa!

B: Yapn yapn! Lekelere düman Lady’e dost. ktidarnzn deterjan.

 

- Ka: Yorgun oyuncu; en sevdiim ey.

 

Günün arks:

 

Yorulduk mu güvercin

Bi yerlere konalm m??!!

 

 

11 Eylül 2010 Cumartesi

 

Bugünkü prova sadece cadlarla yapld. Çalmaya 14.00’te baladk. Önce cadlarn oyun içindeki duruu ve niyetleri üzerine, ardndan formlar üzerine ayrntl bir çalma yaptk. Daha sonra Haluk Bilginer’in de provaya katlmasyla cadlarn ilk sahnesini çaltk. 19.00’da yemek molas verdik. Provaya Macbeth’in cadlara geldii sahneden devam ettik. Bütün sahneleri bir kez daha tekrar ettikten sonra 22.05’te provay bitirdik.

 

Prova Sürmenajlar

 

- Ka: (Haluk Bilginer’in provaya katlmas üzerine) Üçünüzün yapt provaya Merkez Komite gelmi. Yaz bunlar “Merkez Komite geldi” diye. Kskansnlar!

 

- HB: imdi bu cac…. Cac da kim?

Ka: Bu caclardan bi cack olmaz!

 

- Ka: Acktnz m?

Oyuncu: Yani…istersen devam ederiz de…yeriz de…yani…fark etmez…

Oyuncu: Gerçei, yalnzca gerçei söyleyeceime yemin ediyorum. Acktm!

 

- Biz ne kötü oyuncular gördük; sahnede çok elenen…

 

Günün arks (Ka’dan geliyor) :

 

Ben bi Solgar içeyim de

Ekinezya ekeyim de

Yoldurmadm ellere…

 

 

10 Eylül 2010 Cuma

 

Prova 10.30’da yogayla balad. Ardndan ekip ses –nefes çalmas yaptktan sonra 12.45’te sahne çalmasna baladk. Macbeth’in cadlara geldii sahneyi birkaç kez aldktan sonra oyunun son sahnesine geçtik. Macbeth’in bu sahnedeki duygu durumunu, yönelimlerini ve nedenlerini aratrp çözümlemeler yaptk. 14.20’deki yemek molasndan sonra son sahneyi ezber için birkaç kez tekrar aldk. Ardndan kapc tiradnn ayrntlarn çaltk. Saat 17.00’de oyunu batan sona kostümlü olarak oynadk. 19.20’den sonra ekip Janbi’yle klç dövüü çalt. Saat 20.30’da provay bitirdik.

 

Prova Sürmenajlar

 

- (ekip yogada fazla derin geveyince)

“Uyann! Uyann! Alarm çanlarn çaln! Yoga aheserini yaratt bu sabah!”

 

- (oyuncu son sahneyi birkaç kez aldktan sonra) Birinci oyunu çkarrm, iki de olur. Üçüncüde hastaneye beklerim.

 

Günün arks:

 

Kaprislisin kaprislisin

Kaprislisin sevgilim

Kapris kapris nedir senden çektiim

Kapris kapris ah kaprisli sevgilim..

 

 

9 Eylül 2010 Perembe

 

Bugün bayram. Provaya balamadan önce öpüüldü, kucaklald, tatllar yendi, Kemal Aydoan’n elini öpenler harçln ald, öpmeyenler bakakald. Prova 13.00’te beden, ses –nefes çalmasyla balad. Ardndan sahne çalmasna geçtik. Macbeth –cadlar sahnesini ezber için birkaç kez aldk. 1. perde 4. sahnedeki bir bölümün oyununu deitirdik ve bunun üzerine çaltk. Malcolm –Macduff sahnesinin ayrntlarn çaltktan sonra 17.20’de yemek molas verdik. Aradan sonra ayn sahneleri tekrar ettik. Son olarak Janbi’yle klç dövüü çalp, saat 20.00’de provay bitirdik.

 

Prova Sürmenajlar

 

- (Her gün yeni bir oyun çkar.) Yaz! Yeni oyun “Zenginlik tutkusu; Büyük llet!”

 

Günün arks:

 

Bugün bayram erken kalkn çocuklar

Giyelim en güzel giysileri

Elimizde taze kr çiçekleri üzmeyelim bugün annemizi..

 

 

8 Eylül 2010 Çaramba

 

Prova 10.30’da yoga ile balad. Arkasndan oyuncular ses – nefes çalmas yaptlar. Saat 13.00’te sahne çalmasna geçtik. 2. perde 1, 2 ve 3. sahneleri oynadk; Macbeth’in Banquo’nun hayaletiyle karlatnda gösterdii tavr üzerine çaltk. Ardndan Macbeth’in cadlara geldii sahnede cadlarla Macbeth arasndaki ilikiyi, cadlarn buradaki tavrlarn çaltk. Saat 14.30’daki yemek molasndan sonra ayn sahneyi birkaç kez daha oynadk. 2. perde 5 ve 6. sahneleri de tekrar edip kapcnn tiradn çaltk. Ardndan, önce 1. perdeyi sonuna kadar sonra 2. perdeyi son sahnesine kadar oynayp sahne çalmasn bitirdik. Janbi oyuncularla klç koreografisi çaltktan sonra 20.30’da prova sona erdi.(Bu arada dün atlan sahneler youn istek üzerine geri alnd.)

 

Prova Sürmenajlar

 

- (Ka cadlarla uramaya karar verir.) Hadi bakalm bugün sizin gününüz. Çaramba cadlar bayram.

 

- (Kendine Müslüman cad) “Kendin konuurken duruyorsun da niye Macbeth konuurken çalyorsun o davulu!

 

- Oyun atölyesi’nin yeni oyunu; “Bizim Evde Felaket!”

 

Günün arks:

 

Be Lady Macbeth;

nsan bir ey söyler..

 

Sevmek dedin sevmedik mi?

Aka boyun emedik mi?

Bütün kötü huylar, hatta güzel dostlar

Senin için terk etmedik mi?

 

 

7 Eylül 2010 Sal

 

Prova 10.30’da beden, ses –nefes çalmasyla balad. Ardndan ekip oyunlar oynad. Sahne çalmasna geçmeden önce Kemal Aydoan genel olarak provann gidiat üzerine ve oyuncularn younlamalar gereken konular hakknda konutu. Arkasndan Malcolm – Macduff sahnesinin ayrntlar, karakterlerin yönelimleri üzerine temrinle çaltk. Saat 14.30’daki yemek molasndan sonra Kemal Aydoan baz sahnelerin atldn açklad. Bu konu ile ilgili olarak konutuk. Sonra 1. perde 2. sahnenin ayrntlarn çaltk, bu sahne ile oyunun genel olarak politik durumunu konutuk. Baz sahneler ve anlar üzerine oyuncular çeitli temrinler yaptlar. Saat 19.00’da Janbi geldi ve oyunculara klç koreografisi çalt. Prova 19.40’ta bitti.

 

Prova Sürmenajlar

 

- (Ka yeni alnan kararlar açklar)

u sahneyi attk! Bu sahneyi attk! O sahneyi attk!

 

- u önümde gördüüm hançer mi! Yok, yok deilmi.

 

- (Berke pasta hayal eden katil temrinine girmeye çalr.)

Ka: Berke yok! Berke, sen ne katil olacaksn, olsan olsan pasta olursun.

 

Günün arks

 

Ah nerede vah nerede

Nerde braktm hançeri acaba

Bir bulabilsem ah nerede

 

Ne olurdu yerinde durayd

Daha dün hançer uradayd …

 

 

6 Eylül 2010 Pazartesi

 

Prova 10.30’da yogayla balad. Yogadan sonra oyuncular ses-nefes çalmas yaptlar ve 13.00’te sahne çalmaya baladk. 2. perde 1. sahne ve 3. sahneyi daha önce çaltklarmza birkaç detay ekleyip oynadk. Banquo’nun öldürüldüü sahnenin hareket trafiini çaltk. 2. perde 5. sahneyi yeni eklemelerle oynadk. 14.40’taki yemek molasnda, yemek yeme dnda oyuncular kostüm provas yaptlar. Provann ikinci yarsnda, sabah çaltmz bölümleri tekrar ettikten sonra 1. perdeyi batan sona ak aldk. Ardndan 2. perdeyi yine 1. sahneden 6. sahneye kadar tekrar ettik. Saat 19.00’da Janbi provaya katld ve erkek oyuncularla klç koreografisi çalt. Saat 20.00’de provay bitirdik.

 

Prova Sürmenajlar

 

- Macbeth (kral olduktan sonraki deiime kendi de arr.): Ellerim öyle falan olmaya balad. Yumuak bir Macbeth mi oluyorum acaba?

 

- (oyunun enerjisiyle ezberler iyice karr.)

‘Ayrca benim yaplacak ilerim var kafas kark bir ekilde’

 

Günün arks

 

Saçlarn tarumar, gözlerinde nem

Atee benzerdin küle dönmüsün

Hayal mi gerçek mi gördüüm bilmem

Elden ele dolaan güle dönmüsün

 

 

3 Eylül 2010 Cuma

 

Prova 10.30’da yoga ile balad. Ardndan oyuncular ses –nefes çalmas yaptlar. 12.30’da sahne çalmasna baladk. 2. perde 1. sahneyi ayrntlaryla çaltk. 14.30’da yemek molas verdiimiz srada dekora yeni parçalar monte edildi. Aradan sonra bu parçalarla denemeler yaptk ve üzerinde yaplacak deiikliklere karar verdik. Arkasndan sabah çaltmz sahneyi tekrar edip 2. perde 3. sahneye baladk. Macbeth ve Lady Macbeth’in yönelimleri üzerine çaltk. Son olarak daha önce tespit ettiimiz eksikleri tamamlamak için 1.perde 4.sahneyi çaltktan sonra 1.perdeyi batan sona oynadk. 19.20’de prova bitti.

 

Prova Sürmenajlar

 

- Macbeth: Danko’dan korkuyorum. Danko kim! Neyse cadlar düzeltir: ‘iiiyo Baaanquo’

 

Günün arks

 

Banquo için geliyor:

 

Sakn çkma patika yollara

Ovalara krlara

Macbeth’in karsna

 

 

2 Eylül 2010 Perembe

 

Provaya saat 10.30’da beden, ses-nefes çalmas yaparak baladk. Ardndan sahne çalmasna geçtik. 1. perde 7., 8., 9. sahneleri birer kez oynadktan sonra 9. sahnedeki olaylarn çözümlemesini yapp ayrntlar çaltk. 2. perde 5. sahneyi de bir kez alp 14.00’te yemek molas verdik. Provann ikinci yarsna oyun oynayarak baladk. 1. perde 10. sahneyi oynadktan sonra 2. perde 1. sahneyi, Macbeth ve Banquo’nun ilikilerindeki deiimleri ve bu deiimi birbirlerine nasl yansttklarn çözümleyerek çaltk. Sahnenin devamnda Macbeth’in katillere yaklam konusunda çözümlemeler yaptk. Son olarak 1. perdeyi batan sona oynayp, bütün içerisindeki eksikleri tespit ettik, üzerine konutuk. Saat 19.00’da provay bitirdik.

 

Prova Sürmenajlar

 

- (lker tac takp oyuncular gülmekten oynayamaynca)

‘Abi bunlar kullanalm da alalm oyuna kadar.’

‘Ya bir insan bunu niye takar ki!’

 

Günün arks

 

Bak yine yaklayor frtna.

Bak yine yükseliyor dalgalar.

 

 

1 Eylül 2010 Çaramba

 

Prova 10.30’da yoga ile balad. Ardndan ses-nefes çalmas yapp 12.30’da çalmaya baladk. Oyuncular 7. sahneden 10. sahneye kadar olan bölümü oynadlar. Berke’nin 8. sahne bandaki oyununun ayrntlarn çaltk. Kapcnn tiradn da farkl oyunlarla ald oyuncular. Saat 14.30’da yemek molas verdik. Aradan sonra 10. sahneyi birkaç kez oynayp, bugünkü sahneleri tekrar ettik. Son olarak 1. perdeyi batan sona oynad ekip ve ak üzerine konutuk; provann gidiat iyi, her ey planladmz gibi ilerliyor. Saat 19.00’da prova sona erdi.

 

Prova Sürmenajlar

 

- (Lady Macbeth baylr, herkes onu tutmaya koar.)

‘Lady’im sakin olun! Hay maallah!

 

Günün arks

 

‘Ya gözlerim bütün duyularmla oynuyor ya da gözlerim hepsine bedel’ Macbeth için geliyor:

Tatl gülü, pek yarar

Gözleri ömre bedeeel

Ah ne güzel ne güzel seni sevmek

Ah ne güzel ne güzel

 

 

31 Austos 2010 Sal

 

Provaya saat 10.30’da beden, ses –nefes çalmasyla baladk. Ardndan ekip oyun oynad. Oyunculardan bazlar provaya katlamadklar için stajyerlerle oyun atölyesi’nde yaadklar süreç hakknda sohbet ettik. Saat 14.00’teki yemek molasndan sonra kapcnn tiradn birkaç kez aldk. Ardndan stajyerler sahneye çkp tirat oynadlar, ark söylediler, hikaye anlattlar. Bu sefer biz onlar seyrettik. Ekibin oynad oyunlardan oynadlar. Saat 16.30’da prova sona erdi.

 

Prova Sürmenajlar

 

- Cadlar: abi ‘güm güm’leri tek tek mi yapalm hep beraber mi?

Ka: Yok, hep beraber deil, o riski göze alamam.

 

- (Stajyer sahneye ark söylemeye çkar) : Bunu siz istediniz!

 

- (yönetmenin snrlar zorlanmaktadr)

Ka: Gözde bugün çarplmak istiyor, üç defa karakter dna çkt. Bugün kim yazyor seni!

 

Günün arks:

 

Nasl anlatsam nerden balasam

Kaç kiiydik o zaman kaç kii kald imdi

MACBETH MACBETH

Uykuuu biraz uykuuu

Bütün isteim buydu

Biraz ekspir biraz duygu

Bütün isteim buydu

MACBETH MACBETH

 

 

30 Austos 2010 Pazartesi

 

Provaya 10.30’da yoga ile baladk. Ekip ses-nefes çalmas da yaptktan sonra 13.00’te sahne çalmasna balad. 1. perde 7. sahnedeki Macbeth ve Lady Macbeth’in ilikileri ve yönelimlerinin ayrntlarn çaltk. 14.30’da verdiimiz yemek molas srasnda cadlarn, üzerinde oynayaca dekor parçalar kuruldu ve dekorumuz tamamlanm oldu. Cadlar yeni dekorda denemeler yaptlar. Provann ikinci yarsna oyunla baladk. Ardndan tekrar 7. sahneye bir baktktan sonra 8. ve 9. sahneleri de ayrntlaryla çaltk. Keyifli ve verimli bir prova olunca kimse zamann nasl geçtiini anlamad. Saatin 19.30 olduuna inanamadk ve 9 saatin sonunda artk brakmamz gerektiine karar verip provay bitirdik.

 

Prova Sürmenajlar

 

- Denemeler: kör olsan Macbeth olamazdn.

(örn) Macbeth: Cadlar m? Nerde?

 

- Ka: Nereye baksan orada görüyorsun hançerleri.

Oyuncu: Çok zor be babiko. Ben bi yere sabitleneyim. C3 teki seyirciye mesela.

 

 

26 Austos 2010 Perembe

Prova saat 10.30’da beden, ses –nefes çalmasyla balad. Ardndan ekip oyunlar oynad. “Gülmeden oynama” oyununda son 3’e kalan lker öyle bir ey yapt ki (?) dier oyuncular tek seferde eledi. 12.30’da sahne çalmaya baladk. Macbeth ve Banquo’nun cadlarla karlama sahnesini daha önce çaltmzdan biraz daha farkl oynadk. lk önce zorlansak da tekrarladkça bu yeni yaklama ikna olduk ve önceki halinden daha çok sevdik. 14.20’de ki yemek molasndan sonra provann ikinci yarsna yine oyunla baladk. Sabahki sahneyi tekrar çaltk. Bu arada ekibe klç kullanmay öretecek olan Janbi Ceylan geldi. Bir süre klçlarmzla denemeler yapt. Ardndan mektup sahnesini çaltk. Lady Macbeth’in ve Macbeth’in bu sahnede ne hissettiklerini, ilikilerini ve yönelimlerini konutuk. Aralarndaki ilikiyi eklediimiz oyunlarla daha da belirgin hale getirdik. Oyuncularn, üzerine bir gece rüyaya yatmalarn gerektiren deiikliklerden sonra iki sahneyi tekrar oynadk ve “saymaca” oynayp 19.30’da provay bitirdik.

 

Prova Sürmenajlar

 

- Bu kadar da hrsl olunmaz ki kardeim! Bir kez daha oynayalm, merak ediyorum lker bu sefer ne yapacak.

 

- Ka: Burada birbirlerine sarlabilirler.

Oyuncu: O zaman bi öpüek mi ya? Azdan!

 

- (Lady Macbeth, Macbeth’e yaklarken) Kaygland ya, ordan sor, üzerine gitme. Ürkütme bldrcn!

 

- (Macbeth isyan eder) Ne cad karym ya! Normal artlarda ben masumum yoksa.

 

- Güzel oldu bu sahne. Hemen arkasndan krala balanyoruz. Alo! Biri kral olmak istiyor ama nasl yapacan bilemiyor.

 

Günün arks:

 

Cadlaaaar cadlaaaar

imdi gözümde canlandlar

Cadlaaaar cadlaaaar

Beni bu akam alattlar.

 

 

 

25 Austos 2010 Çaramba

 

Prova 10.30’da Yoga ile balad. Ardndan ekip ses-nefes çalmas yapt ve oyunlar oynad. Kemal Aydoan’n Mimesis’in portali için yazd ‘Kültür Bakanl’nn Özel Tiyatrolara Verdii Maddi Destek’ hakkndaki yazy okuduk. Ödenekli tiyatrolarla özel tiyatrolarn olanaklarn ve dolaysyla farklarn konutuk. 14.30’daki yemek molasndan sonra provaya tekrar oyun oynayarak baladk. Oyundan sonra sahneye bir pasta geldi ve Ender Yiit’in doumgününü kutladk. 1. perde 1. sahneden 6. sahneye kadar olan bölümü ile 10. sahneyi çaltk. 5. sahnede Lady Macbeth’in oyununu yeni denemelerle çaltk. Saymaca oynadktan sonra ‘Macbeth’ için 1962 ylnda yazlm bir yazy okuduk. O zaman metne nasl yaklatklarn konutuk. Oyuncular eksik olduu için büyük bir ksm sohbetle geçen provay saat 19.00’da bitirdik.

 

Prova Sürmenajlar

 

- (Lady Macbeth provas üzerine) Nefesini duymazsak iyi olur. çten sesli nefes olsun.

 

- (Oyuncu oynarken Lady Macbeth’e üzülür.) Hazr piman olmuken delirme sahnesini alaym m?

 

- Karanln örtüsünü yarp… Karanln örtüsünü açp… Hah! Karanln örtüsünü KALDIRIP!

 

- ekspireyde gözüüüm yook…

 

24 Austos 2010 Sal

 

Prova 10.30’da beden, ses –nefes çalmasyla balad. Isnmadan sonra ekip oyunlar oynad. 12.30’da sahne çalmasna baladk. 1. perde, 2. ve 4. sahneyi ezber için birkaç defa oynayp baz ayrntlar çaltk. Ardndan Esra mektup sahnesini, farkl temrinlerle oynad. 14.15’te yemek molas verdik. Provann ikinci yarsna broürdeki Macbeth sözlüü için yaplacaklar konuarak baladk. 1. perde, 2. , 4. , 5. ve 6. sahnelerini oynadlar. Sonrasnda 3. sahnenin bandaki cadlar bölümünü çaltk. Son olarak 2. perde 5. sahneyi ayrntl ekilde çaltk. Macduff’un ailesinin ölüm haberini alma an üzerine tüm ekip çeitli doaçlamalar yapt. Provann sonunda Tolga Çebi’nin cadlar için yapt taslak müzii dinledik. Kemal Aydoan cadlara “Bu ritmi bu ekilde söylemeyi belleyin” dedi ve 21.00’de prova sona erdi.

 

Prova Sürmenajlar

 

- (Oyuncunun “çok sevinmek” adl performans üzerine)

Ka: Seyirci görsün diye öyle her an büyütülmez.

 

- Cinlerle telepatik ilikiye geçmek istiyorsun. Eveeet… uyarc çak!

 

- (oyuncu bir türlü ezber yapamaz)

“Macduff bu senin…öfken….senin hakiki….sen anladn oralar. Gazamz mübarek olsun.

 

- Ross skoçya’da, Ross ngiltere’de, Ross her yerde.

 

- atonuzu bastlar. Karnzn etlerini cimcirdiler. Hepsini kestiler; koyunlar, aaçlar, çemenin suyunu bile.

 

23 Austos 2010 Pazartesi

 

10.30’da yogayla provaya baladk. Ardndan oyuncular ses-nefes çalmas yapp, oyun oynadlar. Saat 13.00’te sahne çalmasna geçtik. 1. perde 2. sahnedeki ayrntlar, duygular üzerine çaltk. Arkasndan bir hikayenin farkl biçimde ifade edilebilecei üzerine yazlm ‘Biçem Altrmalar’ adl kitaptan oyuncular birer bölüm okudu. 14.00’te yemek molas verdik. Provann ikinci yarsnda Macbeth ve Banquo’nun yönelileri ile cadlarn sözlerindeki niyetler üzerine çaltk. 1. 2. ve 3. sahneleri ard ardna oynadktan sonra saymaca oynayp saat 19.00’da provay bitirdik.

 

Prova Sürmenajlar

 

- Oyuncu (bir türlü lafa giremez): Konuamyorum!

Ka: Biz konuan oyuncu seviyoruz. Bir cümle deyip geçmeyin, altnda binlerce kefensiz yatar.

 

- A: Aslnda bu cümlede oyunun sonunu anlatm Shakespeare

B: Bandan bütün oyunu söylemi, Shakespeare insan bir merakta brak la!

 

22 Austos 2010 Pazar

 

Bugünkü provay sadece Esra’yla yaptk. Çalmaya saat 14.00’te mektup sahnesiyle baladk. Esra önce Kemal Aydoan’n verdii farkl yönelimlerle doaçlamalar yapt. Ardndan Lady Macbeth’le Macbeth’in ilikileri, Lady Macbeth’in davranlarnn nedenleri, erkek egemen dünyann onun üzerindeki etkileri üzerine konutuk ve Esra sahneyi bunlardan yola çkarak oynad. Arkasndan Lady Macbeth’in delirme sahnesini çaltk. Söyledii cümlelerin ifade biçimlerini aratrdk. 18.45’te provay bitirdik.

 

Prova Sürmenajlar

 

- (eylemi nedenlendirme çabalar) Önce Macbeth’i süt içerken gör, ondan sonra “ama sen helal süt emmisin.” de.

 

- (oyuncu kendini inandrmtr.) Pardon Kemal Abi, Glamis Beyi’nin yerindesin u an.

 

21 Austos 2010 Cumartesi

 

Prova 14.00’te balad. Bugünki çalma sadece cadlarlayd. Önce politik cinayetler üzerine ve cadlarn bu olaylarn neresinde olabilecei üzerine konutuk. Sonra cadlarn oyundaki olaylara ve Macbeth’e nasl yaklatklar ve bunu neden yaptklar, bu dünyada neyi temsil ettikleri üzerine konutuktan sonra bunlardan yola çkarak doaçlamalar yaptk. Cadlarn davran biçimlerini çözmemize yardmc olacan düündüümüz müzikler dinledik. Hiç ara vermeden yaplan uzun doaçlamalarn sonunda, Kemal Aydoan’n dayanamayp isyan etmesiyle 20.30’da provay bitirdik.

 

Prova Sürmenajlar

 

- (oyuncular tüm aksesuarlarnn ellerinden alnmas üzerine)

Ka: Yaasn Yoksun Tiyatro!!

 

- (uzun süren doaçlamalardan sonra)

Ka: Altnz deil mi pamuk helva gibi konumaya. Var msnz, yok musunuz belli deil.

 

- Ayinin sesi adl radyomuza ho geldiniz. Faistiniz konuuyor.

 

20 Austos 2010 Cuma

 

Prova saat 10.30’da yoga ile balad. Yogadan sonra ekip ses –nefes çalmas yapp ardndan “Katil kim” oyununu oynad. 13.00’te sahne çalmasna baladk. Yemek sahnesini, Macbeth’in cadlarla ikinci kez bulutuu sahneyi ve Lady Macbeth’in delirdii sahneyi ayakta okuyarak çaltk. Cümlelerin anlamlar ve genel yönelimler üzerine çözümlemeler yaptk. 14.00’teki yemek molasndan sonra prova yine “katil kim” oyunuyla balad. Ardndan metnin son sahnesi üzerine çaltk. Böylece oyunun tamam kabaca çallm oldu. Provann sonunda sandalye kapmaca ve saymaca oynadk. Berke sandalye kapmaca oyununda hem en çok elenen, hem de iki oyunu da kazanan oldu. Prova 18.30’da sona erdi.

 

Prova Sürmenajlar

 

- (Kate pürdikkat sahneyi izlerken, lker’in bir anda yükselen oyunuyla uçarak kaçar.)

Kate: Macbeth’mi la bu! Kaç kaç kaç!

 

- (Yönetmenden seri çözümlemeler)

Oyuncu: Dövü mü var bu sahnede?

Ka: Evet.

Oyuncu: Hmm! O adam çok uzun ama. Ben imdi karsnda…

Ka: kiye keseriz.

Oyuncu: Ha! Dövüürüm o zaman.

 

19 Austos 2010 Perembe

 

10.30’da yogayla provaya baladk. Ardndan Gözde’yle ses-nefes çalmas yaptk. Birkaç oyun oynadktan sonra 13.20’de sahne çalmasna baladk. Kemal Aydoan oyuncularla provann gidiat konusunda konutu ve Banquo’nun ölmeden önceki son sahnesi ile Macbeth-katiller sahnesini çaltk. Sahnedeki ilikiler ve durumlar üzerine çözümlemeler yaptk. 14.15’teki yemek molasndan sonra prova tekrar oyunla balad. Muharrem dün oyunda kazand kitabn ald: ‘Yalanc Yakop’(!). Provann ikinci yarsnda, yemek sahnesi ile Macbeth’in cadlara ikinci gidiini çaltk. Bugün çallan yerleri batan sona aldktan sonra ekip provann yorgunluunu ‘Gördün mü?’ arksyla göbek atarak att(!). Dalmadan önce kitap ödüllü bir oyun daha oynad ekip. Kazanan Bar oldu. 18.30’da prova sona erdi.

 

Prova Sürmenajlar

 

- (Oyuncunun katil tiplemesi üzerine)

Küçükken menenjit geçirmi bu abi!

 

- Macbeth: Öyleyse varsn yaasn Macduff. Zaten herifin boyu da uzun! Nasl öldüreyim? O kadar da uzun boylu deil!

 

18 Austos 2010 Çaramba

 

Provaya 10.30’da yoga ile baladk. Yogadan sonra oyuncular ses-nefes çalmas yaptlar. Ardndan oyunlar oynadlar ve 13.00’te sahne çalmasna baladlar. lker, Macbeth’in cümlelerinden birinin yeterli ifadeye sahip olmadn düününce tüm ekip de bunun üzerine uzun uzun düündü, tand ve yeni bir cümle buldu. 14.20’de verilen yemek molasndan sonra Haluk Bilginer de provaya katld. Provaya tekrar oyun oynayarak baladk. Muharrem’in kazanmak için elinden geleni ardna koymamas ve sonunda oyunu zaten batan beri yanl oynadnn ve hile yaptnn anlalmas üzerine oyuncular Muharrem’e tepkilerini cimdal çekerek gösterdiler. Ardndan bir önceki gün çallan bölümleri tekrar çaltlar. Devamnda Macbeth’in yemek sahnesinin sonuna kadar olan bölümleri okuyarak anlamaya çaltk. Provann sonunda sayl tuz-buz oyununu oynadk. Kemal Aydoan’n kazanana kitap hediye edeceini söylemesiyle oyun kzt. Kitaplar alan lker ve Muharrem oldu. Prova 18.30’da sona erdi.

 

Prova Sürmenajlar

 

- Bir oyuncunun cümle önerisi üzerine:

Ka: Oldu! Sen onu öyle söyle seyirci de anlasn. Ne oldu Shakespeare mi kaçt içine.

- Hiç oturmuyorum ya ben bu oyunda, bak imdi fark ettim. Belim aryo benim!

(Bir sonraki sahnede oyuncu bir kez daha ansn dener.)

Bu yemek sahnesinde de oturma olmuyor deil mi?

 

17 Austos 2010 Sal

 

Prova saat 10.30’da yogayla balad. Ardndan ekip ses-nefes çalmas yaptktan sonra oyunlar oynad. 13.30’da sahne çalmasna baladk. Kraln, Macbeth’e gelii ve cinayet sahnesinin sonrasna kadar olan bölümleri okuyarak anlamaya çaltk. 14.30’daki yemek molasndan sonra ayn bölümler tekrar çalld. Ardndan, bugün çallan bölümleri batan sona prova ettiler. 18.30’da Malcolm- Macduff ve Ross’u oynayanlar dndakiler provadan ayrldrlar. Malcolm, Macduff ve Ross'un olduu sahneyi çözümlemeler yaparak çaltk. Macduff’n ailesinin ölüm haberini alma an üzerine temrinler yaptk. Saat 20.00’de provay bitirdik.

 

Prova Sürmenajlar

 

- (Lady’nin sözleri üzerine)

Macbeth: Anam! Ben kiminle evliyim ya! Ruh hastas!

- Leydim, lordum, noolcem!

- Macduff: Asil babanz öldürüldü.

Malcolm: Ne? Asil mi! Ha babaaam!

- Sen niye dinlemiyorsun öteki karde? O senin de baban!

- Doutan prenslik var sende. Diyarbakr prensi Bar. Karpuzluktan prenslie giden yol. 

 

16 Austos 2010 Pazartesi

 

Provaya balamadan önce, Kemal Aydoan, oyunculardan oyunla ilgili olduunu düündükleri haberleri gazetelerden bulmalarn istedi. Ekip provaya 10.30’da Gizem’le hareket çalmas yaparak balad. Ardndan Gözde’yle ses-nefes çalmas yaptlar. Isnmadan sonra oyunlar oynadlar. Dekoru kurduk ve sahne çalmasna baladk. Kemal Aydoan önce oyunculara dekoru neden böyle tercih ettiimizi ve oyunun içinde ne ifade ettiini anlatt. Dekorun ne ekillerde kullanlabilecei üzerine oyuncularla denemeler yapt. Ardndan mektup sahnesini çaltk. Macbeth ve Lady Macbeth’in genel olarak karakterleri, oyun içerisindeki gelimeleri ve bu sahnedeki ruh halleri üzerine uzun bir konuma yaptk. Oyuncular konuulanlardan yola çkarak oynadlar sahneyi. Arkasndan Cadlarn Macbeth’le karlatklar sahneyi çaltk. Cadlar Kemal Aydoan’la yaptklar çalmalar ekibe gösterdi. 17.00’de baladmz yogadan sonra provay bitirdik. Oyuncular provadan çkmadan önce bulduklar haberleri keserek portalin üzerine yaptrdlar.

 

Prova Sürmenajlar

 

- Oyuncularn kafas kark, sürmenajlar içe verik!

 

13 Austos 2010 Cuma

 

10.30’da ekip, Muharrem’in yardmyla bedenlerini starak provaya balad. Ardndan Gözde’yle ses-nefes çalmas yaptlar. Isnma çalmalarndan sonra ekip oyunlar oynad. Saat 12.30’da sahne çalmasna baladk. Oyuncularn sava atmosferini daha iyi hissedebilmeleri için sahneleri müzik eliinde çaltlar. Cadlar, Macbeth’le ilk karlatklar sahneyi farkl doaçlamalar yaparak oynadlar. Sahnenin devamnda Macbeth ve Banquo’nun yönelimleri üzerine çaltlar. 14.20’de yemek molas verdik. Moladan sonra Lady Macbeth’in mektup sahnesine kadar olan bölümleri çaltk. Kral’n beylere kar tutumu ve yaklam üzerine çözümlemeler yaptk. Mektup sahnesini çaltk. Saat 17.00’deki yogo çalmasndan sonra prova sona erdi.

 

Prova Sürmenajlar

 

- Cadlarn performans gelmi. Çkn abi merdivenin üstüne, oradan oynayn. (Oyuncunun performans açl doyurulur.)

 

12 Austos 2010 Perembe

 

Provaya 10.30’da yoga ile baladk. Yogadan sonra oyuncular Gizem’le beden ve hareket çalmas yaptlar. Kostümler için oyuncularn ölçüleri alnd. Saat 14.00’te yemek molas verdik. Provann ikinci yarsnda lker’in de katlmasyla Macbeth’in olduu sahneleri çaltk. Kemal Aydoan Macbeth –Banquo ve Macbeth –Lady Macbeth’in ilk sahnelerindeki ilikiler üzerine çözümlemeler yapt. Provann sonunda saymaca ve ebelemece oyunlar oynadk. Müzikal ekibinin saymacada 60’a kadar çktn duyan ekip kendini toparlad ve bugün 39’a kadar geldi. 18.15’te provay bitirdik. Oyuncular birbirini selamlayarak sahneden ayrld.

 

Yogann dört dörtlüsü: rfan, Osman, Esra, Berke.

 

Prova Sürmenajlar

 

- (Oyuncunun hareketi yapmamas üzerine Ka’nn önerisi) Hareketi yaparken ciciklerden fndk topluyorsun, öyle düün.

- Orada bir rabarba yapma ihtiyac dodu galiba. Siz burada çkabilirsiniz.

- A: Biraz IQ’ su mu düük bu adamn?

B: Yani IQ’ su düük deil de…

A: Yok, yok benim IQ düük abi!

- Kral taburesini srtnda tayormu: Portatif, arkasnda da “Kral” yazyor.

 

11 Austos 2010 Çaramba

 

Prova saat 10.30’da yoga ile balad. Ardndan ebelemece ve saymaca oyunlar oynand. Ekip bugün 19’a kadar sayabildi. Oyunlardan sonra ses temrini yapld ve ardndan sahne çalmasna baladk. Oyuncular oynadklar sahnenin öncesini ve orada olu nedenlerini, rollerinden çkmadan anlatarak çaltlar. 14.00’te verilen bir saatlik yemek molasndan sonra cadlarn Macbeth’le ilk karlama sahnesi ayn ekilde çalld. Cadlar sahneyi Paul Klee’nin “Angelus Novus” adl resmini referans alarak oynadlar. Macbeth’i marke eden Sertan içindeki oynama heyecanyla, önce alet çantasn sonra da aksesuar sandn krd! Arkasndan Lady Macbeth’in mektup sahnesi üzerinden Macbeth’le Lady Macbeth’in ilikileri ve Lady Macbeth’in eylemleri hakknda konutuk. Oyuncular son olarak durum doaçlamalar yaptlar. Saat 19.30’da provay bitirdik ve oyuncular birbirlerini selamladktan sonra sahneden ayrldlar.

 

Prova Sürmenajlar

 

- Komedi gibisi var m ya, bu trajediyi kim çkardysa ben onun ta….!

- Bir iyi, bir kötü olay olsun. Mesela; kapy bir açyor, amcas annesiyle ii piiriyor, yannda da en sevdii pasta..

Bari pastann yannda yapmasaydnz!

- “Buyursunlar”a alternatif: Syrsnlar!

- fade eksik. Buna “eksiltili oyunculuk” diyoruz. Parasn az verdiimiz için bu kadar oluyor!

- Tuvaletin gelmi de götürmemiler gibi oldu.

 

10 Austos 2010 Sal

 

Prova sabah 10.30’da yoga çalmasyla balad. Yaklak bir buçuk saat süren yogann ardndan Gözde’nin önerdii isimli ebelemece oyunu oynand. Anlald ki henüz isimler ezberlenememi. Sonrasnda oynanan saymaca oyununda da ekip en fazla 10’a kadar sayabildi. Bu oyun için de provaya ihtiyacmz olduunu gördük. Oyunlardan sonra sahne çalmasna geçildi. lker bugün provaya katlamad için Macbeth’in olmad sahneler üzerine çaltk. Sahneler önce düz okundu, sonra Kemal Aydoan’n verdii doaçlamalar ve yönelimlerle okunup, durumlar ve ilikiler çözümlenmeye çalld. 14.00’te yemek molas verdik, 15.30’da oyuncular yeniden sahnedeydi. Oyunda, Macbeth ve Lady Macbeth’i cinayet için harekete geçiren nedenler hakknda ve o dönemdeki iktidar ileyii hakknda konutuk. Konumadan sonra birkaç sahne daha doaçlamalarla çalld. Saat 17.15’te prova sonra erdi.

 

Prova Sürmenajlar

 

- 45 yamdan sonra ilk defa Galiçya dedim.

Galiçya neyse?! Uydu ama.

- (Oyuncu sahnenin yarsn oynadktan sonra) Aaa! Severek oynayacaktm ben bunu. Bundan sonrasn severek oynayaym m?

- Cadlarn doaçlama giriimleri üzerine; Bir ey diyeceim, önce bir normal insan olur musunuz?

 

09 Austos 2010 Pazartesi

 

Provann ilk günü, herkeste bir heyecan. Saat 14.00’te tüm ekip sahnede toplandk. Oyunda rol alacak oyuncular: lker Aksum, Esra Kzldoan, Ender Yiit, Murat Tüzün, Muharrem Özcan, Bar Yldz, Gözde Krgz, Pnar Bekarolu, Osman Akça, Saygn Soysal, Sertan Müsellim, Berke Ya. Her yl olduu gibi provaya ampanya patlatarak baladk ve kadehleri yeni oyunumuz için kaldrdk. Haluk Bilginer ekibe neden yeni bir çeviri yapma gerei duyduumuzu anlatt. Ardndan oyun bir kez okundu. Oyun ve karakterler hakknda konutuk. Kemal Aydoan provann nasl ilerleyecei hakknda oyunculara bilgi verdi. Tantkça ve konutukça herkes biraz daha açld ve 9 Austos itibariyle “Macbeth” provas balad. Hepimize kolay gelsin…

 

Ka’dan alnt: lk okuma diye süslenmi, kulanda küpeleriyle arz- endam eden oyunculara rastlanmtr.

 

Prova Sürmenajlar

 

Henüz ilk prova. Sürmenaj yok. Ekibin iyi günleri.

 

06 Austos 2010 Cuma

 

12.00’de sahnede stajyerlerle bulutuk. Daha önceki bulumada verilen “Grotowski” okumalar üzerine, daha sonra da “Macbeth” oyunu üzerine konutuk. 14.00’te çeviri çalmas için antre cafe’de toplandk. Kalan son sayfalar ile atladmz bir iki bölümün de çevrilmesiyle metin çalmasn bitirdik. Oyunumuzun metni artk prova için hazr.

 

Not: Yaptklar çevirilerle bu iki haftalk sürecimize renk katan dier çevirmenlere teekkür ederiz.

 

Çeviri Sürmenajlar

 

- Kemal Bey’in kuplar çok iyidir. Gösü, srt çok iyi oturtur üzerinize.

- “When shall we three meet again.” Yani diyor ki: Dinde zorlama yoktur!

 

05 Austos 2010 Perembe

 

13.00’te karantina alannda toplandk. Bugün bitirmeyi umduumuz çeviri bir gün daha uzad. Hava her geçen gün daha da scak oluyor. Çeviri yazn en scak günleri için bizi seçmi.

 

Çeviri Sürmenajlar

 

- Ka: Bundan sonraki sahneyi attk abi!

HB: Nasl yani?

Ka: Baya attk!

- Çeviri çeitlemeleri:

Macbeth: Ne bu halin yourt suratl!

Ne bu halin lor peyniri suratl!

Ne bu halin süt ürünleri suratl!

Ne bu halin süta ayran suratl!

 

04 Austos 2010 Çaramba

 

12.00’de sahnede stajyerlerle bulutuk. Kemal Aydoan’n bir önceki bulumada verdii okumalar üzerine “Çevresel Tiyatro” hakknda konutuk. ki saatlik bir sohbetin ardndan çeviri yapmak için bahçedeki karantina alanmza geçtik. Bugün yaptmz çalmayla birlikte çevirinin sonuna yaklatk.

 

Çeviri Sürmenajlar

 

 

- “Kana zavall ve yalnz ülkem kana!”

(Göndermeci Oyunculuk!)

- Ross: Karnz öldürdüler! te ispat.

Macduff: Aman Tanrm, karmn cicikleri!

Ross: Silikon olduunu biliyor muydunuz?

 

03 Austos 2010 Sal

 

14.00’te buluup çeviri ve metin düzenleme çalmasna baladk. Cadlarn ayinlerinde söyledikleri sözlere Türkçe’de karlk bulmak için uzun süre düündükten sonra bunu imdilik bir kenara koyup aratrmaya karar verdik. Kemal Aydoan, çeviri srasnda, bizim oyunumuzu desteklemeyeceini düünerek baz bölümleri metinden çkard. Çevirinin yükünün hafiflemesiyle çalma daha çok oyun hakknda konuarak geçti.

 

Çeviri Sürmenajlar

 

- Tüccar Terzi, en Makas i banda!

- A: Sen ne oynuyorsun oyunda?

B: Birinci görünen.

A: Abi biz onu kukla yaptk!

 

02 Austos 2010 Pazartesi

 

 

Bugün Macbeth provalar boyunca bizimle birlikte olacak 15 stajyer aramza katld. 12.00’de sahnede bulutuk. Herkes kendini tantt, okunan kitaplar, oyun ve prova süreciyle ilgili konutuk. Kemal Aydoan stajyerlere ilk ödevlerini verdikten sonra çeviri çalmas için antre cafe’deki daimi masamza geçtik.

 

Bugün çevirilen bölümde; Macbeth’in Duncan’dan sonra Bonquo’yu öldürmesiyle kendi içinde yaad çatmann ve Fleance’n kaçmasyla eylemi tamamlayamam olmann yaratt basknn, Shakespeare’in kulland dile bozulma ve sertleme olarak yansmas, çeviride dikkat ettiimiz bir nokta oldu. Baka bir bölümde Macbeth’in azndan yaplan bir betimlemenin, elimizdeki çevirilerin hiçbirinde Türkçe karln bulmadn gördük. Bunun Türkçe’de hem ne demek istediini anlatan, hem de sanatsal ifadesinden taviz vermeyen bir karln bulmak için uzun süre bunun üzerine aratrp, düündük. Sonunda her iki anlamda da bizi memnun eden bir sonuca vardk:

 

“Kursamzda kalr diktiimiz mezar talar

Mezarlar kusacaksa kular gibi gömdüklerimizi.”

 

Ve Shakespeare çevirilerinin seçilmi bir ekiple (sosyolog, tarihçi, ngiliz dilbilimci, oyuncu ve iki garson(!)) beyin frtnas yaparak ancak hakkyla yaplabileceine kanaat getirdik.

 

Çeviri Sürmenajlar

 

- Cadlardan birinin cümleyi okuyamamas üzerine:

“Burada böyle okuyamayp, sahnede mucizeler yaratacak. Sürprizlerle dolu oyuncu! Biz buna “artmal Oyunculuk” diyoruz.”

- “Oyun Atölyesi Panayr” 2 ay sürecek. 9 Austos-30 Eylül aras. Bekleriz!

 

31 Temmuz 2010 Cumartesi

 

Çeviri ve metin düzenleme çalmas…

 

Çeviri Sürmenajlar

 

- Nazl: Ne yapyoruz faaliyette?

HB: “ There’s one did laugh in’s sleep, and one cried “Murder!” demi.

Nazl: Ben tanmam! (der ve gider)

- Asistan: Bahtiyar, insan için mi kullanlr?

Ka: Hayr, aylar için kullanlr!

- Domalbeyim! Domalbeyim! Kannzn fskiyesi kurudu, havuzunuzun motoru bozuldu!

- HB: Gözlüüm orada m benim?

Ka: Abi gözünüzdeki ne?!

 

30 Temmuz 2010 Cuma

 

13.00’te bulutuk. Mekan, antre cafe. Tüm gün çeviri ve metin düzenleme çalmas yaptk.

 

Çeviri Sürmenajlar

 

- Ka: Bunun yerine bunu karlayan bizden bir söz bulmalyz.

HB: “Hem cam kenar, hem de 25 kuru.” olur mu?

- “Seviyesiz adam” üzerine;

Ne kadar ileri görülü bir insanmsn, iki gün sonra espri yerini buldu.

- HB: “Beynini patlatrdm!” patlatmak güzel.

Ka: Provada oyuncu “P” felci geçirdi!

- Lady Macbeth der ki; Eyvah kocam! (Gündüz vodvil oynayp akam Macbeth’e geliyormu.)

 

28 Temmuz 2010 Çaramba

 

13.00’te antre cafe’de bulutuk ve tüm gün çeviri ve metin düzenleme çalmasna devam ettik. Daha önce yaplm dier çevirilerden birinin sahibinin kitabn önsözünde yazdklar bizi gerçekten artt. öyle demi sevgili çevirmeni: “Her tercümenin kendine özgü bir derinlii, kendine özgü bir tarz olacaktr. Dorusu ya bu açdan eseri dört asr önceki orijinal dilinden dinlemek ve okumak zorunda olan ngilizlerden çok daha ansl olduumuzu düünüyorum.” !!! Yeni bir çeviri yapmann ne kadar da yerinde bir karar olduuna bir kez daha emin olduk.

 

Çeviri Sürmenajlar

 

- ben böyle çevirinin dt…!

- Kral bu gece buraya geliyor Haluk Abi!

- Ara sra aramza gelirsen çeviri yapyoruz burada!

- Yüzde donmu gülücük geldi, organik. (Oyuncudan az kullanlm.)

- A: Cawdor beyi nerede?

B: Çokoprens almaya gitti.

- HB: O çeviride ne demi?

Oyuncu: Seviyesiz adam! (derin sessizlik) yok yani öyle yazmyo…ben öyle..espri olsun diye..

Ka: Oyuncunun içine espri skm!

 

 

27 Temmuz 2010 Sal

 

13.00’te antre cafe’de bulutuk. Çeviri ve metin düzenleme çalmasna devam ettik. Çalmann ardndan sahneye inip dekorla ilgili yaplacaklar hakknda konutuk.

 

Çeviri Sürmenajlar

 

- Ross: Kral, seni Cawdor Beyi olarak selamlamam emretti Macbeth.

- Macbeth: Fiyuuuuv! Cadlar doru mu söyledi yoksa!

- Macbeth: Kusura bakmayn dostlar, eskilere dalmm. (Yalanc!)

- Öyle kendi aranzda konumayp bana da söylerseniz!

(Günün sonuna doru) Patatesin kralna ne denir? Cevap: mpatator.

 

 

26 Temmuz 2010 Pazartesi

 

oyun atölyesi'nin yeni sezondaki oyunu "Macbeth" (W.Shakespeare), oyunun provalar 9 Austos’ta balayacak. Bugün Haluk Bilginer, Kemal Aydoan ve Selçuk Aydoan'la çeviri ve metin düzenleme çalmasna baladk. Mekan, antre cafe. Çalmaya oyunda cadlar oynayacak olan Pnar Bekarolu, Gözde Krgz ve Muharrem Özcan da katld. Oyunun kostüm ve dekor tasarmcs Bengi Günay dekorun geldiini ve sahneye kurulduunu söyleyince, bir an önce inip bakabilmek için daha da hzlandk. Bugün için yeterli bir çalma yapldna karar verildikten sonra hep birlikte sahneye indik. Sahnede hazr bulunan dekor herkesi keyiflendirdi. Dekor üstüne denemeler yapp, üzerine konutuk.

 

Çeviri Sürmenajlar

 

"Yaralar imdat diye baran insanlardan holanmyorum!" Bir seyirci

A: Ne demi o çeviride?

B: "Yeni bir Golgotha yaratmak."

A: Golgotha?

B: Buharl ütü, A snf, enerji tasarruflu.

Dümteka dümtek, ite geliyor Makbek. 2) Davulun sesi pek bed, belli geliyor Macbeth. 3) Aman cadlar bulsun ite oynarken!

Dekor geldi, kuruldu. O zaman onu yaatacak olan bizleriz.

Haluk Bilginer

Çeviren

Kemal Aydoan

Yöneten

 

D.T.C.F. Tiyatro Bölümü’nden 1987 ylnda mezun oldu. 1990 ylnda Tiyatro Stüdyosu’nda yapm yardmcs olarak çalmaya balad. 1994-1998 yllar arasnda ayn tiyatroda yönetici olarak çalt. 1999 ylnda tiyatro yaamna balayan oyun atölyesi’nde, kurulduu günden bu yana tiyatro yöneticilii yapmaktadr.

Oyun Atölyesi’nin Son Gülen yi Gülermi (2000), Kesmeeker (2002) adl çocuk oyunlar ile Azrail’in Gözyalar (2004), Othello (2004), Jeanne d’Arc’n Öteki Ölümü (2005),Atinal Timon (2006), Hrçn Kz (2006), Evlilikte Ufak Tefek Cinayetler (2007),Testosteron (2008) ve “7”(ekspir Müzikali) (2009) oyunlarn yönetti. 

 

Bengi Günay

Sahne Tasarm

 

Dokuz Eylül Üniversitesi Tiyatro-Sahne Tasarm Bölümü’nden 2006 ylnda mezun oldu.

Oyun Atölyesi’nin Azrail’in Gözyalar (2004) oyununun kostüm tasarmn, Othello(2004), Jeanne d’Arc’n Öteki Ölümü (2005), Atinal Timon (2006), Hrçn Kz(2006), Evlilikte Ufak Tefek Cinayetler (2007), Testosteron (2008) ve “7”(ekspir Müzikali) (2009) oyunlarnn sahne tasarmlarn yapt.

 

Tolga Çebi

Müzik

 

Hacettepe Üniversitesi Devlet Konservatuar Keman Bölümü’nden 1995 ylnda mezun oldu. Trakya Üniversitesi Devlet Konservatuar’nda 3 yl öretim görevlisi olarak, Yayl Sazlar Bölümü Ana Sanat Dal Bakanl’n yürüttü. htiyaç Molas adl müzik grubunun kurucularndandr.

Çeitli prodüksiyonlarda prodüktörlük ve müzik direktörlüü yapt. Reklam cngllar, film, dizi müzikleri ve çeitli albümlere keman kaytlar, aranjörlük yapt. Özel tiyatrolara ve kurum tiyatrolarna oyun müzikleri besteledi.

oyun atölyesi’nin Azrail’in Gözyalar (2004), Othello (2004), Atinal Timon (2006), Evlilikte Ufak Tefek Cinayetler (2007), Testosteron (2008) ve “7”(ekspir müzikali) (2009) oyunlarnn müziklerini yapt. Halen Bakrköy Belediye Tiyatrolar Müzik Direktörü’dür.

rfan Varl

Ik Tasarm

        

Mimar Sinan Üniversitesi Fotoraf Bölümü’nden 1998 ylnda mezun oldu. 1999 ylnda kurulan oyun atölyesi’nde çalmaya balad.

Oyun Atölyesi’nin Dolu Düün Bo Konu (1999) ile Ayrl (2000) oyunlarnda k teknisyeni olarak görev ald. Yine oyun atölyesi’nin Ermiler ya da Günahkarlar(2002), Azrail’in Gözyalar (2004), Othello (2004), Cimri (2004), Jeanne d’Arc’n öteki ölümü (2005), Atinal Timon (2006), Hrçn Kz (2006), Evlilikte Ufak Tefek Cinayetler (2007), Testosteron (2008) ve “7”(ekspir müzikali) (2009)oyunlarnn k tasarmn ve uygulamasn üstlendi.

 

Zeynep Alkaya 

Yönetmen Asistan

 

Anadolu Üniversitesi Devlet Konservatuar Tiyatro Bölümü’nden 2003 ylnda mezun oldu. stanbul Devlet Tiyatrosu’nun 2004-2008 yllar arasnda pekçok oyununda oynad.

Oyun Atölyesi’nin 7”(ekspir müzikali) (2009) oyununda oynad.

lker Aksum

Macbeth

 

Hacettepe Üniversitesi Devlet Konservatuar Tiyatro Bölümü’nden 1994 ylnda mezun oldu. Antalya Devlet Tiyatrosu’nda (1994-1996), stanbul Büyükehir Belediyesi ehir Tiyatrolar’nda (1997-1999) ve Levent Krca Tiyatrosu’nda (1999-2001) çalt.

Esra Kzldoan

Lady Macbeth

 

stanbul Üniversitesi Devlet Konservatuar Tiyatro Bölümü’nden 2001 ylnda mezun oldu. Bahçeehir Üniversitesi leri Oyunculuk Bölümü’nde yüksek lisansn 2006 ylnda tamamlad. 1999 ylnda “Kent Oyuncular'na katld. Nükte (1999), Çözüm (2001), Ak Çemberi(2003) oyunlarnda oynad.

Oyun Atölyesi’nin Othello (2004) ve Jeanne D’arc’n Öteki Ölümü (2006) oyunlarnda oynad.

Ender Yiit

Duncan, Kapc, Hekim

 

stanbul Üniversitesi ktisat Fakültesi ve Çukurova Üniversitesi Türk Dili ve Edebiyat Bölümleri’nde okudu. 1965 ylnda amatör olarak tiyatroyla ilgilenmeye balad. Oyunlar yönetti ve oyunlarda rol ald.

 Hem yönettii hem oynad oyunlar: Duvarlarn ÖtesiKelolan, Derya Gülü,Düün Yada DavulBu Zamanlar Bana KarKurtulu Sava DestanPir Sultan Abdal.

Oynad oyunlar: Kamp 17Özgürlüün BedeliGünete On KiiKeanl Ali DestanTenekeYaar YaamazYeniden Doarz ÖlümlerdeHastane mi Kestane mi?craatn çinden nsan ManzaralarBir Güzel Çirkin KralAcya Bal Eyledik.

Rol ald televizyon dizileri: HastaneGurbet KadnPembe Panjurlu Evaban ile irinBaka stanbul YokMerdoluArka Sokaklar.

 

Murat Tüzün

Banquo

 

D.T.F.C. Tiyatro Bölümü’nden 2000 ylnda mezun oldu. Ankara Devlet Tiyatrosu’nun Ghetto (2001) adl oyununda oynad. Öteki Tiyatro’da çeitli projelerde (2002 -2006) görev ald. Dostlar Tiyatrosu’nun Sivas ‘93 (2007-2010) oyununda oynad.

Muharrem Özcan

Cad

 

Dokuz Eylül Üniversitesi Sahne Sanatlar Bölümü Oyunculuk Anasanat Dal’ndan 2005 ylnda mezun oldu. zmir Devlet Tiyatrosu’nun Siyah Çorapllar (2002-2003), Hollanda Theatre Rast’n De Kus Van De Roos (2003-2004), Tiyatro Kedi’nin Kamelyal Kadn(2004-2005), Sadri Alk Tiyatrosu’nun Selvi Boylum Al Yazmalm (2005-2006), Tiyatro Siyah Beyaz ve Renkli’nin Ate Yüzlü (2009-2010) adl oyunlarnda oynad.

Oyun Atölyesi’nin Hrçn Kz (2006) oyununda oynad.

Bar Yldz

Malcolm

 

1996-99 yllar arasnda leri Gözetleme Kültür ve Sanat Evi Tiyatro Manga’da dramaturgi ve oyunculuk eitimi ald. Mimar Sinan Üniversitesi Devlet Konservatuar Tiyatro Bölümü’nden 2003 ylnda mezun oldu. OkulHacivat ve Karagöz Neden Öldürüldü?Made in Europa  filmlerinde ve Aliye dizisinde oynad.

Oyun Atölyesi’nin Azrail’in Gözyalar (2004), Othello (2004) ve Atinal Timon(2006) oyunlarnda oynad.

Gözde Krgz

Cad

 

Anadolu Üniversitesi Devlet Konservatuar Tiyatro Bölümü’nden 2006 ylnda mezun oldu.

Oyun Atölyesi’nin Hrçn Kz (2006) oyununda oynad.

Pnar Bekarolu

Cad

 

Anadolu Üniversitesi Devlet Konservatuar Tiyatro Bölümü’nden 2005 ylnda mezun oldu.

Oyun Atölyesi’nin Hrçn Kz (2006) oyununda oynad.

Osman Akça

Ross, Seyton

 

Dokuz Eylül Üniversitesi Sahne Sanatlar Bölümü Oyunculuk Anasanat Dal’ndan 2006 ylnda mezun oldu. Pnar Çocuk Tiyatrosu’nda Frtna adl oyunda oynad.

Oyun Atölyesi’nin Hrçn Kz (2006) oyununda oynad.

Saygn Soysal

Macduff

 

Hacettepe Üniversitesi Devlet Konservatuar’ndan 2005 ylnda mezun oldu. Krk Kanatlar,AsiBu Kalp Seni Unutur Mu?Türkan dizileri ile Kosmos(2009) filminde oynad.

Sertan Müsellim

Çavu, Donalbain, Asker

 

D.T.C.F. Tiyatro Bölümü’nden 2008 ylnda mezun oldu. Gurbet Kular dizisinde oynad. 2009 ylnda Eti Çocuk Tiyatrosu’na katld ve Pinokyo adl oyunda oynad.

Berke Ya

Çocuk

 

7. snfa devam ediyor. Oyun Atölyesi oyunlarndan Hrçn Kz’ 32, Atinal Timon’u 27, Evlilikte Ufak Tefek Cinayetler’i 19, Testosteron’u 20, “7” (ekspir Müzikali)’ni 15 kez seyretti.

 


 


 

[yukarı]